Grŵp yn creu amddiffyniad ar gyfer coed newydd eu plannu yn y gymuned

Mae gwaith pellach wedi cael ei wneud i amddiffyn coed sydd newydd eu plannu mewn ardal gyhoeddus yn yr awyr agored yn y Rhyl.

Gyda chefnogaeth i reoli’r prosiect gan y tîm Newid Hinsawdd, fe blannodd Ceidwaid Gwasanaeth Cefn Gwlad Cyngor Sir Ddinbych dros 500 o goed yn ddiweddar yn y man gwyrdd cyhoeddus sy’n cael ei reoli gan dîm Gwasanaethau Stryd wrth agosáu at Violet Grove yn Ystâd Trellewelyn  - cymysgedd o wrych a choed safonol.  Mae gwaith ychwanegol bellach wedi cael ei wneud i helpu i gefnogi’r coed sydd newydd eu plannu ar y safle. 

Mae’r gwaith wedi’i ariannu gan Lywodraeth y DU drwy Gronfa Ffyniant Gyffredin y DU 2025/26 sydd wedi rhoi £278,600 i Gyngor Sir Ddinbych ar gyfer gwaith adfer natur ledled y sir.

Fe ymunodd grŵp oedd yn cynnwys Ceidwaid Cefn Gwlad, aelodau ward lleol a gwirfoddolwyr ynghyd i ddiogelu coed unigol oedd wedi’u plannu ar y safle. Mae’r rhain yn cynnwys amrywiaeth o ddeg o rywogaethau ffrwythau lleol Cymreig, fel afal Rhyl Beauty ac eirin Dinbych, a saith o goed collddail.

Fe adeiladodd y grŵp amddiffynwyr coed pren o amgylch y coed safonol i atal difrod wrth iddynt dyfu a darparu amddiffyniad ychwanegol i wreiddiau’r coed a’r pridd o amgylch yr ardal sydd wedi’i blannu. 

Ynghyd â’r gwaith coed, mae’r datblygiad yn Violet Grove yn cynnwys adeiladu rhwystr pren newydd ym mynedfa’r maes parcio at y coed sydd newydd eu plannu er mwyn atal mynediad i gerbydau diawdurdod.

Dywedodd y Cynghorydd Barry Mellor, Aelod Arweiniol yr Amgylchedd a Chludiant, a’r Cefnogwr Bioamrywiaeth: “Rydw i’n ddiolchgar iawn am y gwaith partneriaeth rhwng y gwasanaethau gwahanol a’r gwirfoddolwyr sydd wedi gwneud y gwaith pwysig yma i amddiffyn y coed newydd yma yn Violet Grove. Fe fydd eu gwaith yn helpu i wella’r ardal newydd yma sydd yn rhoi hwb mor bwysig i natur a’r cymunedau cyfagos a bydd yn helpu addasiad y Cyngor i newid hinsawdd i wneud mannau agored cyhoeddus yn fwy gwydn at y dyfodol.”

Disgyblion yn cyflwyno eu gwaith ar wrth-hiliaeth mewn cynhadledd yng ngogledd Cymru

Bu dau o ddisgyblion Ysgol Crist y Gair yn y Rhyl yn cyflwyno eu gwaith ar wrth-hiliaeth yng Nghynhadledd Gwahanol Gyda’n Gilydd a gynhaliwyd yn ddiweddar yn Venue Cymru, Llandudno.

Buont yn annerch tua dau gant o bobl, ymysg gweithwyr proffesiynol o bob cwr o ogledd Cymru, a siaradodd y ddau ohonynt yn falch am y gwaith y buont yn ei wneud ar wrth-hiliaeth gan sôn eu bod yn teimlo’n ddiogel yn yr ysgol ac yn cael eu cefnogi a’u cynnwys ynddi.

Mae Remas, Blwyddyn 9 a Saboor, Blwyddyn 10 yn ddysgwyr Saesneg fel Iaith Ychwanegol ac yn cymryd rhan yn y prosiect Arweinwyr Heddiw a ddarperir gan Dangos y Cerdyn Coch i Hiliaeth.

Remas a Saboor

Cefnogwyd y myfyrwyr yn y digwyddiad a Nicola Logan, Dirprwy Bennaeth Ysgol Crist y Gair ac arweinydd Saesneg fel Iaith Ychwanegol.

Meddai Katharine Roberts, Rheolwr Gwasanaeth Saesneg fel Iaith Ychwanegol yng Nghyngor Sir Ddinbych:

“Mae’r ddau o bobl ifanc yma’n llysgenhadon cadarn o blaid gwerthoedd cynhwysiant a gwrth-hiliaeth ac mae eu brwdfrydedd a’u natur hoffus wedi bod yn ysbrydoliaeth i bawb sydd wedi cwrdd â nhw.

Maent wir yn glod i’w hysgol a’r gymuned.”

Meddai Geraint Davies, Pennaeth Addysg Cyngor Sir Ddinbych:

“Mae’n dipyn o gamp i fynd ar lwyfan o flaen cymaint o bobl a rhoi cyflwyniad.

Hoffwn ganmol y ddau o’r disgyblion am y gwaith pwysig y maen nhw’n ei wneud ac am fod mor ddewr i annerch tua dau gant o bobl. Da iawn i’r ddau ohonoch.”

Meddai’r Cynghorydd Diane King, Aelod Arweiniol Addysg, Plant a Theuluoedd:

“Llongyfarchiadau i Remas a Saboor am y gwaith anhygoel maen nhw’n ei wneud ar hyn o bryd. Mae’n cymryd cryn ddewrder i fedru rhoi cyflwyniad i gymaint o bobl mewn cynhadledd fawr.”

Meddai Lucy Feliciello, Pennaeth Ysgol Crist y Gair:

“Rwy’n eithriadol o falch o Remas a Saboor am eu gwaith bendigedig. Maen nhw’n ymroddgar ac yn arweinwyr cryf, sy’n gwneud cyfraniad aruthrol i’n gwaith ni i atal gwahaniaethu.

Maen nhw’n adlewyrchiad gwych o’n hysgol ni, sy’n rhywle lle mae pawb yn bwysig." 

Wrth fyfyrio ynghylch eu profiadau hyd yn hyn, dywedodd Remas a Saboor:

“Ni fyddai dim o’r gwaith wedi bod yn bosib heb gefnogaeth ein hysgol ni. Rydyn ni’n arbennig o ffodus i gael athrawon sy’n ymddiried ynddon ni, yn ein hannog ni a’n helpu i fod yn uchelgeisiol. Pe byddai rhywun wedi dweud wrthon ni flwyddyn yn ôl y bydden ni wedi cyflawni cymaint o bethau, go brin y bydden ni wedi’u coelio nhw.

Rydyn ni’n frwd dros wneud ein hysgol y lle gorau y galla fod i bob myfyriwr. Rydyn ni eisiau i bawb gael croeso a pharch a medru teimlo’n gyfforddus yn bod yn nhw eu hunain. Drwy gydweithio, gallwn wneud safiad yn erbyn gwahaniaethu, dathlu’r pethau sy’n ein gwneud ni’n wahanol a chreu cymuned gryfach, fwy cynhwysol yn yr ysgol.

Mae pob dim rydyn ni wedi’i gyflawni hyd yma’n dangos beth sy’n gallu digwydd pan mae pobl yn cydweithio at yr un nod. Diolch i gefnogaeth yr ysgol, rydyn ni’n llawn cefnogaeth i wneud gwahaniaeth er gwell a helpu i sicrhau fod pob myfyriwr yn teimlo’u bod yn cael eu gwerthfawrogi a’u cynnwys a’u bod yn falch o bwy ydyn nhw.”

Cyngor yn tynnu sylw at gynnydd ar gydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant

Mae Cyngor Sir Ddinbych wedi tynnu sylw at flwyddyn o gynnydd wrth hyrwyddo cydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant, fel rhan o Ddatganiad Blynyddol y Grŵp Cydraddoldeb ac Amrywiaeth Strategol (SEDG) ar gyfer 2025 i 2026.

Mae'r adroddiad, a gyflwynir i'r Cyngor llawn ar 7 Gorffennaf 2026, yn nodi'r ymrwymiad parhaus i greu sefydliad teg, cynhwysol a chroesawgar, ac i gefnogi cymunedau diogel a chynhwysol ledled Sir Ddinbych.

Nodir cyflawniadau allweddol dros y flwyddyn ddiwethaf yn yr adroddiad, gan gynnwys ennill statws Arweinydd Hyderus o ran Anabledd Lefel 3 ym mis Mawrth 2026, y lefel uchaf o gynllun Hyderus o ran Anabledd Llywodraeth y DU. Mae'r gydnabyddiaeth yn dangos arweinyddiaeth, tryloywder ac ymrwymiad y cyngor i welliant parhaus yn y ffordd y mae'n recriwtio, cefnogi a datblygu pobl ag anableddau.

Sefydlwyd SEDG bron i bedair blynedd yn ôl ac mae'n parhau i helpu i ymgorffori cydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant ar draws gwaith y cyngor, gan gefnogi diwylliant lle mae pobl yn cael eu trin ag urddas a pharch a lle nad yw gwahaniaethu, aflonyddu ac ymddygiad sarhaus yn cael eu goddef.

Yn ystod 2025 i 2026, roedd gwaith y grŵp yn cynnwys goruchwylio amcanion cydraddoldeb o fewn Cynllun Corfforaethol y cyngor, adolygu Asesiadau Effaith Llesiant, cefnogi adnewyddu Cynllun Gweithredu Gwrth-Hiliaeth Cymru, ystyried adroddiadau Dyletswydd Cydraddoldeb y Sector Cyhoeddus a'r Bwlch Cyflog Rhwng y Rhywiau, a chwblhau ymchwil ar fesurau a dangosyddion tlodi plant.

Meddai’r Cynghorydd Julie Matthews, Aelod Arweiniol dros Strategaeth Gorfforaethol, Polisi, Cydraddoldebau ac Asedau: “Rydym yn falch o’r cynnydd a wnaed yn ystod y flwyddyn, gan gynnwys cyflawni statws Arweinydd Hyderus o ran Anabledd a chryfhau’r ffordd y mae cydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant yn cael eu hystyried ar draws gwaith y cyngor. Mae’r agenda hon yn ganolog i’n gwerthoedd o falchder, undod, parch ac uniondeb, ac i’n huchelgais i gefnogi Sir Ddinbych lle gall pawb gyflawni eu potensial.”

Wrth edrych ymlaen at y flwyddyn nesaf, bydd y grŵp yn parhau i gefnogi gwaith sy’n cyfrannu at genadaethau cydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant ledled Cymru. Bydd y Cyngor hefyd yn parhau i wella ei ddefnydd o ddata sy’n gysylltiedig â chydraddoldeb ac yn archwilio ffyrdd o ymhelaethu ar leisiau a safbwyntiau profiad byw.

Aeth y Cynghorydd Matthews ymlaen i ddweud: “Rydym yn cydnabod bod mwy i’w wneud bob amser, ac rydym yn parhau’n ymrwymedig i gyflawni gwelliant parhaus gyda’r adnoddau sydd ar gael. Drwy wrando, dysgu a gweithio gyda chymunedau a phartneriaid, gallwn barhau i gael gwared ar rwystrau, herio gwahaniaethu a hyrwyddo cynhwysiant ledled Sir Ddinbych.”

Gallwch weld y papur llawn sy’n mynd i’r cyngor ar 7 Gorffennaf ar y wefan.

Maes Chwarae Prestatyn wedi Ailagor ar ôl Cwblhau Gwaith Uwchraddio

Mae’r gwaith i uwchraddio Maes Chwarae Sea Road ym Mhrestatyn wedi cael ei gwblhau.

Cafodd y prosiect i uwchraddio’r safle ei reoli gan adran Gwasanaethau Stryd Cyngor Sir Ddinbych ar ôl sicrhau cyllid drwy Grant Cyfleoedd Chwarae Cymru Gyfan Llywodraeth Cymru.

Blaenoriaethwyd y gwaith o uwchraddio safle Sea Road, Prestatyn yn sgil pryderon a godwyd ynglŷn â’r arwyneb yn ogystal ag oedran a chyflwr yr offer chwarae.

Roedd y cyfnod gwaith yn cynnwys ailosod yr arwyneb diogelwch rwber yn llwyr, ac roedd hefyd yn gyfle i gyflwyno offer chwaraeon hygyrch modern newydd.  Dyfarnwyd y contract ar gyfer y gwaith hwn i Proludic.

Dywedodd y Cynghorydd Barry Mellor, Aelod Arweiniol yr Amgylchedd a Chludiant:  “Bydd y gwaith uwchraddio yma yn darparu cyfleusterau mwy modern i’r plant yn y lleoliad hwn, a bydd hefyd yn cynnwys offer mwy cynhwysol a hygyrch i blant sydd ag anghenion ychwanegol.”

Digwyddiadau Cynlluniau Creu Lleoedd llwyddiannus wedi eu cynnal yn Ninbych a Chorwen

Digwyddiadau Cynlluniau Creu Lleoedd llwyddiannus wedi eu cynnal yn ddiweddar yn Ninbych a Chorwen.

Nod Cynlluniau Creu Lleoedd yw gwella lleoliad a sicrhau bod pob agwedd sy’n gwneud lleoliad yn lle gwych i fyw, i weithio ynddo ac ymweld ag ef yn cael eu hystyried.   Mae Cynlluniau Creu Lleoedd llwyddiannus yn cael eu llywio gan wybodaeth pobl leol a sut maent yn byw eu bywydau.

I gefnogi cyflawniad y Cynlluniau Creu Lleoedd hyn, gwahoddwyd ystod o fudd-ddeiliad i weithdai rhyngweithiol yn Ninbych a Chorwen.

Roedd y gweithdai yn canolbwyntio ar ystod o bynciau yn ymwneud â chyflwyniad y Cynlluniau Creu Lleoedd a’u blaenoriaethau allweddol, gan anelu i sefydlu grwpiau partneriaeth newydd i’w cyflawni ac i edrych ar gyfleoedd cyllido.

Roedd staff o Gyngor Sir Ddinbych yn bresennol i gasglu barn pobl am y weledigaeth a’r ymyriadau ar gyfer Corwen a Dinbych.

Meddai Jason McLellan, Arweinydd ac Aelod Arweiniol Twf Economaidd a Threchu Amddifadedd:

“Caiff ein trefi eu siapio gan y bobl sy’n byw, yn gweithio ac yn ymweld â nhw, a bydd eu barn yn helpu i ddiffinio gweledigaeth y cynlluniau hyn ar gyfer y dyfodol yn eu trefi perthnasol.

“Roedd y sesiynau hyn wedi’u dylunio i gefnogi cydweithio a galluogi partneriaid i ddatblygu prosiectau sydd o flaenoriaeth ac rwyf eisiau diolch i bawb a oedd yn bresennol”.

