Gwaith gwella wedi ei drefnu ar gyfer Mynwent Llangollen

Bydd gwelliannau isadeiledd yn digwydd ym Mynwent Llangollen y mis hwn.

Mae Gwasanaethau Stryd Cyngor Sir Ddinbych wedi sicrhau cyllid o Gronfa Ffyniant Gyffredin Llywodraeth y DU ynghyd â chyllid cyfalaf i wneud gwaith i wella isadeiledd ar y safle.

Ar hyn o bryd yr unig ffordd i gerbydau gyrraedd y fynwent yw gyrru trwy’r ystad dai gyfagos, sy’n gul ac yn anodd ei defnyddio. Mae hyn wedi arwain at rai cwynion gan drigolion yn y blynyddoedd diweddar.

I ymdrin â’r broblem hon ac i wella’r mynediad i’r fynwent, cynigir creu mynediad newydd i gerbydau ar waelod y safle trwy Vicarage Road.

Bydd y gwelliant hwn nid yn unig yn creu gwell mynediad i ymwelwyr ond bydd yn galluogi trefnwyr angladdau i gyrraedd y safle heb darfu ar drigolion cyfagos yn ogystal â darparu lle i barcio ger y fynwent.

Yn ogystal, mae’r tir cyfagos i dde’r safle, sydd wedi ei ddefnyddio ar gyfer pori yn y blynyddoedd diweddar, bob amser wedi ei glustnodi ar gyfer darpariaeth gladdu yn y dyfodol pan fydd ei angen.

Bydd y prosiect hwn yn ategu datblygiad yr isadeiledd ar y darn hwn o dir ar gyfer mwy o le ar gyfer claddedigaethau. Hefyd bydd ychydig o fân waith tirlunio yn cael ei gwblhau gan gynnwys plannu coed mewn rhai ardaloedd o amgylch y maes parcio i wella ymddangosiad y safle ynghyd â gwelliannau i gefnogi bioamrywiaeth megis gosod blychau ystlumod ac adar.

Dywedodd Paul Jackson, Pennaeth Gwasanaethau Priffyrdd a’r Amgylchedd: “Bydd y prosiect hwn o gymorth i wella’r isadeiledd ym Mynwent Llangollen yn fawr i ddarparu gwasanaeth mwy urddasol a pharchus i deuluoedd lleol ar gyfer y dyfodol.”

Ceisiadau gofal plant Dechrau'n Deg bellach ar agor

Mae ceisiadau ar gyfer darpariaethau gofal plant Dechrau'n Deg mewn codau post cymwys bellach wedi agor yr wythnos hon.

Mae gofal plant Dechrau'n Deg yn darparu hyd at ddeuddeg awr a hanner o ofal plant wedi'i ariannu yn ystod tymor yr ysgol mewn lleoliad gofal plant cofrestredig.

Ar hyn o bryd mae'r ddarpariaeth ar gael mewn grwpiau chwarae partner, cylchoedd Mudiad Meithrin neu feithrinfeydd dydd o ddydd Llun i ddydd Gwener yn ystod tymor yr ysgol.

Mae'r rownd hon o geisiadau ar gyfer rhieni a gofalwyr sydd â phlant a anwyd rhwng 1 Medi 2023 a 31 Awst 2024. Mae'n bwysig nodi nad yw penblwyddi nad ydynt yn ffitio'r ystod dyddiadau hon yn gymwys ar gyfer y rownd hon o geisiadau. Mae ceisiadau am ofal plant Dechrau'n Deg ar gael ar wahanol adegau yn ystod y flwyddyn ac fe'u gwneir mewn rowndiau yn seiliedig ar oedrannau plant.

Mae gofal plant Dechrau'n Deg ar gael i deuluoedd sydd o fewn codau post cymwys.

I wirio a yw cod post yn rhaglen Dechrau'n Deg, ewch i: https://flyingstart.denbighshire.gov.uk/Home/Index?culture=cy-GB

Y dyddiad cau ar gyfer ceisiadau ar gyfer y rownd hon yw 19 o Fehefin.

Dywedodd Rhiain Morrlle, Pennaeth Gwasanaethau Plant:

“Mae'r ddarpariaeth hon yno i helpu teuluoedd gyda'u hanghenion gofal plant yn ystod y tymor ysgol.

Hoffem wahodd rhieni a gofalwyr sydd â phlant a aned rhwng dyddiadau'r cais hwn i wneud cais, a bydd ein tîm mewn cysylltiad i brosesu eich cais ar ôl ei gyflwyno.

Mae nifer o rowndiau o geisiadau ar wahanol adegau yn ystod y flwyddyn, felly cadwch lygad ar ein gwefan am y rownd nesaf.”

Am ragor o wybodaeth ewch i: https://www.denbighshire.gov.uk/cy/gofal-plant-a-rhianta/teuluoedd-yn-gyntaf-a-dechraun-deg/gofal-plant-dechraun-deg.aspx

Miloedd o sigaréts anghyfreithlon wedi eu meddiannu gan dîm safonau masnach y cyngor

Yn dilyn ymgyrchoedd llwyddiannus blaenorol i fynd i’r afael â gwerthu sigaréts anghyfreithlon, mae swyddogion Safonau Masnach Cyngor Sir Ddinbych yn ogystal â Thîm Tybaco Rhanbarthol Safonau Masnach Cymru a Heddlu Gogledd Cymru wedi cynnal ymweliadau pellach ag eiddo ar draws y sir.

Cafodd tri o safleoedd eu targedu yn dilyn profion llwyddiannus lle prynwyd sigaréts yn anghyfreithlon.