Newidiadau i ffioedd parcio a chyfnodau talu ym meysydd parcio’r Cyngor

Mae Cyngor Sir Ddinbych yn cyflwyno ffioedd parcio newydd ym meysydd parcio'r Cyngor a bydd cyfnodau talu’n newid.

O ddydd Mercher 8 Gorffennaf, bydd ffioedd parcio mewn meysydd parcio talu ac arddangos a gaiff eu rhedeg gan y Cyngor yn cynyddu am y tro cyntaf mewn mwy na dwy flynedd, oherwydd costau cynyddol a chwyddiant.

Ar ôl trafodaethau gydag Aelodau Lleol, cytunwyd y bydd y meysydd parcio isod yn dychwelyd i’r cyfnodau talu blaenorol, sef 8am – 5pm. Bydd angen talu tan 11pm ym meysydd parcio eraill y sir oni nodir yn wahanol ar y byrddau perthnasol.

Y meysydd parcio fydd yn dychwelyd i’r cyfnodau talu blaenorol yw:

• Lôn Las, Corwen
• Heol y Farchnad, Llangollen
• Stryd y Farchnad, Rhuthun
• Stryd y Senedd, Rhuddlan
• Rhodfa Brenin, Prestatyn
• Tŵr Awyr, y Rhyl
• Lawnt Fowlio, Llanelwy

Yn ddiweddar, mae Cyngor Sir Ddinbych wedi symud at fodel ‘ar sail galw’ ar gyfer ei feysydd parcio canol trefi a dinasoedd, sydd wedi arwain at roi meysydd parcio’r sir sy’n eiddo i’r Cyngor mewn ‘bandiau’, yn dibynnu ar alw am lefydd parcio ym mhob maes parcio unigol.

Mae’r meysydd parcio lle gwelir y galw uchaf yn y sir wedi’u rhoi ym ‘mand A’, ac mae’r meysydd parcio â’r lleiaf o alw wedi’u rhoi ym ‘mand C’.

Mae manylion categorïau’r meysydd parcio i’w gweld isod:

Meysydd parcio Band A - 

• Heol y Farchnad, Llangollen
• Rhodfa Brenin, Prestatyn
• Heol y Frenhines, y Rhyl
• Stryd y Dŵr (Neuadd y Dref), y Rhyl
• Stryd y Dwyrain, Llangollen
• Stryd y Dyffryn, Dinbych
• Stryd y Farchnad, Rhuthun
• Sgwâr Sant Pedr, Rhuthun 

Meysydd parcio Band B - 

• Llyfrgell y Rhyl, y Rhyl
• Gorsaf Reilffordd, y Rhyl
• Lawnt Fowlio, Llanelwy
• Heol y Felin, Llangollen
• Hall Street, Llangollen
• Cae Ddol, Rhuthun
• Stryd y Senedd, Rhuddlan
• Gwaelod y Stryd Fawr, Prestatyn
• Gorllewin Stryd Cinmel, y Rhyl
• Brook Street, Llangollen
• Gorsaf Reilffordd, Prestatyn
• Lôn Dogfael, Rhuthun
• Fern Avenue, Prestatyn
• Ffordd Llys Nant, Prestatyn
• Troed y Rhiw, Rhuthun
• Ffordd Morley, y Rhyl

Meysydd parcio Band C - 

• Lôn y Post, Dinbych
• Stryd y Rhos, Rhuthun
• Heol y Parc, Rhuthun
• Lôn Ffynnon Barcer, Dinbych
• Lôn Crown, Dinbych
• Lôn Las, Corwen

Er bod tariffau’n cynyddu ar gyfer meysydd parcio ym ‘mandiau A a B’, byddant yn aros yr un fath ar gyfer meysydd parcio ym ‘mand C’, a bydd cymhorthdal gan Gynghorau Tref yn dal i fod ar waith.

Dywedodd y Cynghorydd Barry Mellor, Aelod Arweiniol yr Amgylchedd a Chludiant:

“Fel pob Cyngor, rydym yn wynebu adegau heriol iawn gyda phwysau parhaus ar y gyllideb oherwydd costau a galw cynyddol am wasanaethau. Oherwydd y pwysau hyn, penderfynwyd cynyddu ffioedd parcio am y tro cyntaf yn Sir Ddinbych ers 2024.

“Er bod y cynnydd hwn wedi’u seilio yn unol â ffioedd presennol gan Awdurdodau Lleol eraill, hoffwn bwysleisio y bydd mentrau parcio presennol fel parcio am ddim ar ôl 3 yn ystod cyfnod y Nadolig a phum diwrnod o barcio am ddim ar gyfer pob Cyngor Tref a Dinas yn parhau.”

I gael rhagor o wybodaeth am y meysydd parcio talu ac arddangos yn Sir Ddinbych, ewch i’r dudalen parcio ar wefan Cyngor Sir Ddinbych.

Cyngor yn codi baner i nodi Diwrnod y GIG, Gofal Cymdeithasol a Gweithwyr Rheng Flaen 2026

I nodi Diwrnod y GIG, Gofal Cymdeithasol a Staff Rheng Flaen eleni, mae Cyngor Sir Dinbych yn codi baner arbennig yn Neuadd y Sir yn Rhuthun.

Mewn seremoni codi baner a gynhaliwyd ar y 3ydd o Orffennaf, codwyd baner arbennig i gydnabod cyfraniad staff y GIG, gofal cymdeithasol a rheng flaen.

Gorffennaf 5ed yw'r diwrnod cenedlaethol i ddathlu a dangos diolchgarwch am waith Gweithwyr y GIG, Gofal Cymdeithasol a Rheng Flaen.

Dywedodd y Cynghorydd Bobby Feeley, Cadeirydd y Cyngor:

“Mae'n hanfodol bwysig ein bod yn talu teyrnged i'r rhai sy'n cefnogi'r rhai mwyaf agored i niwed yn ein cymunedau bob dydd.

Mae'r bobl ymroddedig hyn yno i'n preswylwyr ddydd a nos, ac mae'n bwysig ein bod yn dangos ein gwerthfawrogiad am eu gwaith anhygoel.”

Dywedodd y Cynghorydd Elen Heaton, Aelod Arweiniol dros Iechyd a Gofal Cymdeithasol:

“Rydym yn falch o godi'r faner hon unwaith eto i ddangos ein gwerthfawrogiad a'n parch at y gwaith amhrisiadwy y mae ein staff rheng flaen yn ei wneud yn Sir Ddinbych yn ddyddiol.

Bob dydd maent yno yn cefnogi trigolion a'u teuluoedd pan fo'u hangen fwyaf ac mae'r faner hon yn ffordd syml o ddweud diolch am bopeth maen nhw'n ei wneud.”

Prosiect yn anelu at wella gwytnwch safleoedd calchfaen yn Sir Ddinbych

Mae gwaith wedi dechrau i arolygu a mapio maint y rhywogaethau ymledol anfrodorol ar fryn Graig Fawr.

Mae Graig Fawr wedi’i leoli rhwng Gallt Melyd a Dyserth, ac mae wedi’i ddynodi'n Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA) o ganlyniad i’w gymunedau glaswelltir calchfaen ac mae arolwg wedi’i gynnal ar y safle yn ddiweddar gan Brosiect Cysylltiadau Calchfaen Clwyd.

Mae Prosiect Cysylltiadau Calchfaen Clwyd wedi'i ariannu gan y Rhaglen Rhwydweithiau Natur sy'n cael ei chyflwyno gan y Gronfa Dreftadaeth ar ran Llywodraeth Cymru a'i nod yw gwella gwytnwch a chyflwr pum safle glaswelltir a choetir calchfaen SoDdGA yn Sir Ddinbych.

Gan weithio mewn partneriaeth â Chyngor Sir Ddinbych, Tirwedd Genedlaethol Bryniau Clwyd a Dyffryn Dyfrdwy, Ymddiriedolaeth Natur Gogledd Cymru, yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol a pherchnogion tir preifat, mae'r prosiect yn ceisio hwyluso rheolaeth a fydd yn gwella amrywiaeth nodweddion arbennig yn y safleoedd, cynyddu maint y cynefinoedd glaswelltir calchfaen a gwella cyflwr y cymunedau o blanhigion a'r ffawna cysylltiedig.

Mae llawer o rywogaethau ymledol anfrodorol o greigafal y gellir eu canfod yn y DU, ac mae sawl rhywogaeth o'r rhain yn bryder arbennig i'r safle hwn. Er bod creigafal yn blanhigyn poblogaidd ar gyfer yr ardd, wrth i’r blodau ddenu gwenyn ac wrth i’r aeron ddenu’r adar, mae'n hynod niweidiol i'n hardaloedd gwyllt, yn enwedig cynefinoedd prin fel glaswelltiroedd calchfaen. Mae hyn o ganlyniad i’r ffaith ei fod yn tyfu'n gyflym, a gall ddominyddu bryniau cyfan yn gyflym iawn.

Mae ecolegwyr gyda chymorth tîm mynediad â rhaff ardystiedig Cymdeithas Masnach y Diwydiant Mynediad â Rhaff (IRATA) wedi dechrau arolygu'r brigiadau calchfaen sy'n edrych dros Lwybr Prestatyn - Dyserth i nodi rhywogaethau a dwysedd creigafalau sy'n bresennol ar Graig Fawr, ynghyd â rhywogaethau ymledol anfrodorol eraill fel y dderwen fythwyrdd (Quercus ilex) a’r driaglog goch (Centranthus ruber).

Dywedodd y Cynghorydd Barry Mellor, Aelod Arweiniol yr Amgylchedd a Chludiant:

“Mae cefnogi a gwella ein bioamrywiaeth leol yn hanfodol bwysig ac yn flaenoriaeth i’r Cyngor.

“Bydd y prosiect yn gwella cysylltedd cynefinoedd o fewn a rhwng y safleoedd gwarchodedig drwy reoli coridorau natur drwy greu ac adfer cynefinoedd sy’n eu cysylltu nhw a chyfyngu ar yr effeithiau y mae’r rhywogaethau ymledol hyn yn eu cael”.

Cynlluniau ar droed i wneud neuadd y dref yn fwy blaenllaw yn y gymuned

Mae Cyngor Sir Ddinbych yn chwilio am bartner i ddod â bywyd newydd i Neuadd Tref Dinbych a’i gwneud yn gaffaeliad i’r gymuned

Mae Cyngor Sir Ddinbych yn bwrw ymlaen â’r drefn Trosglwyddo Asedau Cymunedol ar gyfer Neuadd Tref Dinbych ac yn chwilio am bartner fel perchennog a rheolwr yr adeilad i’r dyfodol, er budd y gymuned.

Wedi ymgynghorIad mewnol gyda gwasanaethau’r Cyngor, sydd bellach wedi cau, bydd y broses drosglwyddo yn symud ymlaen i’r cam nesaf drwy w wahodd grwpiau a chyrff nid-er-elw allanol i gyflwyno datganiadau o ddiddordeb mewn prynu’r adeilad am bris rhatach na’r farchnad.

Rhoddir ystyriaeth i syniadau a fydd yn creu cyfleoedd i hybu cynaladwyedd yr adeilad yn y tymor hir a chreu’r budd mwyaf posib i’r gymuned.

Bydd sawl cam i’r broses drosglwyddo, gyda chyfle allanol i grwpiau cymunedol a sefydliadau nid-er-elw gyflwyno Datganiad o Ddiddordeb, gyda’r disgwyl y bydd hwn yn lansio ar 1 Gorffennaf am gyfnod o wyth wythnos.

Bydd Cyngor Sir Ddinbych yn dal i rannu’r wybodaeth ddiweddaraf wrth i’r broses symud yn ei blaen ac ni fydd dim yn newid i’r sawl y’n defnyddio ac yn llogi’r neuadd ar hyn o bryd.

Meddai’r Cynghorydd Julie Matthews, Dirprwy Arweinydd ac Aelod Arweiniol Cydraddoldeb, Polisi a Strategaeth Gorfforaethol ac Asedau Strategol: “Hoffai’r Cyngor roi sicrwydd i bawb sy’n defnyddio a llogi’r neuadd ar hyn o bryd y bydd Neuadd y Dref Dinbych yn dal ar agor fel arfer gydol y cyfnod hwn. Ni fydd unrhyw drefniadau sydd wedi’u gwneud yn barod yn newid, a bydd pobl yn medru dod i’r neuadd fel arfer wrth i’r drefn Trosglwyddo Asedau Cymunedol fynd rhagddi.

“Byddwn yn siarad â grwpiau lleol ac yn hyrwyddo’r cyfle hwn yn eang i godi ymwybyddiaeth ymysg grwpiau a allai fod â diddordeb.”

Mae mwy o wybodaeth ar wefan y cyngor a dylid cyfeirio unrhyw gwestiynau am y drefn Trosglwyddo Asedau Cymunedol, trefniadau llogi’r neuadd neu’r trefniadau yn y dyfodol, at Dîm Rheoli Asedau’r Cyngor: assetmanagement@denbighshire.gov.uk

Dilynir y drefn a bennir ym mholisi Trosglwyddo Asedau Cymunedol y Cyngor fel y’i mabwysiadwyd, sydd i’w weld yma: https://www.denbighshire.gov.uk/cy/eich-cyngor/strategaethau-cynlluniau-a-pholisiau/polisiau/trosglwyddo-asedau-cymunedol/polisi-trosglwyddo-asedau-cymunedol.aspx.

Lleisiau plant yn cael eu clywed mewn sesiynau dau ddiwrnod Fforwm Cynghorau Ysgol

Wedi eu cynnal dros ddau ddiwrnod ar 30 Mehefin a 1 Gorffennaf, aeth disgyblion o 24 ysgol ledled y sir i ddigwyddiadau, gweithdai ac i Siambr Cyngor Sir Ddinbych ar gyfer Fforymau Cynghorau Ysgol eleni, gan gyflwyno’r gwaith a wnaed gan eu Cyngor Ysgol unigol yn ystod y flwyddyn ysgol ddiwethaf.

Bu dros 60 o ddisgyblion yn bresennol yn Fforwm Cynghorau Ysgolion Cynradd, a gynhaliwyd yn Ysgol Uwchradd Dinbych eleni. Cyflwynodd cynrychiolwyr Cynghorau Ysgol o Ysgol Esgob Morgan, Ysgol Emmanuel, Ysgol Pant Pastynog ac Ysgol Penmorfa eu gwaith i’r Cynghorau Ysgol eraill a oedd yn bresennol, yn ogystal â Chomisiynydd Plant Cymru, Rocio Cifuentes.

Fforwm Cynghorau Ysgolion Cynradd

Cynhaliwyd Fforwm Cynghorau Ysgolion Uwchradd yn Neuadd y Sir, Rhuthun, a chafodd disgyblion o Ysgol Glan Clwyd, Ysgol Crist y Gair, Ysgol Santes Ffraid, Ysgol Brynhyfryd, Ysgol Uwchradd Prestatyn, Ysgol Uwchradd Rhyl, Ysgol Dinas Brân a Ysgol Uwchradd Dinbych, gyfle i ymweld â Siambr y Cyngor Sir a chyfarfod a gofyn cwestiynau i’r Cynghorydd Bobby Feeley, Cadeirydd y Cyngor Sir, y Cynghorydd Diane King, Aelod Arweiniol Plant, Cymunedau a Theuluoedd, a Rocio Cifuentes, Comisiynydd Plant Cymru.

Fforwm Cynghorau Ysgolion Uwchradd

Rhannodd y disgyblion y gwaith pwysig maen nhw wedi bod yn ei wneud yn ystod y flwyddyn ysgol, ac fe gawsant gyfle i ddysgu am brosesau democrataidd y Cyngor, system ficroffonau’r Siambr a’r system bleidleisio electronig.

Meddai’r Cynghorydd Diane King, Aelod Arweiniol Addysg, Plant a Theuluoedd:

“Mae’n hanfodol bwysig bod pobl ifanc yn ymgysylltu â democratiaeth leol ac yn ei deall, a deall sut y mae’n gweithredu.

Mae’r ddau ddiwrnod diwethaf wedi bod yn werth chweil – mae gwrando ar syniadau a lleisiau disgyblion o bob cwr i’r sir wedi bod mor braf.

Hoffwn ddiolch i’r holl ddisgyblion a oedd yn bresennol ac a wnaeth y digwyddiad hwn yn llwyddiannus eto eleni.”

Meddai Rocio Cifuentes, Comisiynydd Plant Cymru:

“Mae wedi bod yn wych gweld disgyblion o gynifer o ysgolion yn dod ynghyd i rannu’r gwaith maent wedi bod yn ei wneud a dysgu mwy am y ffordd y mae penderfyniadau’n cael eu gwneud yn lleol.

Mae cyfleoedd fel hyn o gymorth i gysylltu’r hyn sy’n digwydd mewn ysgolion gyda’r gymuned yn ehangach, a rhoi hyder i bobl ifanc siarad a chymryd rhan.

Mae’r fforymau hyn yn dangos pa mor bwysig ydyw i greu lle i wrando ar bobl ifanc a’u cymryd o ddifrif.”

Digwyddiad agoriadol i ddathlu cwblhau gwaith gwella yn Loggerheads

Cynhaliwyd digwyddiad i ddathlu cwblhau’r gwaith gwella ym Mharc Gwledig Loggerheads.

Yn 2023, fe gadarnhaodd Llywodraeth y DU ei bwriad i roi £10.95 miliwn o gyllid grant i 10 o brosiectau cyfalaf sy’n ceisio diogelu treftadaeth unigryw a lles Rhuthun a’i chymunedau gwledig.

Mae’r cyllid hwn wedi’i ddyfarnu'n arbennig ar gyfer y prosiectau llwyddiannus hyn ac ni ellir ei ddefnyddio ar gyfer prosiectau eraill. 

Yn dilyn cymeradwyaeth cynllunio yn 2024, mae’r prosiect hwn yn ceisio gwella a chyfoethogi Parc Gwledig Loggerheads, porth i AHNE Bryniau Clwyd a Dyffryn Dyfrdwy ac un o’r safleoedd ymwelwyr prysuraf a reolir gan Gyngor Sir Ddinbych, trwy uwchraddio’r prif adeiladau ymwelwyr, creu canopi allanol gyda seddi ychwanegol a gwell mynediad i ymwelwyr, ochr yn ochr â gwaith lliniaru llifogydd y mae mawr ei angen.

Wedi’i ddarparu gan y contractwyr lleol, MWT, Waterco a Park City, a’i ddylunio gan TACP, cwblhawyd y prosiect yn gynharach eleni.

Ynghyd â’r gwaith gwella, sicrhaodd tîm y prosiect £149,000 ychwanegol i gryfhau cymwysterau cynaliadwyedd y safle ochr yn ochr â'r gwaith gwella ehangach. Mae'r cyllid wedi cefnogi gosod paneli solar a phlanhigion draenio cynaliadwy sy'n ymgorffori cynefinoedd bywyd gwyllt, tra bod opsiynau pellach ar gyfer cynllun trydan dŵr yn y dyfodol hefyd yn cael eu harchwilio. Ar ôl ei gwblhau, disgwylir i'r safle ddiwallu tua 60–70% o'i anghenion ynni trwy bŵer adnewyddadwy hunangynhyrchiedig.

Ynghyd â’r gwaith gwella, sicrhawyd cyllid allanol pellach gan y tîm prosiect i wella cynaliadwyedd y safle gan osod paneli solar, systemau draenio cynaliadwy a chynefinoedd bywyd gwyllt ar y safle. 

Roedd y digwyddiad a chynhaliwyd yn gynharach ym mis Mehefin yn gyfle i arddangos y cynllun lliniaru llifogydd yn ogystal â’r ganolfan ymwelwyr ar ei newydd wedd gyda chaffi, ystafell gyfarfod, ardaloedd awyr agored a thoiledau cyhoeddus.

Mwynhaodd y rhai a fynychodd y lansiad daith dywys o amgylch y safle a the prynhawn wedi’i ddarparu gan y gweithredwr newydd yng nghaffi Tŷ’r Felin.

Meddai’r Cynghorydd Jason McLellan, Arweinydd y Cyngor ac Aelod Arweiniol Twf Economaidd a Threchu Amddifadedd:

“Prif nod y gwelliannau hyn oedd cynorthwyo i reoli'r pwysau sy'n gysylltiedig â chynnydd yn nifer yr ymwelwyr ac ymateb i ddisgwyliadau cynyddol ymwelwyr.

“Roedd y prosiect ym Mharc Gwledig Loggerheads yn sylweddol ac roedd yn wych gweld y gwaith bellach wedi’i gwblhau ar y safle.

“Mae’r safleoedd hyn yn ardaloedd Tirwedd Cenedlaethol poblogaidd, ac mae’n bwysig ein bod yn parhau i gynnal a chadw a datblygu safleoedd fel y rhain wrth iddyn nhw ddod yn fwyfwy poblogaidd i sicrhau bod modd i bawb sy’n ymweld â nhw barhau i’w mwynhau.”

Ysgol gynradd ym Mhrestatyn yn uwchraddio cyfleusterau allweddol

Mae Ysgol Clawdd Offa wedi derbyn gwelliannau i ardaloedd allweddol yn yr adeilad, gan roi golwg a chyfleusterau newydd i’r ysgol gynradd ym Mhrestatyn.

Ar ochr plant iau’r adeilad gwelwyd adnewyddiad yr ystafelloedd newid/cawodydd, gan alluogi ymestyn ystafell anogaeth yr ysgol, a darparu cyfleusterau toiled ychwanegol i gefnogi’r ddarpariaeth cyn-ysgol newydd, ‘Toddler Bach’ a agorodd yn Ebrill.

Mae’r estyniad hwn yn golygu gwelliant arwyddocaol i’r cynnig blynyddoedd cynnar, gan gynyddu capasiti, ac ychwanegu at yr amgylchedd gofal plant o ansawdd uchel.

Yn ogystal â hyn, mae darpariaeth ‘Ti a Fi’, ar gyfer dysgwyr sydd ag anghenion cymhleth, wedi cael ei wella yn yr ysgol yn ddiweddar. Mae’r holl adnoddau newydd wedi cael eu darparu ac eisoes yn gwneud gwahaniaeth nodedig i brofiadau’r dysgwyr.

Mae’r gwelliannau hyn yn cynnwys gosod llawr meddal tu allan, creu amgylchedd mwy diogel, canopi awyr agored newydd gydag offer dringo, gan ddarparu gofod diogel a diddorol i chwarae yn yr awyr agored.

Mae datblygiadau pellach i’r gofodau dysgu awyr agored yn yr ysgol wedi cael eu cwblhau, gyda chyfanswm o dri chanopi wedi’u gosod. Mae’r tri chanopi newydd wedi cael eu gosod yn y ddarpariaeth Ti a Fi, y Feithrinfa a Toddler Bach.

Bydd yr ychwanegiadau hyn yn gwella cyfleoedd ar gyfer dysgu a chwarae tu allan, yn arbennig yn ystod cyfnodau o dywydd gwael, gan sicrhau mwy o gysondeb yn y ddarpariaeth.

Mae tu allan yr adeilad hefyd wedi cael ei adnewyddu, trwy osod cladin pren ar y wal allanol ar ochr plant iau'r adeilad.

Trwy amnewid y rendr blaenorol oedd wedi dyddio, bydd y cladin cedrwydden newydd, dros amser, yn newid ei liw yn naturiol i lwyd, gan roi golwg naturiol, newydd i ochr yr adeilad.

Cafodd y gwaith allweddol hwn ei ariannu gan grantiau cyfalaf Llywodraeth Cymru a ddyfarnwyd i Gyngor Sir Ddinbych.

Dywedodd y Pennaeth, Mr Edwards:

“Rydym yn hynod o ddiolchgar am yr estyniad a gwelliannau sylweddol i’n darpariaeth. Mae’r gwelliannau hyn yn cynrychioli buddsoddiad mawr yn nyfodol yr ysgol a bydd yn helpu i sicrhau y gallwn ddiwallu anghenion ein holl ddysgwyr, nawr ac yn y dyfodol.

Trwy gryfhau ein cyfleusterau a’n hamgylchedd dysgu, rydym yn creu mwy o gyfleoedd i bob disgybl ffynnu, cyflawni eu potensial, a mwynhau’r profiad addysgol gorau bosibl.”

Meddai’r Cynghorydd Diane King, Aelod Arweiniol Addysg, Plant a Theuluoedd:

“Rwy’n falch iawn o weld y gwahaniaeth y mae’r gwaith allweddol hyn eisoes wedi’i wneud yn Ysgol Clawdd Offa.

Mae’r gwelliannau hyn i’r cynnig cynnar yn rhoi mynediad i ddysg a chwarae o ansawdd uwch i’r rhai sy’n defnyddio’r ddarpariaeth gofal plant a Thi a Fi, ac yn cynyddu capasiti ar yr un pryd.”

Gwahoddir plant i ‘Gyfrolau’n Canu’ gyda Sialens Ddarllen yr Haf 2026

Mae plant ledled Sir Ddinbych yn cael eu hannog i ymuno â Sialens Ddarllen yr Haf 2026 eleni, ‘Cyfrolau’n Canu’, sy’n cael ei lansio mewn llyfrgelloedd lleol ddydd Sadwrn, 4 Gorffennaf.

Mae Sialens Ddarllen yr Haf yn annog plant rhwng 4 ac 11 oed i barhau i ddarllen yn ystod gwyliau’r ysgol. Mae thema eleni, ‘Cyfrolau’n Canu’, yn dathlu sut y gall straeon, cerddoriaeth a chreadigrwydd ddod â phobl ynghyd, gan ysbrydoli plant i ddarganfod llyfrau newydd, archwilio diwylliannau gwahanol a mynegi eu hunain drwy ddarllen.

Gall plant sy’n cymryd rhan, fenthyg llyfrau o’u llyfrgell leol, casglu gwobrau wrth iddynt symud ymlaen drwy’r her a derbyn tystysgrif ar ôl ei chwblhau. Mae’r her yn helpu i gynnal sgiliau darllen dros wyliau’r haf tra’n annog cariad gydol oes at lyfrau a dysgu.

Bydd llyfrgelloedd ledled Sir Ddinbych yn cynnal amrywiaeth o weithgareddau a digwyddiadau drwy gydol gwyliau’r haf i gefnogi’r her a darparu cyfleoedd hwyliog i blant a theuluoedd gymryd rhan. Bydd un o’r gweithgareddau hynny’n cynnwys gweithdy bît-bocsio gyda’r artist hip-hop Cymreig, Mr Phormula.

Dywedodd Debbie Owens, Prif Lyfrgellydd Llyfrgelloedd Sir Ddinbych:

"Mae Sialens Ddarllen yr Haf yn ffordd wych o gadw plant yn ymddiddori mewn darllen yn ystod gwyliau’r ysgol tra’n cael hwyl ar yr un pryd. Mae thema eleni, ‘Cyfrolau’n Canu’, yn ymwneud â chreadigrwydd, rhythm a mynegiant personol, ac rydym yn edrych ymlaen at weld plant yn darganfod straeon newydd ac yn mwynhau popeth sydd gan ein llyfrgelloedd i’w gynnig.

"P’un a ydynt yn hoff o straeon antur neu straeon tylwyth teg, mae rhywbeth i bob plentyn yn eu llyfrgell leol. Byddem yn annog teuluoedd i gofrestru ac ymuno â ni ar gyfer haf gwych arall o ddarllen."

Dywedodd y Cynghorydd Emrys Wynne, Aelod Arweiniol Cyngor Sir Ddinbych dros y Gymraeg, Diwylliant a Threftadaeth:

"Mae cerddoriaeth yn chwarae rhan bwysig yn fy mywyd, a bydd ‘Cyfrolau’n Canu’ eleni yn ffordd hwyliog, gan ddefnyddio dychymug o helpu i ysbrydoli eich plant i wneud y cysylltiad rhwng caneuon a darllen, i godi llyfr, datblygu eu hyder a darganfod diddordebau newydd drwy gydol yr haf.

"Byddwn yn annog teuluoedd ledled Sir Ddinbych i gymryd rhan a manteisio i’r eithaf ar yr adnoddau a’r gweithgareddau gwych sydd ar gael drwy ein llyfrgelloedd."

Mae Sialens Ddarllen yr Haf yn cael ei lansio mewn llyfrgelloedd ledled Sir Ddinbych ddydd Sadwrn, 4 Gorffennaf, ac mae’n rhan hynod boblogaidd o raglen haf y llyfrgelloedd.

Am ragor o wybodaeth, ewch i’ch llyfrgell leol a siaradwch ag aelod o staff ynghylch sut i gymryd rhan.

Os ydych eisiau mwy o wybodaeth am ein llyfrgelloedd, ewch i'n gwefan.  

Mae Sialens Ddarllen yr Haf yn foment allweddol yn Flwyddyn Genedlaethol Darllen, sef menter genedlaethol drawsnewidiol a arweinir gan y llywodraeth, a gynlluniwyd i ailgynnau diwylliant o ddarllen er pleser ledled y DU.

Codi baneri i anrhydeddu’r Lluoedd Arfog

Mae Cyngor Sir Ddinbych yn nodi Diwrnod y Milwyr wrth Gefn a Diwrnod y Lluoedd Arfog yr wythnos hon.

Cynhaliwyd seremoni codi baner yn Neuadd y Sir, Rhuthun ddydd Gwener, 26 Mehefin i nodi Diwrnod y Lluoedd Arfog, a gynhelir ar 27 Mehefin, a Diwrnod y Milwyr Wrth Gefn, a ddethlir ar 24 Mehefin.

Mae’r dyddiau arbennig hyn yn y calendr yn gyfle i ddangos cefnogaeth i’r dynion a’r merched sy’n aelodau o gymuned y Lluoedd Arfog, o swyddogion sy’n gwasanaethu ar hyn o bryd i deuluoedd y Lluoedd, cyn-filwyr a chadetiaid.