Yn ystod yr ymweliadau fe feddiannodd swyddogion dros 12,000 o sigaréts anghyfreithlon a 6.7 cilogram o dybaco rholio â llaw mewn dau safle, gan arwain at gau un dros dro gyda’r perchennog yn cytuno i hynny. 

Yn ystod y gwaith chwilio daethpwyd o hyd i’r eitemau hyn wedi eu cuddio mewn amrywiaeth o ffyrdd. Daethpwyd o hyd i dybaco a sigaréts anghyfreithlon mewn cypyrddau cudd wedi eu creu yn bwrpasol a waliau ffug a oedd wedi’u diogelu gydag electromagnetau. 

Dywedodd Emlyn Jones, Pennaeth Cynllunio, Gwarchod y Cyhoedd a Gwasanaethau Cefn Gwlad:

“Dyma enghraifft arall o’r gwaith gwych mae ein swyddogion Safonau Masnach yn ei wneud i dynnu cynnyrch anghyfreithlon fel y rhain oddi ar ein silffoedd. Roedd yr eitemau a feddiannwyd yn rhai ffug a allai fod yn beryglus i iechyd a diogelwch y bobl hynny fyddai’n eu prynu a’u defnyddio.

“Nid yw’r cynnyrch wedi’u profi o ran diogelwch ac mae’r sigaréts yn berygl tân go iawn gan nad oes ganddynt y cylchoedd atal llosgi. O safbwynt iechyd, does wybod beth sydd yn y tybaco, ac fe allant fod yn cynnwys lefelau niweidiol o gemegau anghyfreithlon ymhell y tu hwnt i beryglon arferol cynnyrch tybaco awdurdodedig.

“Mae ein preswylwyr yn chwarae rhan hanfodol wrth amlygu ardaloedd neu unigolion o ddiddordeb, sy’n helpu ein swyddogion Safonau Masnach i ymchwilio a chael gwared ar dybaco, fêps a chynnyrch anghyfreithlon eraill yn ein cymuned.”

Gall busnesau gysylltu â Thîm Safonau Masnach Sir Ddinbych i gael cyngor ar sigaréts, tybaco a chynnyrch fêpio anghyfreithlon drwy wefan Sir Ddinbych.

Darpariaeth ystafell ddosbarth synhwyraidd newydd yn agor mewn ysgol yn Llanelwy

Mae Ysgol Glan Clwyd wedi gorffen gwaith ar ei hystafell synhwyraidd newydd yn ddiweddar a fydd yn cael ei defnyddio i gefnogi disgyblion gydag ADY (anghenion dysgu ychwanegol).

Mae’r ystafell newydd yn cynnwys tri thaflunydd, sy’n taflunio golygfeydd ar dair wal yn yr ystafell, gan greu profiad hollgynhwysol i’r defnyddwyr.

Ystafell synhwyraidd newydd

Mae bariau golau LED yn rhedeg ar hyd top yr ystafell gan daflunio’r lliw cyfatebol priodol, gan ychwanegu at y profiad hollgynhwysol o fewn yr ystafell ddosbarth newydd.

Mae gan yr ystafell ddosbarth newydd hon y gallu i greu amgylcheddau rhyngweithiol ac ymgysylltiol, y gellir eu teilwra i anghenion unigryw y myfyrwyr, gan ddod ag elfen unigryw i’r ddarpariaeth ADY yn Ysgol Glan Clwyd.

Dechreuodd y gwaith ar y prosiect yn ystod hanner tymor mis Chwefror, gydag addasiadau i’r ystafell bresennol gan gynnwys rhwystro golau lle roedd angen hynny a thynnu drws a oedd yn cysylltu’r ystafell ag ystafell arall. Yn dilyn hynny cafodd yr ystafell ei phaentio a chwblhawyd y gwaith trydanol a’r gwaith o osod y taflunwyr a’r system sŵn.

Rhai o'r golygfeydd

Mae’r ystafell wedi ei lleoli yn ardal Encil, sef yr ardal yn yr ysgol sy’n darparu cefnogaeth gydag ymddygiad a lle mae’r ddarpariaeth ADY.

Mae modd gosod golygfeydd pwrpasol ar y waliau, ac mae tua 20 o olygfeydd ar gael yn fras ar hyn o bryd.

Bydd yr ystafell yn cael ei defnyddio ar gyfer cefnogaeth un i un ond hefyd gall gefnogi sesiynau grŵp bach. Mae hyfforddiant ychwanegol nawr ar y gweill er mwyn i staff allu ehangu’r defnydd o’r ystafell ddosbarth ymhellach.

Un o'r golygfeydd

Dywedodd Geraint Davies, Pennaeth Gwasanaeth Addysg Cyngor Sir Ddinbych:

“Bydd hwn yn ased gwych i’r tîm ADY yn Ysgol Glan Clwyd a bydd yr ystafell ddosbarth hollgynhwysol newydd yn ased gwych i fyfyrwyr.

Dechreuodd y gwaith ar y prosiect hwn yn ystod hanner tymor mis Chwefror ac mae’n wych i weld fod yr ystafell ddosbarth hon nawr wedi’i chwblhau ac yn barod i gael ei defnyddio.”

Dywedodd Sian Alwen, Pennaeth Ysgol Glan Clwyd:

“Mae sicrhau ein bod yn darparu’r gefnogaeth ADY fwyaf blaengar i’n disgyblion yn flaenoriaeth i ni.