I ddathlu'r dyddiau arbennig, codir baner lluoedd arfog arbennig y tu allan i Neuadd y Sir.

Meddai’r Cynghorydd Bobby Feeley, Cadeirydd Cyngor Sir Ddinbych:

“Dyma deunawfed flwyddyn yr ymgyrch “Codi Baner i’n Lluoedd Arfog”, ac mae’n bleser gennym gymryd rhan unwaith eto. 

Mae’r dathliad cenedlaethol hwn yn galluogi’r sir gyfan i ddangos ei gwerthfawrogiad o gyfraniad pawb sy’n gwasanaethu Lluoedd Arfog Ei Fawrhydi.

Caiff baneri eu codi ar draws y DU yr wythnos hon fel arwydd o’n hymrwymiad a’n cefnogaeth i bawb sydd wedi ac yn parhau i beryglu eu bywydau er mwyn i ni fedru byw ein bywydau mewn amgylchedd diogel a warchodir.”

Meddai’r Cynghorydd Julie Matthews, Cefnogwr Lluoedd Arfog Cyngor Sir Ddinbych:

“Mae’n bwysig ein bod yn neilltuo amser i gydnabod y rhai sy’n peryglu eu bwydyau er ein mwyn ni bob dydd. 

Rwy’n falch unwaith eto i nodi’r dyddiau pwysig hyn drwy godi baner yn uchel i anrhydeddu’r rhai sydd wedi gwneud yr aberth eithaf i’n cadw’n ddiogel.”

Sir Ddinbych yn croesawu gwaith gan Gyngor Dinas Lerpwl i sicrhau dyfodol Canolfan Addysg Awyr Agored Colomendy

Mae Cyngor Dinas Lerpwl yn cyflwyno canolfan addysg awyr agored hanesyddol Colomendy i'r farchnad er mwyn ceisio sicrhau dyfodol newydd beiddgar i'r safle adnabyddus yng Ngogledd Cymru.

Mae Cyngor Dinas Lerpwl, sydd wedi bod yn berchen ar y safle ers yr ail ryfel byd, wedi penodi ymgynghorwyr eiddo Newmark fel yr asiant i hyrwyddo er mwyn dod o hyd i berchennog a gweithredwr newydd ar gyfer yr ystâd 106 erw ger yr Wyddgrug.

Wedi'i leoli o fewn Tirwedd Cenedlaethol Bryniau Clwyd a Dyffryn Dyfrdwy, mae Colomendy wedi bod yn un o ganolfannau mwyaf adnabyddus y rhanbarth ar gyfer dysgu awyr agored ac llety preswyl ers tro byd.

Mae'r safle'n cynnwys ystod eang o gyfleusterau, o lety a gweithgareddau i ardaloedd addysgu a thiroedd helaeth sy'n addas ar gyfer hamdden, twristiaeth ac addysg. Yng nghanol y safle mae neuadd hanesyddol Colomendy, sy'n cynnig potensial pellach ar gyfer adnewyddu neu ailddefnyddio sensitif, yn amodol ar y caniatâd angenrheidiol.

Mae Cyngor Dinas Lerpwl yn chwilio am gynigion a fydd yn sicrhau dyfodol cynaliadwy hirdymor i'r safle, gan barhau â'i dreftadaeth a'i leoliad unigryw.

Mae lleoliad Colomendy o fewn cyrraedd hawdd i Lerpwl, Manceinion a Gogledd Cymru, ac ynghyd â'i seilwaith sefydledig, yn cynnig cyfle prin i fuddsoddwyr neu weithredwyr greu cyrchfan nodedig sy'n cwmpasu hamdden, twristiaeth, lles, lletygarwch neu addysg.

Dywedodd y Cynghorydd Nick Small, Aelod y Cabinet dros Dwf a'r Economi gyda Chyngor Dinas Lerpwl: “Rydym yn dod â Colomendy i'r farchnad i sicrhau dyfodol newydd beiddgar i un o safleoedd pwysicaf a mwyaf hanesyddol y rhanbarth.

“Gan weithio'n agos gyda Chyngor Sir Ddinbych, partneriaid a rhanddeiliaid lleol, ein ffocws yw dod o hyd i ddefnydd hirdymor sy'n adlewyrchu uchelgeisiau lleol a darparu buddion gwirioneddol, parhaol.

“Mae gan Colomendy gysylltiad dwfn â Lerpwl, yn dyddio'n ôl i'w rôl yn ystod yr Ail Ryfel Byd, ac rydym yn benderfynol o weld y dreftadaeth honno'n cael ei pharchu. Bydd y cynnig cywir nid yn unig yn amddiffyn yr etifeddiaeth honno, ond yn creu effaith gadarnhaol a pharhaol ar genedlaethau i ddod.”

Dywedodd y Cynghorydd Alan James, Aelod Arweiniol dros Ddatblygu Lleol a Chynllunio yng Nghyngor Sir Ddinbych, “Rydym yn falch iawn o weld Cyngor Dinas Lerpwl yn hyrwyddo safle addysg awyr agored gwerthfawr Colomendy i sicrhau ei ddefnydd ar gyfer y dyfodol. Mae Colomendy mewn lleoliad gwych yn Nhirwedd Cenedlaethol hardd Bryniau Clwyd a Dyffryn Dyfrdwy, a thros y blynyddoedd, mae wedi croesawu cenedlaethau o bobl ifanc o Lerpwl sydd wedi meithrin cysylltiad gydol oes â’r rhan hon o ogledd Cymru a’i chymunedau.

“Mae sicrhau hyfywedd hirdymor y safle hwn ar gyfer cenedlaethau’r dyfodol yn bwysig i ni yma yn Sir Ddinbych a byddwn yn gweithio gyda Chyngor Dinas Lerpwl a phartneriaid i sicrhau bod hyn yn digwydd.”

 Dywedodd Leo Llewellyn, Aelod Cyswllt yn Newmark: “Mae Colomendy yn cynrychioli cyfle prin i gaffael ased hamdden ac addysg awyr agored sylweddol o fewn lleoliad naturiol hynod ddeniadol.

“Mae’r cyfuniad o ganolfan weithredol sefydledig, cymeriad a threftadaeth Neuadd Colomendy, a photensial datblygu ehangach ar draws yr ystâd yn creu cyfle cymhellol i fuddsoddwyr neu weithredwyr sy’n edrych i ddarparu cyrchfan hirdymor nodedig.”

Gellir cysylltu â Newmark drwy e-bostio Leo.Llewellyn@nmrk.com neu Andrew.Moore@nmrk.com.

Cydnabyddiaeth i’r Cyngor â gwobr Platinwm genedlaethol ar gyfer rhagoriaeth data

Mae timau Gwytnwch Cymunedol a Systemau Busnes Cyngor Sir Ddinbych wedi derbyn cydnabyddiaeth am eu gwaith trwy gyflawni statws Platinwm ar gyfer Data Cyfeiriadau a Strydoedd yng Ngwobrau Enghraifft Batrymol GeoPlace.

Mae’r wobr hon yn dathlu’r safonau uchel a gynhelir gan awdurdodau lleol i reoli gwybodaeth cyfeiriadau a strydoedd, sy’n chwarae rôl hanfodol o ran cefnogi gwasanaethau effeithiol ac effeithlon ar gyfer preswylwyr, busnesau a chymunedau.

Dyma’r bumed flwyddyn yn olynol y mae’r Cyngor wedi cyflawni lefel Platinwm, sy’n cydnabod yr ymrwymiad parhaus i gywirdeb, cysondeb a gwelliant parhaus mewn maes o fewn y Cyngor sy’n aml yn arbenigol ac yn llai amlwg.

Gan gydweithio’n agos, mae cydweithwyr o fewn y timau Gwytnwch Cymunedol a Systemau Busnes yn rheoli dyletswyddau Cyfeiriadau a Strydoedd y Cyngor, gan sicrhau fod y wybodaeth hanfodol am leoliadau’n cael ei chynnal yn ofalus ac ar gael i gefnogi ystod eang o wasanaethau.

Mae’r Gwobrau Enghraifft, a gynhelir gan GeoPlace, yn amlygu rôl bwysig ceidwaid a swyddogion awdurdod lleol yn cynnal cyfeiriadau a strydoedd o ansawdd uchel.  Rhoddir y Wobr Platinwm i awdurdodau sydd wedi cynnal statws Aur ar draws holl feini prawf yr Atodlen Gwella Blynyddol am 10 allan o 11 mis hyd at ddiwedd mis Mawrth 2026.

Mae data lleoliadau cywir yn cefnogi popeth o brosiectau trawsnewid a chynlluniau gwasanaeth i welliannau system hanfodol.  Trwy gynnal y cronfeydd data hyn i safon uchel, bydd y timau’n helpu i sicrhau bod modd darparu gwasanaethau’n fwy effeithiol a bod cymunedau’n elwa o wybodaeth ddibynadwy a chydlynol.

Meddai’r Cynghorydd Julie Matthews, Dirprwy Arweinydd ac Aelod Arweiniol Cydraddoldeb, Polisi a Strategaeth Gorfforaethol ac Asedau Strategol: “Mae hyn yn gyflawniad gwych ac yn gydnabyddiaeth haeddiannol o’r arbenigedd, ymrwymiad a’r gwaith partneriaeth o fewn ein timau Gwytnwch Cymunedol a Systemau Busnes.  Mae llawer o’u gwaith yn digwydd y tu ôl i’r llenni, ond mae’n gwneud gwahaniaeth gwirioneddol i ansawdd ac effeithlonrwydd gwasanaethau ar draws y Cyngor.”

Meddai’r Cynghorydd Rhys Thomas, Aelod Arweiniol Tai a Chymunedau:

“Mae cyflawni statws Platinwm am y bumed flwyddyn yn olynol yn gyflawniad arbennig gan bawb sydd ynghlwm â hyn.  Efallai nad yw data cyfeiriadau a strydoedd cywir yn amlwg i breswylwyr bob amser, ond mae’n rhan hanfodol o nifer o’r gwasanaethau y mae pobl yn dibynnu arnynt bob dydd.  Mae’r gydnabyddiaeth hon yn arwydd o ymrwymiad y Cyngor i gynnal gwybodaeth o ansawdd uchel sy’n ein helpu i gynllunio, darparu a gwella gwasanaethau ar gyfer ein cymunedau, gan sicrhau fod adnoddau’n cael eu defnyddio’n effeithiol a bod preswylwyr yn derbyn y gefnogaeth orau bosibl.”

Cloc tref Rhuthun wedi ei enwebu ar gyfer gwobr genedlaethol

Mae’r prosiect sy’n canolbwyntio ar adfer Tŵr Cloc Cofeb Joseph Peers rhestredig gradd II yn Sgwâr Sant Pedr yn Rhuthun wedi ei enwebu ar gyfer gwobr Sefydliad Brenhinol Syrfewyr Siartredig, yn dilyn cais a gyflwynwyd gan y contractwr Rory Moore.

Wedi’i adeiladu’n wreiddiol ym 1883 er cof am Joseph Peers, y Clerc i Ynadon Heddwch Sir Ddinbych, mae gan Gloc Tref Rhuthun hanes cyfoethog. Wedi’i ddylunio mewn arddull gothig gan y pensaer Fictoraidd John Douglas, roedd y cloc yn gweithio’n wreiddiol fel amserydd, i reoleiddio’r cyflenwad nwy ar gyfer goleuadau stryd y dref, yn ogystal â chloc a ffynnon ddŵr.

Yn 2023, fe gadarnhaodd Llywodraeth y DU ei bwriad i roi £10.95 miliwn o gyllid grant i 10 o brosiectau cyfalaf sy’n ceisio diogelu treftadaeth, lles a chymunedau gwledig unigryw Rhuthun.

Gan weithio mewn partneriaeth â Phwyllgor Tŵr Cloc Rhuthun a Chyngor Tref Rhuthun cafwyd mwy o gyllid gan Gronfa Gymunedol Fferm Wynt Clocaenog a £55,006 gan Gronfa Treftadaeth y Loteri, i gwblhau’r gwaith adfer.

Gan ddechrau ym mis Awst 2024, gwnaed gwaith adfer gan gontractwr cadwraeth profiadol o Sir Ddinbych, R. Moore Building Conservation Ltd, a chafodd y gwaith ei oruchwylio gan y pensaer cadwraeth Elinor Gray Williams.

Ar ôl cwblhau gwaith adfer Cloc Cofeb Joseph Peers ym mis Rhagfyr 2024, mae’r prosiect bellach ar y rhestr fer ar gyfer gwobr Sefydliad Brenhinol Syrfewyr Siartredig y DU yn y categori treftadaeth.

Dywedodd Andrew White, Cyfarwyddwr Cymru – Cronfa Dreftadaeth y Loteri Genedlaethol:

“Rydym yn falch o weld bod y gwaith o adfer Tŵr Cloc Cofeb Joseph Peers wedi ei gydnabod fel hyn.

“Diolch i chwaraewyr y Loteri Genedlaethol, bydd y prosiect hwn yn anrhydeddu hanes Rhuthun ac yn creu gwaddol i drigolion ac ymwelwyr.”

Dywedodd Llefarydd o R Moore Building Conservation:

“Mae cael bod ar restr fer ar gyfer Gwobrau Sefydliad Brenhinol Syrfewyr Siartredig y DU yn fraint enfawr i bawb oedd yn rhan o waith adfer Tŵr Cloc Rhuthun.

“O safbwynt cadwraeth, roedd gan y prosiect amrywiaeth ddiddorol o heriau. Roeddem yn gallu cyfuno sgiliau crefft traddodiadol, ymchwilio gofalus a deunyddiau priodol i sicrhau dyfodol hirdymor strwythur hanesyddol pwysig. Fodd bynnag, yr hyn oedd yn gwneud y prosiect hwn yn arbennig oedd gweld cysylltiad cryf y gymuned leol trwy gydol y gwaith.

“Mae Tŵr y Cloc yng nghanol Rhuthun ac yn golygu llawer iawn i’r bobl leol. Mae’r brwdfrydedd a ddangoswyd gan drigolion, ysgolion, gwirfoddolwyr a grwpiau cymunedol yn dangos pa mor bwysig yw strwythurau hanesyddol wrth siapio synnwyr o le a pherthyn i bobl.

“Mae bod ar y rhestr her yn gydnabyddiaeth o wir ymdrech tîm. Rydym yn falch o fod wedi chwarae ein rhan wrth sicrhau bod y strwythur hynod hwn yn parhau i wasanaethu pobl Rhuthun am genedlaethau i ddod”.

Dywedodd y Cynghorydd Jason McLellan, Aelod Arweiniol Twf Economaidd a Threchu Amddifadedd:

“Hoffwn longyfarch pawb sydd wedi bod yn rhan o’r prosiect i adfer cloc y dref yn Rhuthun, mae’r enwebiad hwn yn dyst i waith caled ac ymroddiad pawb dros y blynyddoedd diwethaf.