Gyda’r tîm addysgu cryf ac ymroddgar yma, mae adnodd fel yr ystafell hon yn cynnig darpariaeth arbenigol a fydd yn helpu grwpiau llai o ddisgyblion ac unigolion i oresgyn heriau.

Rydym yn hynod o ffodus o fod wedi cael y ddarpariaeth hon ac rydym yn hyderus y bydd nifer o ddisgyblion yn gweld y budd yn fuan.”

Cyngor Sir Ddinbych yn ail-ddylunio platiau a bathodynnau tacsis

Mae’r Cyngor wrthi’n newid y broses o drosglwyddo platiau trwyddedu a bathodynnau gyrwyr tacsis i gyflenwr newydd.

Yn ystod y broses mae Sir Ddinbych hefyd wedi cymryd y cyfle i ail-ddylunio’r platiau a bathodynnau tacsis.

Bydd Cyngor Sir Ddinbych yn cyflwyno system bathodyn gyrrwr tacsi a phlatiau cerbydau newydd dros yr wythnosau nesaf.

Wrth i’r Cyngor symud i’r system gynhyrchu newydd dros y flwyddyn nesaf, efallai y bydd trigolion yn sylwi ar rai gwahaniaethau yng nghynllun a dyluniad bathodynnau gyrwyr tacsis, platiau cerbyd a sticeri drysau. Mae hyn yn rhan arferol o’r broses o newid a gyflwynir yn raddol.

Bydd cerbydau yn parhau i arddangos y dyluniad plât cyfredol nes y bydd angen adnewyddu nesaf, a bydd rhai newydd a rhai sy’n adnewyddu o ganol fis Ebrill ymlaen yn dechrau cael y dyluniad newydd.

Meddai Emlyn Jones, Pennaeth Cynllunio, Gwarchod y Cyhoedd a Gwasanaethau Cefn Gwlad:

“Hoffem hysbysu busnesau tacsis a defnyddwyr gwasanaeth ynglŷn â’r newidiadau rydym yn eu gwneud i blatiau trwyddedu a bathodynnau gyrwyr tacsis. Rydym yn gwerthfawrogi eu hamynedd wrth i’r newidiadau hyn gael eu gwneud.

Y Cyngor yn ymgysylltu â busnesau y Rhyl ar brosiectau adfywio mawr

Yn dilyn cymeradwyaeth Cabinet Cyngor Sir Ddinbych, bydd gwaith ar brosiectau Adfywio Lleol a ariennir gan Lywodraeth y DU yng nghanol tref y Rhyl yn symud ymlaen i’r cam cyn adeiladu, gyda rhaglen o weithgareddau ymgysylltu ar fin cychwyn gyda busnesau lleol a phreswylwyr.

Mae swyddogion y Cyngor a thimau prosiect wedi dechrau cwrdd â busnesau canol tref y Rhyl i drafod y cynllun adfywio arfaethedig mewn rhagor o fanylder wrth i waith dylunio barhau i ddatblygu.

Bydd ymgysylltu yn canolbwyntio ar ystyriaethau gweithredol allweddol, gan gynnwys danfoniadau, mynediad a rheoli gwastraff, â’r nod o leihau amhariad a rheoli effaith yn ofalus trwy gydol y cam adeiladu. Bydd adborth gan fusnesau a phreswylwyr yn helpu i lywio cynllunio manwl a sicrhau bod gweithrediadau o ddydd i ddydd yn cael eu hystyried.

Nod y prosiectau adfywio yw trawsnewid yr ardal o gwmpas Tŵr Cloc y Rhyl yn lle sy’n addas i gerddwyr. Mae'r cynlluniau hefyd yn cynnwys gosod pafin newydd ar draws canol y dref, gosod seddi newydd a gwella isadeiledd gwyrdd i greu amgylchedd mwy croesawgar, hygyrch a deniadol ar gyfer preswylwyr, ymwelwyr a busnesau.

Meddai Tony Ward, Cyfarwyddwr Corfforaethol Economi a’r Amgylchedd Cyngor Sir Ddinbych:

“Mae’r prosiectau hyn yn ffurfio rhan o waith adfywio ehangach sy’n cael ei wneud yn y Rhyl. Mae’r gwaith hwn eisoes wedi gweld creu amddiffynfeydd arfordirol, promenâd gwell a mwy hygyrch, parc chwarae newydd a chwbl hygyrch i blant yn ogystal ag agoriad Marchnad y Frenhines. Mae cam nesaf y gwaith yn ffurfio rhan o’r weledigaeth o ailgysylltu canol tref y Rhyl gyda’r promenâd a’r traeth.

“Nod prosiectau fel y rhain yw creu egni o’r newydd a hyder yn y Rhyl ac maen nhw’n sbardunau ar gyfer newid. Rydym yn wirioneddol werthfawrogi amynedd preswylwyr a busnesau wrth i’r newidiadau hyn gael eu gwneud, a gobeithiwn fod pawb yn gallu gweld yr effaith gadarnhaol mae’r gwaith hwn yn ei chael ar y dref.”

Nythfa adar enwog yn barod am aelodau newydd

Mae nythfa sy’n diogelu aderyn sydd o dan fygythiad yn paratoi i dderbyn aelodau newydd o Affrica.

Mae Gwasanaeth Cefn Gwlad Sir Ddinbych, Grŵp Môr-wenoliaid Bach Gogledd Cymru a gwirfoddolwyr eraill wedi gorffen sefydlu Nythfa Môr-wenoliaid Bach Twyni Gronant.