“Hoffwn ddiolch i Bwyllgor Tŵr Cloc Rhuthun a Chyngor Tref Rhuthun, am gydweithio a chefnogi Cyngor Sir Ddinbych i sicrhau’r cyllid sylweddol hwn, i gyflawni gwaith adfer gwerthfawr i’r adeilad hanesyddol hwn.

“Mae’n bwysig ein bod yn cydnabod yr hanes sydd gennym yn y Sir, ac mae prosiectau fel y rhain yn sicrhau y gallwn addysgu cenedlaethau’r dyfodol hefyd”.

Bwrw ymlaen â chynllun adnewyddu toiledau cyhoeddus

Mae gwaith yn mynd yn ei flaen i adnewyddu nifer o doiledau cyhoeddus ledled Sir Ddinbych yn sgil ymdrech ar y cyd i gadw’r rhan fwyaf ohonynt yn agored yn y sir.

Ym mis Tachwedd y llynedd, cytunodd Cabinet Cyngor Sir Ddinbych ar gynigion a fydd yn cadw’r rhan fwyaf o doiledau cyhoeddus y sir yn agored, diolch i gefnogaeth Cynghorau Dinas, Tref a Chymuned.

Datblygwyd y cynigion gan nad oedd y cyllid a ddarperid  i’r Cyngor yn cyd-fynd â’r gwasgfeydd ariannol a chostau cynyddol darparu gwasanaethau, yn enwedig gwasanaethau statudol fel gofal cymdeithasol ac addysg. Golygai hynny bod llai o arian i’w wario ar wasanaethau “Creu Lleoedd”, fel toiledau cyhoeddus.

Er bod y Cyngor yn cydnabod mor bwysig yw toiledau cyhoeddus, darpariaeth anstatudol ydynt ac nid oes rhwymedigaeth gyfreithiol ar awdurdodau lleol i’w darparu.

Serch hynny, gweithiodd y Cyngor gyda Chynghorau Dinas, Tref a Chymuned i greu dull cynaliadwy o ariannu a diogelu cymaint o gyfleusterau â phosib. Mae’r dull hwnnw’n cynnwys cyfraniadau ariannol uniongyrchol gan Gynghorau Dinas, Tref a Chymuned.

Er mwyn i’r Cynghorau Dinas, Tref a Chymuned a Chyngor Sir Ddinbych fedru cadw’r toiledau ar agor, codir tâl am eu defnyddio.

Mae’r gwaith wedi cynnwys adnewyddu rhai o’r toiledau a ddiogelwyd drwy gydweithio. Ariannwyd hynny drwy’r Gronfa Effaith Balchder Bro.

Adnewyddwyd y toiledau yn yr Arena Ddigwyddiadau ac Old Golf Road yn y Rhyl. 

Mae gwaith hefyd yn mynd yn ei flaen yn nhoiledau Traeth Barkby ym Mhrestatyn a fydd yn ailagor ar Fehefin 27.

Mae’r gwaith adnewyddu sydd ar y gweill yn cynnwys:

• Toiledau Princes Road, Rhuddlan, a fydd yn cau ar 29 Mehefin cyn ailagor ar 18 Gorffennaf
• Toiledau Neuadd Tref y Rhyl, a fydd yn cau ar 20 Gorffennaf cyn ailagor ar 8 Awst
• Toiledau Parc Glan yr Afon, Llangollen, sydd ar gau ar hyn o bryd ac yn ailagor ar 14 Awst
• Toiledau Ffordd Llys Nant, Prestatyn, a fydd yn cau ar 10 Awst cyn ailagor ar 29 Awst
• Toiledau Llanelwy, a fydd yn cau ar 1 Medi cyn ailagor ar 19 Medi
• Toiledau Gerddi’r Coroni, a fydd yn cau ar 21 Medi cyn ailagor ar 10 Hydref
• Toiledau Nova, a fydd yn cau ar 12 Hydref cyn ailagor ar 31 Hydref
• Toiledau Heol y Farchnad, Llangollen, a fydd yn cau ar 2 Tachwedd cyn ailagor ar 21 Tachwedd.

Sylwer y gallai’r dyddiadau uchod newid oherwydd y tywydd neu ffactorau eraill.

Meddai’r Cynghorydd Barry Mellor, Aelod Arweiniol yr Amgylchedd a Chludiant: “Diolch i’r ymdrechion cadarnhaol a chydweithio â’r cynghorau dinas, tref a chymuned, bu modd inni gadw’r rhan fwyaf o doiledau cyhoeddus ar agor. Bydd y gwaith adnewyddu yma’n creu cyfleusterau llawer gwell i bobl leol ac ymwelwyr â’r sir eu defnyddio yn y dyfodol.”

Hoffwn ddiolch hefyd i bawb am eu cefnogaeth a’u hamynedd wrth i’r gwaith adnewyddu fynd yn ei flaen.”

Am fwy o wybodaeth ynglŷn â thoiledau cyhoeddus a thaliadau mynediad yn Sir Ddinbych, ewch i 

Clwb Swyddi Sir Ddinbych yn Gweithio yn cefnogi preswylwyr

Gyda nifer o bobl yn teimlo’n ansicr am yr hyn allai ddod dros fisoedd yr haf, boed hynny’n orffen gweithio’n rhan-amser, bod yn ddi-waith, neu’n ystyried eu camau nesaf, mae Sir Ddinbych yn Gweithio yn cynnal clybiau swyddi i gynnig cefnogaeth, arweiniad a chymorth gydag agweddau o gyflogaeth.

Mae’r clybiau swyddi, sy’n cael eu cynnal yn rheolaidd ar hyd a lles Sir Ddinbych, yn darparu cefnogaeth ymarferol, un-i-un i bobl sy’n chwilio am waith, sy’n newid gyrfaoedd neu sydd eisiau datblygu’r sgiliau sydd eu hangen arnynt i ymgeisio am swyddi ar-lein.

Dros fisoedd yr haf, gall y rhai sy’n dod i’r clybiau gael cymorth i chwilio am swyddi ar-lein, llenwi ceisiadau swyddi, cofrestru ar gyfer a mynd i gyrsiau hyfforddi a magu hyder gyda thasgau bob dydd a chyflogaeth.

Mae llawer o recriwtio’n digwydd ar-lein y dyddiau hyn, ac mae clybiau swyddi’n canolbwyntio ar helpu pobl i deimlo’n hyderus yn defnyddio gwefannau, llenwi ceisiadau, llwytho dogfennau a dysgu o bell.  Caiff cefnogaeth ei deilwra i anghenion unigol, boed rhywun yn cychwyn arni neu’n ymgeisio am swyddi.

Mae’r clybiau swyddi yn cael eu cefnogi gan brosiect Hyder Digidol Sir Ddinbych gan Cwmpas, sydd wedi cadarnhau y bydd yn parhau i’w ddarparu tan fis Medi 2026. Mae’r estyniad yma’n adlewyrchu’r effaith cadarnhaol y mae’r prosiect wedi’i gael ac mae’n cydnabod yr angen parhaus am gefnogaeth sgiliau digidol ar hyd a lled cymunedau lleol.

Trwy Cwmpas, gall preswylwyr gael cymorth ychwanegol i fagu hyder ar-lein, cael mynediad at wasanaethau hanfodol, cymryd rhan mewn hyfforddiant digidol a lleihau allgau digidol, fe all y cyfan chwarae rôl bwysig yn gwella cyfleoedd cyflogaeth.

Meddai Rasha Azzam, Swyddog Cefnogi:

“Mae ein Clybiau Swyddi yn cynnig mwy na chwilio am swyddi - maent yn rhoi hyder i bobl, a chefnogaeth ymarferol sydd ei angen arnynt i ddatblygu. Rydym yn gweithio’n agos gyda chyfranogwyr i ennyn eu hymddiriedaeth a chynnig cymorth wedi’i deilwra, boed hynny gyda cheisiadau, archwilio cyfleoedd, neu eu cysylltu â chefnogaeth ehangach megis tîm lles Barod, colegau lleol a gwirfoddoli. Mae gweld pobl yn cael cyfweliadau, cael swyddi a dod yn ôl i rannu eu llwyddiant wir yn dangos y gwahaniaeth y gall y gefnogaeth yma ei chael yn ein cymuned.”

Dywedodd y Cynghorydd Jason McLellan, Arweinydd y Cyngor ac Aelod Arweiniol dros Dwf Economaidd ac Ymdrin a Amddifadaeth:

“Mae clybiau swyddi yn chwarae rhan hanfodol wrth gefnogi trigolion ledled Sir Ddinbych, yn enwedig i’r rhai a allai fod yn ansicr o’u camau nesaf. Drwy ddarparu mynediad at hyfforddiant ar-lein, cefnogaeth chwilio am swydd a chymorth gyda cheisiadau, mae’r sesiynau hyn yn rhoi’r offer a’r hyder sydd eu hangen ar bobl i symud ymlaen. Mae’n wych gweld y gefnogaeth hon yn parhau yn ein cymunedau.”

Nid oes angen i breswylwyr fod yn brofiadol na’n hyderus iawn gyda thechnoleg i fynychu, mae’r gefnogaeth yn gyfeillgar, yn ymarferol ac yn cael ei gyflwyno ar gyflymder sy’n addas i bob unigolyn.

I unrhyw un sy’n teimlo eu bod angen cymorth ychwanegol dros fisoedd yr haf gyda cheisiadau, dysgu ar-lein neu sgiliau digidol, mae clybiau swyddi Sir Ddinbych yn Gweithio yn cynnig man cychwyn gwerthfawr a chefnogol.

Mae Clybiau Swyddi Sir Ddinbych yn Gweithio yn cael eu cynnal mewn sawl lleoliad cymunedol hygyrch ar hyd a lles y Sir:

• Llyfrgell Corwen – Dydd Llun 1^af bob mis, 2pm–4pm (Hyfforddwr Lles ar gael)
• Llyfrgell y Rhyl – Bob dydd Mawrth 2pm–4pm (Hyfforddwr Lles ar gael)
• Llyfrgell Llangollen – 2^il a 4^ydd dydd Mercher bob mis, 2pm–4pm
• Llyfrgell y Rhyl – Bob dydd Iau, 10am–12pm
• HWB Dinbych – Bob yn ail ddydd Iau, 10am–12pm (Hyfforddwr Lles ar gael)
• Llyfrgell Rhuthun – Bob yn ail ddydd Iau, 1pm–3pm
• Llyfrgell Prestatyn – Bob dydd Gwener, 10am–12pm

Mae croeso i unrhyw un sydd dros 16 oed, sy’n byw yn Sir Ddinbych ac sydd yn ddi-waith ar hyn o bryd fynychu.  Mae sesiynau yn rhad ac am ddim, yn gyfeillgar gyda mynediad agored, a gall pobl fynychu cymaint o sesiynau ag sydd ei angen.

Gwybodaeth am Sir Ddinbych yn Gweithio:

Mae Sir Ddinbych yn Gweithio yn cael ei ariannu’n rhannol drwy Raglen Cymunedau am Waith a Mwy Llywodraeth Cymru, sy’n cefnogi’r bobl sy’n wynebu’r anfantais fwyaf yn y farchnad lafur i oresgyn y rhwystrau sy’n eu hatal rhag cael gwaith.

Ariennir Sir Ddinbych yn Gweithio yn rhannol gan Lywodraeth y DU.

I gael gwybod mwy neu i gysylltu â Sir Ddinbych yn Gweithio, ewch i: https://www.denbighshire.gov.uk/ 

Nantclwyd i groesawu beirniaid tai hanesyddol ar gyfer ymweliad gwobr gerddi cenedlaethol

Mae Nantclwyd y Dre yn Rhuthun yn paratoi i groesawu beirniaid Tai Hanesyddol fel rhan o Wobrau Dewis y Beirniaid blynyddol y sefydliad, sy’n cydnabod gerddi hanesyddol eithriadol ar draws y DU.

Mae Gwobrau Dewis y Beirniad yn dathlu rhagoriaeth ymysg eiddo aelodau Tai Hanesyddol, gan amlygu cadwraeth, cyflwyniad a phrofiad i ymwelwyr rhagorol yn rhai o safleoedd hanesyddol mwyaf gwerthfawr y wlad.

Yn ystod yr ymweliad bydd y beirniaid yn cael eu tywys o amgylch gerddi helaeth rhestredig Gradd II hanesyddol, gan gynnwys Gardd yr Arglwydd a wasanaethodd unwaith fel gardd y gegin ar gyfer Castell Rhuthun sydd gerllaw, sydd â nodweddion megis y berllan coed ffrwythau treftadaeth, dôl blodau gwyllt, coed cnau, gwelyau llysiau, tŷ gwydr, borderi llysieuol, pafiliwn pren a golygfeydd godidog o fryniau Clwyd o olygfan y tŷ haf.

Dywedodd Kate Thomson, Rheolwr Safle Nantclwyd y Dre:

“Mae Nantclwyd y Dre yn ddarn unigryw o hanes Cymru ac mae’n cynnig cyfle i ymwelwyr archwilio mwy na 500 mlynedd o hanes o dan un to, ac rydym yn edrych ymlaen at groesawu beirniaid Tai Hanesyddol i Nantclwyd y Dre. Mae’r gerddi yn rhan arbennig iawn o hanes y safle, ac mae’r tîm yn gweithio’n hynod o galed drwy gydol y flwyddyn i feithrin y natur a hanes i’r ymwelwyr ei ddarganfod.”

Mae gerddi Nantclwyd y Dre yn parhau i ddenu ymwelwyr ar draws Gogledd Cymru a thu hwnt, gan gynnig cipolwg unigryw i ganrifoedd o hanes garddwriaethol a chymdeithasol. Mae’r tŷ a’r gerddi yn agored i ymwelwyr o ddydd Iau i ddydd Sadwrn, 10.30am - 4.30pm (mynediad olaf am 3.30pm), hyd at ddiwedd mis Medi. Mae mynediad gardd yn unig a Thocyn Gardd, sy’n cynnig mynediad diddiwedd i’r gerddi yn ystod oriau agor arferol, ar gael.

Prosiect adfer natur yn sbarduno cynnydd enfawr yn nifer tegeirianau

Mae rhywogaeth o degeirian yn ffynnu mewn tref diolch i gefnogaeth prosiect adfer natur.

Mae Prosiect Dolydd Blodau Gwyllt Cyngor Sir Ddinbych yn hybu ac amddiffyn byd natur yn lleol ac yn cyfrannu at les ein cymunedau ledled y sir.  Mae’n cael ei ariannu hefyd gan Lywodraeth Cymru, drwy gyllid Lleoedd Lleol ar gyfer Natur.

Mae tîm Bioamrywiaeth y Cyngor yn cynnal arolygon rheolaidd o amgylch y 70 erw o ddolydd sy’n gysylltiedig â’r prosiect i olrhain datblygiad y safleoedd a’r rhywogaethau a geir ar y tir.

Y llynedd, cofnododd y tîm gynnydd amlwg yn nhwf tegeirianau ar draws sawl safle yn y sir, a oedd yn cynnwys rhywogaethau megis tegeirian bera, tegeirian dwysflodeuog a thegeirian gwenynog.

Erbyn hyn mae dôl yn Ninbych wedi gweld cynnydd enfawr yn nifer y tegeirianau gwenynog o gymharu â ffigyrau’r flwyddyn ddiwethaf.

Yn 2025, cofnodwyd 18 o degeirianau gwenynog, dwbl y nifer a nodwyd yn 2024. Yn 2026, mae’r nifer wedi cynyddu i bron i 200 o degeirianau gwenynog, sy’n dangos bod trefniadau rheoli’r ddôl yn gweithio i gynnal iechyd natur leol.

Meddai Liam Blazey, Uwch-swyddog Bioamrywiaeth: “Mae hwn yn gynnydd enfawr o degeirianau gwenynog ar y safle hwn yn Ninbych, sy’n newyddion gwych oherwydd bod y planhigion hyn o fudd mawr i’r gloÿnnod byw a gwyfynod yn yr ardal.

“Mae hyn hefyd yn dangos, drwy ein rheolaeth a’n datblygiad parhaus o’r dolydd, eu bod yn awr yn gweithredu fel priffordd i blanhigion, pryfed, ac anifeiliaid allu symud rhwng y safleoedd hyn yn y sir, gan gynyddu bioamrywiaeth yn Sir Ddinbych.”

“Mae’r nifer o rywogaethau hefyd yn dangos fod cyflwr y pridd, ar ôl sawl blwyddyn yn rheoli’r safle hwn, yn ddelfrydol ar gyfer cynnal math arbennig o ffwng mycorhisol sy’n eu helpu i egino a blaguro’n gryf.

“Mae’n wych gweld y nifer yma o’r tegeirian arbennig hwn oherwydd ei fod yn dangos bod ein prosiect yn dwyn ffrwyth, gan gefnogi adferiad dolydd y sir a hybu gwytnwch ein natur leol ar gyfer y dyfodol.

Ychwanegodd y Cynghorydd Barry Mellor, Aelod Arweiniol yr Amgylchedd a Chludiant: “Mae hwn yn brosiect pwysig ar gyfer ailddechrau cynefinoedd sydd wedi’u dinistrio ers y 1930au. Rydw i’n gwybod bod y tîm Bioamrywiaeth, ochr yn ochr â’n gweithwyr Gwasanaethau Stryd, wedi gweithio’n galed dros y blynyddoedd i reoli datblygiad ein dolydd ac mae’r cofnod hwn o degeirianau ar y safle yn Ninbych yn dangos gwerth yr holl amser y maent wedi’i roi i warchod ein natur.”

Llwyddiant i Sir Ddinbych yng Ngwobrau Arfer Da TPAS Cymru

Mae'r Cyngor yn dathlu llwyddiant ar ôl i ddau brosiect sy'n canolbwyntio ar y gymuned gael eu cydnabod yng Ngwobrau Arfer Da TPAS Cymru 2026, a gynhaliwyd yng Ngwesty'r Marriott yng Nghaerdydd.

Mae'r gwobrau'n dathlu rhagoriaeth mewn ymgysylltu â thenantiaid, cynnwys y gymuned a gwasanaethau tai ledled Cymru, gan gydnabod prosiectau sy'n gwneud gwahaniaeth cadarnhaol i fywydau tenantiaid a phreswylwyr.

Yn y llun o'r chwith i'r dde: Melanie Evans, Paula Pritchard, Luisa Citra, Kerry Humphries, Karen Armstrong, Margi Lovegrove, Heidi McDougall and Tina Foulkes

Enwyd Rhaglen Cymorth Llesiant a Chyflogadwyedd Sir Ddinbych yn Gweithio yn enillydd Gwobr y Rhaglen Cymorth/Cyngor i Breswylwyr, gan gydnabod yr effaith sylweddol y mae'r gwasanaeth wedi'i chael wrth gefnogi preswylwyr i oresgyn rhwystrau, gwella eu llesiant a chael mynediad at gyfleoedd cyflogaeth a hyfforddiant.

Dros y flwyddyn ddiwethaf, mae'r rhaglen wedi cefnogi cannoedd o breswylwyr sy'n byw mewn tai cyngor a thai cymdeithasol trwy fentora un-i-un wedi'i deilwra, ymyriadau llesiant a chymorth cyflogadwyedd. Mae'r rhaglen wedi helpu preswylwyr i feithrin hyder, gwella gwydnwch a symud tuag at ganlyniadau cadarnhaol, gan gynnwys cyflogaeth, hyfforddiant a llesiant gwell.

Dywedodd Melanie Evans, Rheolwr Gwasanaeth Cyflogaeth Strategol, wrth ennill y wobr:

“Mae’n anrhydedd fawr i mi dderbyn y wobr hon, ond mae wir yn perthyn i’r tîm anhygoel rwy’n cael y fraint o weithio gyda nhw bob dydd. Mae ein dull wedi bod yn syml erioed: rydym yn edrych y tu hwnt i amgylchiadau pobl ac yn canolbwyntio ar eu potensial. Mae gan bob tenant gryfderau, talentau a dyheadau, a phan fydd rhywun yn credu ynddynt ac yn agor y drysau cywir, gall pethau rhyfeddol ddigwydd.

“Rydym wedi gweld pobl yn tyfu mewn hyder, yn darganfod cyfleoedd newydd ac yn cyflawni nodau yr oeddent unwaith yn meddwl eu bod allan o gyrraedd. Nid yw’r llwyddiannau hynny’n ymwneud â dod o hyd i waith yn unig, maent yn ymwneud ag adfer gobaith, annibyniaeth ac ymdeimlad o bwrpas. Mae’r wobr hon yn dathlu ymroddiad, tosturi a chred ddiysgog ein tîm, sydd byth yn rhoi’r gorau i weld y person y tu ôl i’r broblem a’r posibilrwydd y tu ôl i bob her.”

Dywedodd y Cynghorydd Jason McLellan, Arweinydd y Cyngor ac Aelod Arweiniol dros Dwf Economaidd a Thaclo Amddifadedd:

"Rwyf wrth fy modd bod Rhaglen Cymorth Llesiant a Chyflogadwyedd Sir Ddinbych yn Gweithio wedi derbyn y gydnabyddiaeth haeddiannol hon. Mae'r wobr yn dyst i'r ymroddiad, y proffesiynoldeb a'r tosturi a ddangoswyd gan y tîm, sy'n gweithio'n ddiflino i gefnogi trigolion sy'n wynebu ystod eang o heriau.

"Mae'r rhaglen yn newid bywydau trwy helpu pobl i feithrin hyder, gwella eu lles a chael mynediad at gyfleoedd a all gael effaith gadarnhaol barhaol ar eu dyfodol. Mae'r wobr hon yn gydnabyddiaeth o'r gwahaniaeth y gall cymorth ei wneud pan gaiff ei deilwra i'r unigolyn a'i gyflwyno gyda gofal a dealltwriaeth."

Gwelodd y noson hefyd lwyddiant i Brosiect Tyfu Rhodfa Myddleton yn Ninbych Uchaf, a ddyfarnwyd yn ail yn y categori ‘Ymgysylltu Tenantiaid mewn Mentrau / Prosiectau Amgylcheddol’.

Mae’r prosiect wedi trawsnewid man gwyrdd heb ei ddefnyddio’n ddigonol yn ardd gymunedol lewyrchus, gan ddod â thrigolion ynghyd i dyfu bwyd, dysgu sgiliau newydd a chryfhau cysylltiadau cymunedol. Mae’r fenter wedi creu lle croesawgar a chynhwysol sy’n hyrwyddo lles, yn lleihau unigedd ac yn annog cyfranogiad cymunedol.

Roedd Prosiect Tyfu Rhodfa Myddleton a fynychodd y gwobrau wrth eu bodd gyda’u gwobr ail a dyma beth oedd gan rai o’r grŵp i’w ddweud:

Dywedodd Kerry: “Roedd yn anhygoel ac yn anrhydedd bod yno. Roedd y noson gyfan yn hudolus.”

Ychwanegodd Karen: “Mae wedi bod yn wych gweld beth sy’n digwydd ledled y wlad a’r holl brosiectau gwahanol.”

Tra dywedodd Margi: “Mae wedi bod yn ysbrydoledig bod yn rhan o ddigwyddiad dydd a nos fel ‘na a dysgu gan eraill. Mae wedi bod yn wych gweld pawb yn dathlu gyda’i gilydd a llwyddiannau ei gilydd.

“Fel arfer, rydych chi’n brysur yn gweithio ar brosiectau ac nid oes gennych chi amser i edrych ar yr hyn y mae pawb arall yn ei wneud. Mae'n gwneud y cyfan yn werth chweil gweld pethau'n cael eu cydnabod a'u dathlu. Rydw i wedi dod adref gyda llawer o syniadau newydd ac ysbrydoliaeth.”

Dywedodd y Cynghorydd Rhys Thomas, Aelod Arweiniol dros Dai a Chymunedau:

"Mae derbyn gwobr enillydd a gwobr ail safle mewn digwyddiad cenedlaethol yn gamp wych i Sir Ddinbych a phawb sy'n gysylltiedig.

"Hoffwn longyfarch y trigolion, gwirfoddolwyr, staff a phartneriaid sydd wedi cyfrannu at y ddau brosiect. Mae llwyddiant Prosiect Tyfu Rhodfa Myddleton yn dangos y pethau anhygoel y gellir eu cyflawni pan fydd cymunedau'n dod at ei gilydd.

"Mae'r gwobrau hyn yn arddangos cryfder gweithio mewn partneriaeth ar draws Sir Ddinbych a'n hymrwymiad i gefnogi cymunedau gwydn a gwella bywydau ein trigolion."

Mae llwyddiant y gwobrau yn adlewyrchu ymrwymiad parhaus Sir Ddinbych i weithio ochr yn ochr â thrigolion, cymunedau a phartneriaid i ddarparu gwasanaethau a mentrau sy'n creu newid cadarnhaol parhaol ar draws y sir.

Helpwch i wella lles ein Sir

Gwahoddir preswylwyr Sir Ddinbych i helpu i lywio dyfodol eu cymunedau trwy gymryd rhan mewn arolwg cyhoeddus i’r sir gyfan sy’n asesu lles ein Sir.

Fe fydd adborth gan breswylwyr yn helpu i ni lunio’r Asesiad Lles ar gyfer Sir Ddinbych a Chonwy sy’n cynnal arolwg tebyg. Bydd y farn a gesglir o’r ddwy Sir yn helpu i lywio’r blaenoriaethau y bydd gwasanaethau cyhoeddus yn canolbwyntio arnynt dros y blynyddoedd i ddod, yn cynnwys Llywodraeth Leol, Iechyd, Tân ac Achub a Chyfoeth Naturiol Cymru.

Mae’n gyfle i bobl leol ddylanwadu ar benderfyniadau sy’n effeithio ar fywydau o ddydd i ddydd, o les y gymuned i gynllunio hirdymor.

Mae’n ofynnol bod cyrff cyhoeddus yng Nghymru yn cynllunio ar gyfer yr hirdymor ac ystyried anghenion cenedlaethau'r dyfodol gan wneud hynny ar y cyd o dan Fyrddau Gwasanaethau Cyhoeddus. Caiff Bwrdd Gwasanaeth Cyhoeddus Sir Ddinbych ei rannu gyda Sir Conwy. I wneud hynny’n effeithiol, maent angen deall yr hyn sy’n gweithio’n dda rŵan, pa heriau y mae cymunedau yn eu hwynebu, a sut fywyd yn y Sir y mae pobl ei eisiau yn y dyfodol.

Bydd pob ymateb a dderbynnir yn helpu i greu darlun cliriach o flaenoriaethau, pryderon a chyfleoedd a rennir yn Sir Ddinbych a Sir Conwy.

Meddai’r Cynghorydd Julie Matthews, Dirprwy Arweinydd ac Aelod Arweiniol Cydraddoldeb, Polisi a Strategaeth Gorfforaethol ac Asedau Strategol: “Mae’r ymarfer yma’n cael ei gynnal bob 5 mlynedd tra’n llunio prif strategaethau’r Cyngor. Rydym eisiau clywed gan breswylwyr o bob oedran gan fod hwn yn gyfle i chi helpu lles pawb yn y Sir yn y dyfodol. Mae eich llais yn bwysig.

“Po fwyaf o bobl a fydd yn cymryd rhan, y cliriach fydd y darlun a fydd gennym o’r hyn sy’n bwysig ar draws y Sir, felly treuliwch ychydig funudau yn rhannu eich barn.”

Mae angen tua 10 munud i lenwi’r arolwg ac mae’n cau dydd Gwener, 31 Gorffennaf 2026. Mae ar gael mewn fformatau eraill drwy gysylltu â’r Tîm Cynllunio Strategol drwy e-bostio timcynlluniostrategol@sirddinbych.gov.uk

I lenwi’r arolwg ar-lein defnyddiwch y ddolen hon https://www.sirddinbych.gov.uk/sgwrs-y-sir

Nodiadau i olygyddion:

Mae'r arolwg yn ymwneud â swyddogaeth statudol Bwrdd Gwasanaethau Cyhoeddus Conwy a Sir Ddinbych. Mae rhagor o wybodaeth ar gael yma: https://conwyanddenbighshirelsb.org.uk

7 o ffefrynnau’r ŵyl sy’n barod am barti yn bell ar ôl y gân olaf

Mae Cymru eisoes yn un o wledydd gorau'r byd am ailgylchu. A dweud y gwir, rydyn ni’n agos iawn at frig y siartiau byd-eang. Ond mae pob act wych eisiau cyrraedd Rhif 1.

Yr haf hwn, rydyn ni’n cefnogi Bydd Wych. Ailgylcha. gan Cymru yn Ailgylchu i helpu i wireddu hynny, un botel, can a chroen banana ar y tro.

Mae gan bob peth ailgylchadwy stori i'w hadrodd sy’n parhau ar ôl iti orffen gydag ef.

Rho fe yn y bin cywir i gadw deunyddiau gwerthfawr mewn cylchrediad am flynyddoedd i ddod, boed yn cael ei droi’n rhywbeth newydd neu’n helpu i bweru Cymru, fel ein gwastraff bwyd.

Dyma saith o ffefrynnau’r ŵyl sy’n barod am eu perfformiad nesaf.

1. Y botel ddiod sy'n barod am ei brif set nesaf

Ar ôl torri dy syched am ddiwrnod o ddawnsio, mae gan y botel ddiod blastig ddigon ar ôl yn y tanc.

Mae ailgylchu dim ond tair potel blastig yn arbed digon o ynni i bweru deciau DJ am tua dwy awr. Mae hynny’n eitha’ da i rywbeth a dreuliodd y rhan fwyaf o'r dydd yn rholio o gwmpas mewn sach gefn.

Mae cyfle nesaf y botel i serennu’n dechrau gyda'r bin cywir.

2. Y can sy’n cynllunio ei ddychweliad yn barod

Mae caniau diod alwminiwm yn un o sêr y byd ailgylchu.