Mae’r safle enwog wedi croesawu’r adar a ddaw yma yr holl ffordd o arfordir gorllewinol Affrica ers dros ddau ddegawd ac mae nawr yn barod i gefnogi’r anifeiliaid a hefyd helpu i addysgu ymwelwyr â’r ardal.

Mae’r grwpiau sy’n gofalu am y nythfa wedi gosod ffens derfyn 3.5km a hefyd ffens drydan 3km ar hyd y traeth i warchod yr adar rhag ymosodiadau ar y tir.   Bydd y ddwy ffens yn cael eu tynnu ar ddiwedd y tymor i sicrhau polisi dim olion yn yr ardal sydd hefyd yn Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA).

Unwaith eto mae Canolfan Ymwelwyr y Môr-wenoliaid a’r guddfan gerllaw yn barod i helpu pobl i wylio’r nythfa o bellter diogel.

Yn 2025 fe welodd y nythfa 95 o barau bridio a gofnodwyd a chyfanswm o 103 o gywion ar y safle. Ar gyfartaledd ceir 1.08 o gywion i bob pâr bridio yn y nythfa.

Y llynedd gweithiodd wardeiniaid y Môr-wenoliaid Bach hefyd  gydag Ymddiriedolaeth Adareg Prydain i fodrwyo nifer o’r adar er mwyn eu holrhain yn y dyfodol.  Fe aethant ati i helpu i fodrwyo 59 o gywion gydag Ymddiriedolaeth Adareg Prydain (modrwyau metel a chafodd naw arall eu modrwyo gyda modrwyau lliw).

Dywedodd yr Uwch Geidwad Cefn Gwlad, Jim Kilpatrick:  “Mae’r tîm yma yng Ngronant eisoes wedi gweld arwyddion fod yr adar anhygoel hyn yn cyrraedd ac rydym yn barod i’w diogelu a’u cefnogi drwy gydol y tymor bridio hwn. Fyddai dim o’r hyn rydym yn ei wneud yma yn bosibl heb gefnogaeth yr holl wirfoddolwyr gwych sy’n ein helpu i ofalu am y Môr-wenoliaid Bach.”

Ychwanegodd: “Mae ein wardeiniaid nawr yn gweithio yn y nythfa o’r ganolfan i ymwelwyr. Yn ogystal â gwarchod yr adar, byddant hefyd ar gael i siarad ag ymwelwyr a chasglu gwybodaeth am y nythfa eleni.”

Dywedodd Emlyn Jones, Pennaeth Cynllunio, Gwarchod y Cyhoedd a Gwasanaethau Cefn Gwlad Cyngor Sir Ddinbych: “Ers dros ddau ddegawd mae timau Cefn Gwlad, ochr yn ochr â gwirfoddolwyr, wedi bod yn gweithio’n galed iawn i warchod y safle hwn i wneud y nythfa yn ardal o bwysigrwydd gwirioneddol ar gyfer gwarchod poblogaethau’r Môr-wenoliaid Bach yn y dyfodol. Gall pawb sy’n ymwneud â gofalu am y Môr-wenoliaid Bach fod yn eithriadol o falch o’r hyn maent yn ei wneud i gynnal y nythfa fywiog hon yn Nhwyni Gronant.”

Datblygiadau diweddaraf Parc Glan yr Afon wedi'u cwblhau

Mae gwaith i helpu i wella a datblygu iechyd a lles ar hyd Parc Glan yr Afon yn Llangollen wedi’i gwblhau.

Gwasanaethau Stryd Cyngor Sir Ddinbych sy’n cydlynu’r gwaith â chyllid o’r Gronfa Ffyniant Gyffredin.

Daw'r datblygiad diweddaraf hwn o ganlyniad i waith sydd eisoes wedi'i wneud yn y parc dros yr ychydig flynyddoedd diwethaf gan dimau eraill y cyngor, sy'n cynnwys creu cwrs golff mini naw twll a gosod offer chwarae.

Mae’r Gwasanaethau Stryd wedi cwblhau’r cam diweddaraf hwn o’r gwaith i wella’r parc er budd pobl leol ac ymwelwyr.

Yn rhan o’r datblygiad, gosodwyd ramp newydd o faes parcio Aldi i ardal y Parc Sglefrio/Llecyn Gemau Amlddefnydd i wella hygyrchedd yr ardal hon i ddefnyddwyr cadeiriau olwyn ac unigolion eraill ag anghenion hygyrchedd mwy, a gosod dau lwybr â ramp arall i helpu i wella hygyrchedd o amgylch y parc.

Mae’r gwaith hefyd wedi cynnwys ychwanegu ffens wrth ymyl yr hen ardal chwarae i blant i ddiogelu'r rhan hon yn well, a gosodwyd giât mynediad ychwanegol i’r parc ar ochr yr afon.

Mae'r prosiect wedi ychwanegu campfa awyr agored at y safle sydd â saith eitem o offer i alluogi defnyddwyr i wneud ymarfer corff wrth edrych dros yr afon. Yn ogystal â hyn, mae dwy fainc bicnic hygyrch wedi'u gosod yn yr ardal hon ynghyd â sylfeini concrit i sicrhau ei bod yn rhwydd i gadeiriau olwyn fynd atynt.

Dywedodd Paul Jackson, Pennaeth Gwasanaethau Priffyrdd a’r Amgylchedd: “Rydym ni’n falch iawn o fod wedi cwblhau’r gwaith hwn ym Mharc Glan yr Afon yn Llangollen, diolch i’r cyllid y bu i’r Gwasanaethau Stryd allu cael gafael arno.”

"Bydd y datblygiad diweddaraf hwn yn gwella ardaloedd eraill sydd eisoes wedi'u gwella ym Mharc Glan yr Afon ymhellach i gynyddu proffil y rhan bwysig hon o'r dref er budd trigolion ac unigolion sy'n ymweld â Llangollen."

Diwrnod agored recriwtio gofal cymdeithasol i'w gynnal yn y Rhyl

Mae tîm gofal cymdeithasol Cyngor Sir Dinbych yn estyn gwahoddiad i bawb sydd â diddordeb mewn gyrfa yn y maes gofal cymdeithasol i ddiwrnod agored recriwtio, a gynhelir yng Nghanolfan Gofal Dydd Hafan Deg yn y Rhyl.

Bydd y sesiwn yn rhedeg o 10am-1pm ar yr 11 o Fai, ac mae ar agor i alw heibio rhwng yr amseroedd hyn.

Bydd tîm gofal cymdeithasol y Cyngor wrth law i ateb unrhyw gwestiynau ynghylch gyrfa yn y sector ac maent ar gael i sgwrsio am y rolau sydd ar gael ar hyn o bryd.

Gallant hefyd rannu manylion ynghylch manteision gweithio i'r Cyngor. Bydd y tîm hefyd yn gallu rhoi cymorth i lenwi ffurflenni cais ar gyfer y rolau sydd ar gael.

Dywedodd Ann Lloyd, Pennaeth Gwasanaeth Gofal Cymdeithasol i Oedolion a Digartrefedd:

“Rydym wrth ein bodd yn cynnal sesiwn recriwtio galw heibio arall i'r rhai sydd â diddordeb mewn gyrfa yn y maes gofal cymdeithasol. Mae ein tîm yn mwynhau cwrdd â'r rhai sy'n rhannu'r un angerdd am ofal cymdeithasol a nhw, a byddant yn gallu trafod y gyrfaoedd sydd ar gael yn y sector.

Rydym yn chwilio am bobl frwdfrydig a gofalgar sy'n teimlo y gallant wneud gwahaniaeth gwirioneddol i fywydau pobl.

P'un a ydych chi'n cymryd eich camau cyntaf yn eich gyrfa, neu'n chwilio am her newydd, byddem wrth ein bodd yn cwrdd â chi.”

I archebu lle cysylltwch â socialcarejobs@denbighshire.gov.uk.

Disgyblion o Fodelwyddan yn rhoi gobaith i fyd natur

Mae disgyblion ysgol gynradd ym Modelwyddan wedi torchi llewys i helpu i greu cynefin natur newydd ar dir eu hysgol. 

Bu disgyblion Ysgol y Faenol yn cydweithio gyda Thîm Bioamrywiaeth Cyngor Sir Ddinbych yn ddiweddar er mwyn datblygu dôl flodau gwyllt yn yr ysgol.

Mae’r plant eisoes wedi rhoi hwb i fyd natur yn yr ysgol eleni drwy blannu dros 1,000 o goed ar dir yr ysgol. 

Fe wnaethant hefyd helpu i adeiladu bwa helyg byw ar y safle sy'n darparu strwythur cynaliadwy ar gyfer gweithgareddau gwaith coed gwyrdd pellach gyda'r myfyrwyr, cynefin ar gyfer pryfed ac adar ac ardal naturiol i hyrwyddo dysgu am natur i'r ysgol.

Drwy dorchi eu llewys, helpodd y disgyblion i blannu dros 100 o flodau gwyllt i greu’r ddôl newydd i gefnogi peillwyr a darparu ardal addysg awyr agored arall i ddysgu am natur yn yr ysgol.   Roedd y rhywogaethau a blannwyd yn cynnwys: clafrllys, gludlys coch, meddyges las, llygad llo mawr, clust y gath, moronen y maes, bys y ceirw a’r bengaled.

Daeth y planhigion o blanhigfa goed y Cyngor yn Llanelwy a’r Ganolfan Sgiliau Coetir ym Modfari.

Dywedodd y Swyddog Bioamrywiaeth, Ellie Wainwright: “Fe wnaethom fwynhau bod yn ôl yn Ysgol y Faenol ar ôl gweithio gyda’r disgyblion i blannu’r holl goed a’r hwyl a gawsom gyda nhw wrth greu’r bwa helyg.  Maen nhw a’r staff yn angerddol iawn am gefnogi natur a bydd y prosiect diweddaraf hwn i greu’r ddôl yn helpu i greu cynefin gwych i’r holl anifeiliaid a phlanhigion ar dir yr ysgol.

Dywedodd Emlyn Jones, Pennaeth Cynllunio, Gwarchod y Cyhoedd a Gwasanaethau Cefn Gwlad Cyngor Sir Ddinbych: “Mae’n wych fod y plant hyn wedi cael y cyfle i ddysgu am yr holl fanteision all ddod yn sgil creu dôl blodau gwyllt drwy ein tîm Bioamrywiaeth a da iawn nhw i gyd am dorchi eu llewys i helpu i blannu ased mor bwysig ar gyfer cefnogi natur yn lleol.”

Disgyblion uwchradd y Rhyl yn cefnogi natur yn lleol

Mae disgyblion ysgol uwchradd wedi helpu i gefnogi natur ar safle eu hysgol.

Yn ddiweddar ymunodd disgyblion Crist y Gair â staff o dîm Bioamrywiaeth Cyngor Sir Ddinbych i helpu i wella dôl blodau gwyllt a grëwyd fis Ebrill diwethaf. 