Gellir eu hailgylchu dro ar ôl tro heb ddirywiad mewn ansawdd, sy’n eu gwneud yn un o sêr anfarwol y byd ailgylchu.

Rho’r can yn y bin cywir a gallai fod yn ôl ar y llwyfan ymhell cyn y tymor gwyliau nesaf.

3. Y botel wydr sy’n gofyn am un gân arall

Mae gwydr yn ddeunydd arall sy'n hoffi encôr. Gellir ei ailgylchu’n ddiddiwedd a’i drawsnewid yn boteli a jariau newydd dro ar ôl tro.

Yn well fyth, mae ailgylchu un botel wydr yn arbed digon o ynni i bweru amp gitâr am tua chwe awr. Un dewis syml, llond gwlad o egni encôr.

4. Y botel eli haul sy’n helpu i gadw'r amseroedd da’n llifo

Mae eli haul yn un o hanfodion yr haf. Ond ’dyw’r gwaith ddim yn dod i ben pan mae’r botel yn wag.

Pan gaiff ei ailgylchu, gellir troi’r plastig yn nwyddau newydd, gan helpu deunyddiau gwerthfawr i aros yn ddefnyddiol yn hirach. Mae'r un peth yn wir am lawer o'r hanfodion bob dydd rydyn ni'n eu cludo gyda ni, o bethau ymolchi i lanweithydd dwylo i erosolau. Rho nhw yn y bin cywir.

Diogelu ’chydig ar dy groen. Diogelu ’chydig ar y blaned hefyd.

5. Y ffoil sy'n gwrthod gadael y dawnslawr

P’un a lapio'r frechdan, rôl frecwast neu dy hoff fyrbryd gŵyl oedd e, ffoil sydd ag un o'r gyrfaoedd ailgylchu hiraf.

Mae cynhyrchu nwyddau o alwminiwm wedi'i ailgylchu yn defnyddio tua 95% yn llai o ynni na'u gwneud o ddeunyddiau crai. Sy'n golygu y gallai'r belen fach yna o ffoil fod yn gwneud gwahaniaeth ymhell ar ôl iti dynnu band arddwrn yr ŵyl.

6. Y pot iogwrt sy’n barod am rownd arall o hwyl

O frecwast i fyrbrydau oddi cartref, mae potiau a thybiau yn rhan annatod o bicnic.

Paid â gadael i'r hwyl stopio ar ôl bwyta. Pan gânt eu hailgylchu'n gywir, gellir troi potiau a thybiau plastig yn nwyddau a deunydd pacio newydd, gan helpu i gadw deunyddiau gwerthfawr mewn cylchrediad yn hirach.

Gallai pot iogwrt heddiw fod yn dwb hwmws fory. Sôn am weddnewidiad!

7. Y croen banana gydag addewid annisgwyl

Mae rhai o'r perfformwyr mwyaf trawiadol yn gwbl ddiymhongar.

Yng Nghymru, mae gwastraff bwyd sy’n cael ei gasglu i'w ailgylchu yn cael ei droi'n ynni adnewyddadwy a gwrtaith llawn maetholion.

A dweud y gwir, gall dau groen banana wedi'u hailgylchu gynhyrchu digon o ynni adnewyddadwy i wefru ffôn clyfar yn llawn. Mae hynny’n golygu mwy o fideos. Mwy o luniau. A mwy o gyfleoedd i gofnodi dy hoff atgofion o’r ŵyl.

Felly pan fyddi di'n mwynhau Cymru'r haf hwn gwna’n siŵr bod dy holl wastraff bwyd – o greiddiau afalau a chrwyn na ellir eu bwyta, i fagiau te, plisgyn wyau ac esgyrn – yn mynd i’r bin gwastraff bwyd.

Mae pob act wych yn haeddu encôr

O boteli a chaniau i botiau iogwrt a chrwyn bananas, mae gan bob eitem ailgylchadwy'r potensial i wneud rhywbeth anhygoel ar ôl i ti orffen â hi.

Ac mae pob eitem sy'n cael ei hailgylchu'n gywir yn helpu Cymru i symud un cam yn nes at y brig.

Felly pan fyddi di allan yn mwynhau gwyliau, digwyddiadau a diwrnodau allan ledled Cymru'r haf hwn, rho’r encôr haeddiannol i dy ailgylchu. Dewisa’r bin cywir.

Eisiau gweld ble maen nhw'n mynd nesaf? Dos i Cymru yn Ailgylchu i ddarganfod y daith mae dy ailgylchu'n mynd arni ar ôl iti ei ailgylchu https://www.walesrecycles.org.uk/cy 

Ydych chi erioed wedi ystyried ble mae eich treth cyngor yn mynd?

Mae llawer yn meddwl bod treth cyngor yn talu am bopeth y mae awdurdod lleol yn ei gynnig, fodd bynnag, dim ond 26% o gyfanswm gwariant y Cyngor yw'r arian a gesglir gan drigolion yn flynyddol.

Mae mwyafrif y cyllid (62%) yn dod ar ffurf 'Grant Cymorth Refeniw' gan Lywodraeth Cymru, tra bod y 12% sy'n weddill yn dod o drethi busnes, sef treth eiddo y mae busnesau'n ei dalu i helpu tuag at ariannu gwasanaethau lleol. Gallwch ddysgu mwy am sut mae'r Cyngor yn cael ei ariannu ar ein gwefan.

Felly ble mae’r treth cyngor yn mynd? Rydym wedi cynhyrchu infograffig yn seiliedig ar dreth cyngor eiddo Band D i geisio rhoi esboniad clir o sut mae taliadau treth cyngor yn cael eu defnyddio i ariannu ystod o wasanaethau i drigolion yn y sir. Er bod yr infograffig hwn yn rhoi darlun o sut mae'r arian yn cael ei rannu rhwng gwahanol wasanaethau, mae deall beth mae trigolion yn ei gael am yr arian hwnnw’n bwysig. (Gellir gweld yr infograffig ar ddiwedd yr erthygl.)

Fel y gwelwch, mae mwyafrif gwariant treth cyngor yn mynd tuag at amddiffyn y rhai mwyaf bregus ac agored i niwed yn ein cymdeithas, gyda 66% yn cael ei wario ar ysgolion ac addysg a gofal cymdeithasol i oedolion a phlant.

Gydag Addysg yn cyfrif am 36.7% o’r gwariant, golyga hyn y gall Sir Ddinbych addysgu tua 16,500 o ddisgyblion mewn 44 ysgol gynradd, 2 ysgol pob oed, 2 ysgol arbennig, 6 ysgol uwchradd ac 1 uned cyfeirio disgyblion ar draws y sir, gyda thua 780 o athrawon yn darparu'r addysg.

Yn y maes addysg o hyd, mae cludiant ysgol yn cyfrif am 2.9% ac mae'r Cyngor yn cludo tua 2,871 o ddysgwyr yn ddiogel i ysgolion ledled y sir. Caiff 650 o deithiau bws ysgol a thacsi eu gwneud bob diwrnod ysgol.

Yn y cyfamser, mae gofal cymdeithasol oedolion a phlant yn cyfrif am 29.8% o wariant treth y Cyngor. Yn 2024-2025 cafodd oddeutu 668 aelod o staff dros 25,000 o gysylltiadau gyda'r plant a'r oedolion mwyaf agored i niwed gan ddarparu pecyn o ofal a chymorth lle bo’n briodol sy’n rhoi cyfle i'r trigolion hyn gael dewis, mynegi barn, a chael rheolaeth dros eu bywydau.

Mewn meysydd gwasanaeth eraill, mae 1.9% yn mynd tuag at ddiogelu'r cyhoedd ac iechyd yr amgylchedd ac mae timau'r Cyngor yn archwilio tua 720 o fwytai, caffis a lleoedd tecawê bob blwyddyn i sicrhau eu bod yn ddiogel ar gyfer trigolion Sir Ddinbych.

Mae gwagio biniau ac ailgylchu yn cyfrif am 1.8% o'ch bil treth cyngor, sy'n cyfateb i £32.89 y flwyddyn (yn seiliedig ar eiddo Band D). Mae hynny'n cynnwys casglu tua 73,000 o gynwysyddion o dros 47,000 o gartrefi bob wythnos ledled y sir.

Am 1.8% o'r dreth cyngor rydym yn cynnal 1,419km o ffyrdd (ac eithrio cefnffyrdd), 601 o bontydd priffyrdd a chelfertau, 302 o waliau a 26,000 o gwlïau. Ac am 0.8%, rydym yn cynnal 11,763 o oleuadau stryd a 1,547 o arwyddion a bolardiau wedi'u goleuo ledled y sir.

Hwyrach bod rhai gwasanaethau nad yw trigolion yn ymwybodol eu bod dan reolaeth cyngor, er enghraifft Gwasanaethau Cefn Gwlad a Threftadaeth. Gydag 1.1% o dreth cyngor yn mynd i'r gwasanaeth cefn gwlad, mae'r timau'n rheoli dros 80 o safleoedd a mwy na 1,200 hectar o ardaloedd gwyrdd cyhoeddus ar gyfer hamdden a chadwraeth. Mae'r rhain yn amrywio o Barciau Gwledig Loggerheads a Moel Famau, meithrinfa goed y sir yn Llanelwy, Pwll Brickfield yn y Rhyl, Ffordd Dyserth Prestatyn, Llain Llantysilio yn Nyffryn Dyfrdwy a nifer o fannau cymunedol a mwynder llai ar draws y sir.

Mae’r gwasanaeth treftadaeth yn cyfrif am 0.9% o wariant treth y cyngor, ac am hyn, mae'r gwasanaeth yn cynnal a hyrwyddo hanes unigryw'r sir, gan ofalu am safleoedd hanesyddol pwysig gan gynnwys Carchar Rhuthun, Plas Newydd, Nantclwyd Y Dre, Amgueddfa'r Rhyl (sydd yn y llyfrgell) a storfa gasgliadau fawr. Mae'r gwaith hwn yn sicrhau bod hanes cyfoethog Sir Ddinbych yn parhau i fod yn hygyrch ar gyfer addysg, lles a mwynhad.

Mae cynllunio a datblygu economaidd yn cyfrif am 0.7% o wariant y treth cyngor ac am hynny mae'r Awdurdod Cynllunio Lleol yn prosesu tua 1,000 o geisiadau cynllunio bob blwyddyn ochr yn ochr â 10-20 o apeliadau a 50-100 o ymholiadau cyn-ymgeisio. Rydym hefyd yn ymateb i dros 500 o achosion cydymffurfio cynllunio.

Mae’r llyfrgelloedd yn cyfrif am 0.5% o’r gwariant ac yn 24-25, cynhaliodd  y llyfrgelloedd 514 o sesiynau Dechrau Da i bron i 6,500 o blant. Hefyd cafodd 2,869 o lyfrau sain eu benthyg i 1,028 o aelodau drwy Borrowbox (rhan o'r Cynnig Digidol) ac argraffwyd dros 56,000 o dudalennau ar argraffyddion mynediad cyhoeddus.

Nid yw'r holl dreth cyngor a gesglir yn talu am wasanaethau'r cyngor yn unig, mae 2.5% yn mynd tuag at y Gwasanaeth Tân i gyfrannu at ariannu amddiffyniad ac atal tân ledled y sir.

Dywedodd y Cynghorydd Delyth Jones, Aelod Arweiniol dros Gyllid yng Nghyngor Sir Dinbych, “Rwy’n falch o weld yr infograffig yma’n cael ei chynhyrchu a’i rhyddhau. Gobeithio y bydd yn rhoi’r cyd-destun sydd ei angen ar drigolion i ddeall sut mae eu taliadau treth cyngor yn cael eu defnyddio i gefnogi’r amrywiaeth o wasanaethau a ddarperir gan y Cyngor.

 “Mewn hinsawdd ariannol sy’n parhau i fod yn heriol barhaus, mae’n bwysig bod yn agored a thryloyw ynglŷn â’r costau a’r pwysau. Mae hefyd yn bwysig pwysleisio bod llawer o agweddau’r gwariant, yn hollol briodol, wedi’u hanelu at y gofyniad cyfreithiol i ddarparu Gofal Cymdeithasol i Oedolion, Gwasanaethau Plant, ac Addysg ac ati. Dyma’r meysydd sy’n cefnogi’r rhai mwyaf agored i niwed yn ein cymdeithas.”

Ydych chi wedi cwrdd â'n Tîm Dechrau Da ni?

Maen nhw'n cynnal sesiynau wythnosol rhigwm dwyieithog sydd am ddim i fabanod a phlant bach ym mhob un o'n llyfrgelloedd. Nid yw byth yn rhy gynnar i ddechrau rhannu llyfrau a rhigwm gyda'ch babi ac fe welwch chi ddetholiad gwych o lyfrau i bob oed yn ein llyfrgelloedd.

Mae ein llyfrgelloedd yn rhad ac am ddim i ymuno, mae llyfrau am ddim i'w benthyca ac nid oes unrhyw ffioedd hwyr!

Mae'r amser rhigwm Dechrau Da yn ffordd wych o feithrin eich hyder wrth rannu llyfrau a rhigymau gyda rhai bach, a hefyd yn ffordd wych o gwrdd â rhieni newydd eraill.

Archebwch eich lle amser rhigwm am ddim yma. 

Taith Josh

Wedi i’w berthynas chwalu fe aeth Josh, sy’n 34 oed, i chwilio am gymorth gan dîm digartrefedd y Cyngor blwyddyn dwethaf. Ym mis Chwefror 2025, rhoddwyd Josh mewn llety dros dro a chafodd ymarferydd cefnogi atal digartrefedd ei ddynodi ar ei gyfer.

Josh

“Roeddwn yn ddigartref ddechrau’r flwyddyn dwythaf. Roeddwn wedi bod yn ddigartref o’r blaen a chefais fy rhoi mewn llety dros dro yn flaenorol, ond nid oeddwn yn y meddylfryd iawn yn flaenorol i geisio datrys fy sefyllfa yn ehangach.

Dim ond am gyfnod byr yr oeddwn i yno’r tro hwn. Roeddwn yn gofyn i bawb, yn ceisio dod o hyd i fy fflat fy hun. Yn y diwedd mi ddes o hyd i un a symud allan o’r llety dros dro yn weddol gyflym.”

Fis yn ddiweddarach roedd Josh yn rhentu llety yn breifat er mwyn byw ynddo ac roedd yn awyddus i ysgrifennu’r bennod yn ei stori.

“Tra roeddwn yn y llety dros dro, fe soniodd fy ymarferydd cefnogi atal digartrefedd wrtha i am gyrsiau Intuitive Thinking Skills.

Roeddwn ychydig yn amheus am wneud y cyrsiau i ddechrau, ond doeddwn i ddim yn sylweddoli tan i fi fynd arnynt nad oedd gen i mewn gwirionedd ddim byd i’w golli a phopeth i’w ennill o roi cyfle i’r cyrsiau.

Fe ddechreuais y cyrsiau ym mis Ebrill a mis Mawrth o 2025. Fe wnes i’r cwrs sgiliau ar gyfer bywyd gyntaf ac fe wnes i fwynhau yn fawr a dysgu llawer ohono.