Mae hyn yn dilyn gwaith diweddar yn datblygu ardaloedd o wrychoedd a choetir yn yr ysgol gyda chymorth y disgyblion. Plannwyd 260 metr o wrychoedd ac 14 o goed safonol i helpu cynyddu bioamrywiaeth a’r canopi coed yn yr ysgol, er mwyn adfer byd natur a chynnig ardal les addysgol awyr agored i’r disgyblion.

Bu’r disgyblion a swyddogion Bioamrywiaeth yn cydweithio i ychwanegu 200 o blanhigion i’r ddôl a fydd yn helpu i ddarparu ffynhonnell wych o fwyd i beillwyr megis gwenyn. 

Roedd y rhywogaethau’n cynnwys: llygad llo mawr, meddyges las, gludlys coch, clafrllys, bysedd y cŵn, moronen y maes, crafanc brân y gweunydd, melynydd Brych a’r bengaled.

Fe ddaeth y planhigion a fu’n hwb i natur o amgylch yr ysgol o blanhigfa goed y Cyngor yn Llanelwy a’r Ganolfan Sgiliau Coetir ym Modfari. 

Dywedodd y Swyddog Bioamrywiaeth, Ellie Wainwright: “Roedd hi’n wych dychwelyd i Grist y Gair gan fod y plant a’r staff mor frwdfrydig dros gefnogi natur yn lleol o amgylch safle’r ysgol.  Fe fydd cynyddu amrywiaeth y blodau gwyllt yn y ddôl yn gwella’r gefnogaeth mae’r ddôl yma’n ei rhoi, gan ddarparu lloches i fywyd gwyllt lleol i ffynnu a goroesi.  Fe fydd datblygu’r ddôl hefyd yn rhoi lle gwych i ddisgyblion astudio natur ar garreg drws yr ysgol.” 

Dywedodd Emlyn Jones, Pennaeth Cynllunio, Gwarchod y Cyhoedd a Gwasanaethau Cefn Gwlad Cyngor Sir Ddinbych: “Mae’n wych fod y plant hyn wedi cael y cyfle i ddysgu am yr holl fanteision all ddod yn sgil dôl blodau gwyllt drwy ein tîm Bioamrywiaeth a da iawn nhw i gyd am dorchi eu llewys i helpu i ddatblygu a gwella ased mor bwysig ar gyfer cefnogi eu natur yn lleol.”

Pobl Ifanc yn cael eu hannog i dynnu lluniau o’r dolydd

Caiff disgyblion ysgolion Sir Ddinbych eu hannog unwaith eto i gymryd rhan mewn cystadleuaeth i dynnu lluniau o ddolydd blodau gwyllt lleol. 

Yr wythnos hon mae'r Cyngor wedi ail-lansio Cystadleuaeth Ffotograffiaeth Dolydd Blodau Gwyllt i Ysgolion ar gyfer 2026 wrth i flodau eleni ddechrau blodeuo.

Yn 2019, gwnaeth Cyngor Sir Ddinbych ddatgan argyfwng hinsawdd a natur a’r nod oedd mynd i’r afael â newid hinsawdd a cholli bioamrywiaeth.

Un o'r camau cyntaf oedd dechrau rheoli rhywfaint o laswelltir y Cyngor i greu dolydd blodau gwyllt ledled y sir. Nod y prosiect yw adfer ac ehangu’r cynefinoedd sydd ar gael yn y sir i bryfed peillio a bywyd gwyllt.

Mae gan y prosiect hwn lawer o fanteision neu ‘wasanaethau ecosystem’ i drigolion y sir hefyd, fel llai o lifogydd, gwell ansawdd aer, ac oeri’r aer mewn gwres mawr.

Caiff pobl ifanc eu hannog i gymryd amser i archwilio a sylwi ar yr hyn sy’n ddiddorol iddyn nhw ynghylch eu dolydd blodau gwyllt, dolydd yr ysgol neu warchodfa natur gymunedol o’u dewis nhw a thynnu llun ohono ynghyd ag ychydig o eiriau. Gellir adnabod dolydd y Cyngor gan fod logo caru gwenyn ar bob safle neu gellir defnyddio'r map ar-lein sydd ar gael ar wefan y Cyngor (trwy fanylion y gystadleuaeth).

Gall y lluniau fod o safle cyfan neu ran fechan ohoni, fel pryfyn, blodyn neu rywogaeth gwair – y ffotograffydd fydd yn penderfynu ar ei bwnc dewisol i gymryd y llun gorau. Mae angen i bob ymgeisydd ysgrifennu rhywbeth am eu llun, neu ddod o hyd i ddyfyniad sy’n cyd-fynd â’r llun.

Bydd y rhai buddugol yn cael eu chwyddo i faint A2 i’w hargraffu a’u rhoi ar y waliau y tu allan i Siambr y Cyngor yn Nhŷ Russell, Y Rhyl.

Bydd yr enillwyr yn cael detholiad o lyfrau amgylcheddol ar gyfer eu hysgol, a bydd fersiwn llai o’r llun ar gael i’r enillydd i’w arddangos yn ei gartref neu’r ysgol. Eleni bydd yr ysgol sydd â’r nifer fwyaf o geisiadau hefyd yn ennill detholiad o lyfrau. Bydd pob enillydd yn cael ymweliad gan Gadeirydd ein Cyngor a chydweithwyr i gyflwyno'r llyfrau a'r printiau.

Dywedodd Emlyn Jones, Pennaeth Cynllunio, Gwarchod y Cyhoedd a Gwasanaethau Cefn Gwlad Cyngor Sir Ddinbych:  “Rydym ni’n gwybod bod gan ein disgyblion ddealltwriaeth wych o sut mae newid hinsawdd yn effeithio ar eu bywydau drwy gyfarfod â nhw a sgwrsio â nhw. Mae ganddyn nhw i gyd syniadau gwych ac maen nhw'n gwneud llawer o waith da eu hunain. Mae llawer o ddisgyblion wedi ein helpu ni i greu dolydd blodau gwyllt ledled Sir Ddinbych.

“Rydym ni eisiau rhoi cyfle iddyn nhw rannu sut maen nhw’n dehongli bywyd yn y dolydd drwy lens y camera drwy gymryd rhan yn y gystadleuaeth hon ac yr ydym ni’n edrych ymlaen at weld y canlyniadau.”

I gael rhagor o wybodaeth ynghylch sut i gofrestru ar gyfer y gystadleuaeth, cliciwch ar y ddolen hon

Mae’r gystadleuaeth ar agor tan 14 Awst 2026.

Disgyblion yn cefnogi natur ar dir yr ysgol

Mae disgyblion ysgol gynradd wedi creu ardal gynefin newydd yn eu hysgol i roi help llaw i natur yn lleol.

Fe fu deugain o ddisgyblion Ysgol Llanfair Dyffryn Clwyd, o flwyddyn tri, pedwar, pump a chwech yn torchi eu llewys yn ddiweddar i greu dôl blodau gwyllt newydd yn yr ysgol.

Mae’r datblygiad newydd yn dilyn gwaith yn yr ysgol gan ddisgyblion, tîm Bioamrywiaeth Cyngor Sir Ddinbych ac Ymddiriedolaeth Natur Gogledd Cymru a welodd tua 90 metr o wrych y gerddinen wyllt yn bennaf yn cael ei blannu ar y safle i helpu’r pilaon mwyaf yn y DU sef y gylfinbraff.

Cafodd coetir bychan ei blannu ar y safle hefyd ynghyd â 12 o goed ffrwythau a choedlan fach. Gyda’i gilydd roedd y gwaith hwn yn creu cynefinoedd a oedd yn cynnwys 624 o goed newydd o amgylch ei diroedd.

Mae dôl blodau gwyllt newydd Ysgol Llanfair Dyffryn Clwyd wedi ei greu gan ddefnyddio’r ardal werdd gyfan o amgylch maes parcio’r ysgol.

Gyda chymorth tîm Bioamrywiaeth y Cyngor fe blannodd disgyblion 300 o blanhigion a fydd yn helpu i ddarparu ffynhonnell o fwyd ar gyfer trychfilod fel gwenyn. Roedd y rhain yn cynnwys clafrllys, y gludlys coch, y feddyges las, llygad llo mawr, clust y gath, moron gwylltion, meillionen hopysaidd, bysedd y cŵn, y bengaled, crafanc brân y gweunydd ac ytbysen y ddôl.

Daeth y planhigion o blanhigfa goed y Cyngor yn Llanelwy a’r Ganolfan Sgiliau Coetir ym Modfari.

Dywedodd y Swyddog Bioamrywiaeth, Ellie Wainwright: “Roedd yn wych i fod yn ôl yn Ysgol Llanfair Dyffryn Clwyd gan fod y disgyblion a’r staff mor angerddol dros gefnogi natur yn lleol. Roedd brwdfrydedd y disgyblion i greu’r ddôl blodau gwyllt newydd hon yn wych ac o ganlyniad i’w gwaith caled bydd y cynefin hwn yn ogystal â’r ardaloedd o goetir a gwrychoedd rydym wedi eu creu o’r blaen wir yn darparu lloches i natur yma y gall y plant hefyd ddysgu ohoni.”

Dywedodd y Pennaeth Geriant Rowe: "Mae’r partneriaeth y mae’r ysgol wedi’i datblygu gyda Thim Bioamrywiaeth Sir Ddinbych yn un sy’n cyfoethogi cynefinoedd ardal yr ysgol, ynghyd a rhoi cyfleoedd ymarferol gwych i’r plant gael effaith gadarnhoal ar wella bioamrywiaeth a natur. Bydd hyn ynghyd a phartneriaethau eraill yn creu etifeddiaeth i’r amgylchedd a gwerthfawrogiad y disgyblion ar sut y gallent wneud gwahaniaeth. Edrychwn ymlaen i weld y blodau yn blodeuo."

Dywedodd Emlyn Jones, Pennaeth Cynllunio, Gwarchod y Cyhoedd a Gwasanaethau Cefn Gwlad Cyngor Sir Ddinbych: “Mae’n wych fod y plant hyn wedi cael y cyfle i ddysgu am yr holl fanteision all ddod yn sgil dôl blodau gwyllt drwy ein tîm Bioamrywiaeth a da iawn nhw i gyd am dorchi eu llewys i helpu i blannu ased mor bwysig ar gyfer cefnogi natur yn lleol.”

Gwaith arloesol i wella Cysylltedd Digidol Sir Ddinbych

Mae cynlluniau arloesol ar y gweill i wella rhwydweithiau ffonau symudol ar draws Sir Ddinbych.

Mae tîm Technoleg Gwybodaeth a Chyfathrebu (TGCh) Cyngor Sir Ddinbych yn gweithio ar brosiect i ddefnyddio asedau’r awdurdod lleol i roi hwb i rwydweithiau ffonau symudol ar draws y sir.

Bydd y Cytundeb Mynediad Agored yn caniatáu i’r Cyngor wneud asedau penodol, polion goleuadau stryd yn bennaf, ar gael ar gyfer gosod technoleg symudol cell fach i wella signal.

Cyflwynodd swyddogion TGCh y gwaith hwn i Bwyllgor Gwasanaethau Democrataidd y Cyngor yn ddiweddar.

Mae’r celloedd bach yn cynorthwyo â chynyddu capasiti heb fod angen isadeiledd mawr. Ar ôl eu gosod mae ganddynt y capasiti i wella cysylltedd digidol ar gyfer preswylwyr a busnesau, gan gynnig mynediad mwy dibynadwy i’r rhyngrwyd.

Ar ôl arwyddo cytundeb, bydd gweithredwr rhwydwaith ffonau symudol yn penderfynu a fyddai gosod eu celloedd bach ar asedau’r cyngor yn rhoi hwb i’w rhwydwaith. 

Byddai’r Cyngor yn cadw rheolaeth lawn dros yr asedau y gellid eu defnyddio ar gyfer gosod celloedd bach i sicrhau bod y gwaith gosod yn cyrraedd yr holl safonau technegol, diogelwch a gweithredol.

Mae unrhyw ddatblygiad o dechnoleg cell fach yn niwtral o ran cost i’r Cyngor, bydd gweithredwyr rhwydweithiau ffonau symudol yn talu ffi flynyddol a gytunwyd arni am osod y celloedd bach ar asedau.

Bydd pob Cytundeb Mynediad Agored yn gweithredu am gyfnod cychwynnol o 15 mlynedd, gan roi sefydlogrwydd i weithredwyr sy’n ystyried buddsoddi a chynnig eglurder hirdymor i’r Cyngor. Byddai gweithredwyr yn gyfrifol am yr holl gostau’n gysylltiedig ag arolygon, cyflenwad trydan, gosod, cynnal a chadw a symud offer. Bydd gofyn iddynt hefyd feddu ar yswiriant priodol, yn cynnwys yswiriant atebolrwydd cyhoeddus ac yswiriant atebolrwydd cyflogwr, ac i indemnio’r Cyngor rhag unrhyw ddifrod neu golled sy’n deillio o’u hoffer neu weithgareddau.

Meddai Helen Vaughan-Evans, Pennaeth y Gwasanaeth Cymorth Corfforaethol: Perfformiad, Digidol ac Asedau:  “Mae gan y gwaith arloesol hwn y potensial i gefnogi ein preswylwyr a busnesau ar draws Sir Ddinbych. Drwy ganiatáu i osod y dechnoleg hon ar ein hasedau, gallwn helpu i roi hwb i gysylltedd digidol i bawb sy’n hanfodol i’r ffordd yr ydym yn byw rŵan.

“Mae gosod technoleg cell fach yn ein trefi yn helpu busnesau presennol i gysylltu’n well ac yn annog mwy o fusnesau i fuddsoddi yn yr ardal. Pan fo gweithredwyr yn dewis gosod offer ar asedau gwledig, gall yr isadeiledd hwn hefyd helpu i wella cysylltedd ar gyfer preswylwyr sydd, yn hanesyddol, wedi profi mynediad mwy cyfyngedig, gan helpu i ddatblygu safon ofynnol ar gyfer bywyd digidol ar draws ein Sir .”

Dros 450 o blant yn mynychu sesiynau ‘Gadewch i ni Chwarae Allan’ am ddim yn ystod gwyliau’r Pasg

Croesawodd gwasanaeth Ceidwaid Chwarae Cyngor Sir Dinbych 454 o blant yn ystod y sesiynau ‘Gadewch i ni Chwarae Allan’ diweddar yn ystod Gwyliau’r Pasg.

Cynhaliwyd y sesiynau mewn 10 tref o amgylch y sir, gan gynnwys Corwen, Dinbych, Dyserth, Llangollen, Gallt Melyd, Prestatyn, Rhuddlan, Y Rhyl, Rhuthun a Llanelwy.

Mae sesiynau ‘Gadewch i ni Chwarae Allan’ yn darparu chwarae mynediad agored cwbl hygyrch i blant yn eu cymunedau lleol ac wedi’u cynllunio fel bod plant yn dewis yr hyn maen nhw eisiau ei wneud, a pha offer maen nhw’n ei ddefnyddio.

Dywedodd Dawn Anderson, Rheolwr Gofal Plant a Datblygu Chwarae Sir Ddinbych:

“Cawsom nifer wych o bobl yn mynychu’r sesiynau ‘Gadewch i ni Chwarae Allan’ dros y Pasg eleni.

Hoffem ddiolch i’r holl deuluoedd a ddaeth draw, a gobeithio bod pawb wedi mwynhau eu hunain cymaint ag y gwnaethom ni!

Cadwch lygad am ein sesiynau ‘Gadewch i ni Chwarae Allan’ nesaf.”

Dywedodd Rhiain Morrlle, Pennaeth Gwasanaethau Plant Cyngor Sir Dinbych:

“Mae’r sesiynau ‘Gadewch i ni Chwarae Allan’ yn darparu sesiynau hwyliog am ddim i deuluoedd ledled y sir.

Mae’r sesiynau’n cael eu harwain gan blant, sy’n golygu y gallant ddewis y math o chwarae maen nhw’n ei ffafrio drwy gydol y sesiwn gyfan.

Mae’n wych gweld cymaint o bobl yn bresennol yn ystod hanner tymor y Pasg, diolch i bawb a ddaeth draw i gymryd rhan mewn sesiwn.”