Mae’n eich dysgu chi sut i ymdrin â’ch meddylfryd eich hun a sut rydych chi’n meddwl am broblemau. Roeddwn i’n arfer cael trafferth mawr gyda fy hyder ac yn amau fy hun drwy’r amser.

Gofynnwyd i mi ar ddechrau’r cwrs beth fyddwn i’n hoffi ei wella, ac felly fe nodais waith gyda fy hyder.”

Aeth Josh wedyn ymlaen i gymryd y cwrs gwybodaeth, cyngor ac arweiniad, gan ddysgu llawer mwy.

“Fe es ymlaen i wneud y cwrs gwybodaeth, cyngor ac arweiniad, a ddysgodd fwy o agweddau technegol i mi. Fe fyddwn yn cael fy rhoi yn esgidiau pobl eraill ac fe ddysgais sut i helpu’r rhai hynny a allai fod yn fwy diamddiffyn.

Fe ddysgais sut i helpu eraill a allai fod yn wynebu amgylchiadau fel digartrefedd neu efallai yn cael trafferth gyda chamddefnyddio sylweddau.

Erbyn dechrau’r haf, cafodd Josh gynnig lleoliad fel llysgennad gyda’r tîm Intuitive Thinking gyda’r gobaith y byddai’r cynllun wedyn yn arwain at swydd barhaol o fewn y tîm ei hun.

“Roeddwn wir yn llawn cyffro gan mai hwnnw oedd y lleoliad roeddwn i ei eisiau fwyaf o’r rhai a gafodd eu cynnig i mi. Fe ddysgais i roi areithiau a gweinyddu hyfforddiant drwy gysgodi aelodau o’r tîm. Fe helpodd hynny fy hyder gymaint, sefyll i fyny a siarad o flaen pobl. Roeddwn yn ofnus iawn ar y dechrau, ond fe ddaeth yn haws ac yn haws dros amser.

Roeddwn rhyw ddeufis i mewn yn fy lleoliad gyda’r tîm pan ges gynnig swydd yn y sector ynni ac roeddwn yn teimlo na allwn wrthod y swydd.

Roedd y sgiliau roeddwn wedi eu dysgu yn ystod y cyrsiau roeddwn wedi eu cymryd, a fy lleoliad wedi rhoi gymaint o hyder i mi yn fy rôl newydd. Mae’r swydd hon mor wahanol i’r hyn rydw i wedi ei wneud o’r blaen, ac mae’r sgiliau newydd hyn wedi rhoi’r hyder i mi i fynd a rhoi cynnig ar rywbeth newydd. Dyma beth rydw i wedi elwa fwyaf ohono.

Roeddwn wedi arfer parhau i wneud y pethau yr oeddwn yn gyfforddus â nhw cyn i mi wneud y cyrsiau hyn. Roeddwn yn gwneud yr hyn yr oeddwn i wastad wedi ei wneud, ond yn y pen draw roeddwn yn cael yr un canlyniadau. Roeddwn yn teimlo fel mod i wedi treulio blynyddoedd yn llonydd i ddweud y gwir.

Ers i mi fynd ar y cyrsiau hyn dydw i erioed wedi teimlo cystal yn fy mywyd. Mae’n swnio’n wallgof i ddweud y gall cwrs newid hynny, ond fe ddysgais pam rwy’n meddwl am bethau a sut i fynd i’r afael â’r meddyliau hynny.”

Mae Josh wedi dewis ffyrdd mwy cadarnhaol o dreulio’r amser.

“Rydw i wedi gwneud dewisiadau iachach yn fy mywyd nawr, roeddwn yn ei chael yn anodd gyda diflastod pan ddes i’n sobr tua phedair blynedd yn ôl, roeddwn i angen elfennau eraill.

Fe ddechreuais i chwarae golff a mynd i’r gampfa. Rydw i nawr yn aelod o Glwb Golff Y Rhyl.”

Mae Josh nawr wedi graddio o’r cyrsiau Intuitive Thinking gyda nifer o dystysgrifau, ac mae’n mwynhau ei rôl newydd yn y sector ynni.

“Dwi’n credu y byddai’r cyrsiau hyn o fudd i bawb; does dim rhaid i chi fod mewn sefyllfa wael i fynd arnynt. Wnewch chi ddim colli dim o ddysgu o’r cwrs hwn, cyn belled â’ch bod yn buddsoddi ynddo rydych yn mynd i elwa ohono.

Mae pobl wedi dweud eu bod yn gallu gweld newid yn fy hyder. O lle roeddwn i fis Chwefror i lle rydw i nawr, mae’n teimlo fel dau unigolyn gwahanol. Roeddwn i’n teimlo ar goll a doedd gen i ddim gobaith i ddweud y gwir. Fe ddysgodd fi i feddwl yn wahanol a meddwl yn rhesymegol am sefyllfaoedd. Mae wedi fy helpu i gael y ffocws a’r cymhelliant i gael yr hyn rydw i ei eisiau.

Roedd fel effaith pelen eira, cyn gynted ag y penderfynais i ddechrau helpu fy hun, fe ddaeth pethau’n well yn raddol.”

Adfer y Gorffennol, Adeiladu'r Dyfodol: Nantclwyd y Dre

Mae Rhuthun yn dref sy’n gyforiog o hanes. Llosgwyd hi i’r llawr gan Owain Glyndŵr yn y flwyddyn 1400 ac mae llawer o naws hanesyddol y dref fel rydym ni’n ei hadnabod hi heddiw yn dod o’r bensaernïaeth ffrâm goed a oedd yn gyffredin yn yr ardal yn ystod cyfnod ei hailadeiladu.

Ymysg y strydoedd hyfryd a’r adeiladau hanesyddol mae darn pwysig iawn o dreftadaeth adeiledig Rhuthun, sef Nantclwyd y Dre. Cafodd ei adeiladu yn wreiddiol fel tŷ neuadd i wehydd, felly mae bron i 600 mlynedd o hanes lleol yn perthyn iddo ac mae’n un o’r tai tref ffrâm goed hynaf yng Nghymru sydd ar agor i’r cyhoedd.

Mae bellach yn cael ei reoli gan Wasanaeth Treftadaeth Sir Ddinbych a gall rhai sy’n ymweld â thŷ a gerddi hanesyddol Nantclwyd y Dre ail-fyw ei orffennol difyr drwy ymgolli mewn profiadau sain ac arddangosfeydd a gweld ei du mewn sydd oll yn rhoi cipolwg cyfareddol ar fywydau’r teuluoedd a fu’n byw yno.

Yn 2023, cafwyd cyllid i adfer rhannau o’r safle pan gadarnhaodd Llywodraeth y DU ei bwriad i roi £10.95 miliwn o gyllid grant i 10 o brosiectau cyfalaf sy’n ceisio gwarchod treftadaeth, lles a chymunedau gwledig unigryw Rhuthun.

Cafodd y cyllid, sef y Gronfa Adfywio Leol, ei ddyfarnu'n arbennig ar gyfer y prosiectau llwyddiannus hynny yng Ngorllewin Clwyd ac nid oes modd ei ddefnyddio ar gyfer prosiectau eraill.

Fel un o’r prosiectau llwyddiannus, dyfarnwyd £667,000 i ailddatblygu rhannau o’r tŷ sy’n segur ar hyn o bryd ac sydd angen rhywfaint o waith atgyweirio i warchod y darn pwysig hwn o dreftadaeth leol ar gyfer cenedlaethau’r dyfodol, creu cyfleoedd newydd ar gyfer yr atyniad i wella ei gynaliadwyedd at y dyfodol ac ychwanegu ambell beth cyffrous ar gyfer profiad yr ymwelwyr.

Dechreuodd y gwaith adeiladu ym mis Hydref, yn canolbwyntio ar roi bywyd newydd i asgell orllewinol segur yr adeilad. Bydd y darn hwn o’r tŷ’n cael ei droi’n llety gwyliau, wedi’i ddylunio a’i ddodrefnu gan gadw at natur hanesyddol yr adeilad, a bydd yn darparu gwell cyfleusterau ar y llawr cyntaf gyda lle penodol ar gyfer y gwirfoddolwyr wythnosol sy’n rhan hollbwysig a gwerthfawr o’r gwaith beunyddiol yn Nantclwyd.

Fodd bynnag, cyn gallu dechrau ar y gwaith, roedd angen rhoi ystyriaeth i un set o drigolion sydd yno ers tro byd. Fe wnaeth Cyngor Sir Ddinbych ymgynghori ag ecolegwyr i sicrhau na fyddai’r datblygiadau sydd ar y gweill yn tarfu ar fan clwydo ystlumod gwarchodedig, sy’n cynnwys cyfran bwysig o boblogaeth Cymru o Ystlumod Lleiaf ac Ystlumod Pedol Lleiaf. Rhoddwyd hyfforddiant arbenigol i’r contractwyr, a gosodwyd lloches ystlumod fawr yn yr ardd, i roi mwy o le i’r creaduriaid bach yma ffynnu.

Bydd y gwelliannau sydd i ddod hefyd yn gwneud ardal y gegin yn fwy addas i arlwyo ar gyfer digwyddiadau, a bydd yr hafdy’n cael ei adfer i’w hen ogoniant i ymwelwyr ei fwynhau yn ystod misoedd yr haf. Bydd hwn yn lle ychwanegol ar gyfer seremonïau sy’n cael eu cynnal yn y tŷ hanesyddol, fel priodasau a seremonïau partneriaeth sifil.

Mae’r prosiect yn cael ei wneud gan B&W Builders & Decorators ynghyd â TACP Architects ac mae disgwyl iddo gael ei gwblhau erbyn mis Ebrill 2026. Mae dull mwy cynaliadwy wedi’i ddefnyddio i wneud y gwaith gwella hefyd, drwy ddefnyddio gwlân i inswleiddio’r adeilad yn hytrach na’r deunydd inswleiddio mwy cyffredin sy’n cael ei wneud o olew, sy’n creu mwy o allyriadau carbon a ddim yn adnewyddadwy.

Dywedodd y Cynghorydd Jason McLellan, yr Arweinydd ac Aelod Arweiniol Twf Economaidd a Threchu Amddifadedd:

“Mae dechrau ar y gwaith gwella yma yn Nantclwyd y Dre’n garreg filltir fawr i ddiogelu dyfodol safle hanesyddol mor amlwg yng nghanol tref Rhuthun. 

“Mae Nantclwyd yn atyniad gwych i ymwelwyr ac yn ganolbwynt cymunedol i’n gwirfoddolwyr ymroddgar, ac rydyn ni’n edrych ymlaen at weld yr ardaloedd newydd yn cael eu defnyddio a’u mwynhau gan ymwelwyr.

“Bydd lles yr ystlumod sydd yno’n parhau i fod yn flaenoriaeth wrth wneud y gwaith a byddwn mewn cyswllt cyson gyda’r ecolegwyr trwy gydol y cyfnod.”

Fedrwch chi ddod o hyd i’r blodau gwyllt yma yn Sir Ddinbych?

Gyda’r tywydd yn cynhesu, mae dolydd blodau gwyllt ein sir yn dechrau bywiogi.

Yn 2019, gwnaeth Cyngor Sir Ddinbych ddatgan argyfwng hinsawdd a natur a’r nod oedd mynd i’r afael â newid hinsawdd a cholli bioamrywiaeth.

Un o'r camau cyntaf oedd dechrau rheoli rhywfaint o laswelltir y Cyngor i greu dolydd blodau gwyllt ledled y sir. Nod y prosiect yw adfer ac ehangu’r cynefinoedd sydd ar gael yn y sir i bryfed peillio a bywyd gwyllt.

Mae gan y prosiect hwn lawer o fanteision neu ‘wasanaethau ecosystem’ i drigolion y sir hefyd, fel llai o lifogydd, gwell ansawdd aer, ac oeri’r aer mewn gwres mawr.

Dyma ganllaw yn dangos y math o flodau y gallech eu gweld yn rhai o’n dolydd ledled Sir Ddinbych Cadwch olwg am yr arwyddion Caru Gwenyn.

Blodau gwyllt mis Mai

Pys y Ceirw

Os ewch i weld ein dolydd blodau gwyllt ym mis Mai, fe welwch bys y ceirw yn eu blodau. Mae gwenyn a phryfed peillio eraill wrth eu boddau â nhw gan eu bod yn llawn paill a dyma ffynhonnell fwyd larfa rhai o’n hoff loÿnnod byw – y Glesyn Cyffredin, y Gwibiwr Llwyd a’r Frithribin Werdd.

Meillionen Goch

Ydych chi wedi gweld meillion cochion yn ein dolydd blodau gwyllt yn ystod mis Mai? Mae’r blodyn gwyllt bach hyfryd hwn yn llawn paill ac mae’n ffynhonnell fwyd hanfodol i wenyn – yn y gorffennol, roedd yn cael ei alw’n “fara gwenyn”. Nid pryfed peillio yn unig sy’n mwynhau’r blodyn bach hwn, mae gwartheg wrth eu boddau ag o hefyd!

Blodyn Neidr

Mae blodau neidr i’w gweld ar draws ein dolydd blodau gwyllt yn ystod mis Mai. Gall y blodyn coetir hwn dyfu bron i 1m o uchder ac mae’n denu gwenyn a gloÿnnod byw at ei flodau pinc llachar trwy agor y petalau yn ystod y dydd. Ble i ddod o hyd iddo: mannau cysgodol fel cloddiau, coetiroedd, ar gyrion coetiroedd a ffyrdd gwledig.

Blodau gwyllt mis Mehefin

Tegeirian Gwenynog (Ophrys apifera)

Ydych chi wedi gweld tegeirian gwenynog yn unrhyw un o'n dolydd blodau gwyllt y mis yma? Mae'r tegeirianau bach yma'n feistri ar dwyllo! Mae'r blodyn yn edrych fel gwenynen yn gorffwyso ac mae hefyd ychydig yn flewog a hyd yn oed yn cynhyrchu arogl sy'n debyg i wenynen fenywaidd er mwyn denu sylw'r gwenyn gwrywaidd sy'n hedfan heibio.

Cribell Felen (Rhinanthus minor)

Mae’r gribell felen yn rheoli uchder ein dolydd blodau gwyllt yn y mis hwn. Mae’r blodyn gwyllt bychan yma’n wych ar gyfer dolydd blodau gwyllt. Fel planhigyn lled-barasitig, mae’n gwanhau twf gwahanol fathau o laswellt drwy fwyta’r maeth sydd yn eu gwreiddiau. Trwy wanhau’r glaswellt cryfaf, mae’r blodau gwyllt mwy eiddil yn cael cyfle i ymsefydlu.

Bysedd y Cŵn (Digitalis purpurea)

Mae bysedd y cŵn yn blodeuo yn ein dolydd ym mis Mehefin. Dyma un o’n blodau gwyllt mwyaf cyfarwydd sy’n rhoi fflach o liw ar gyrion coetir a ffyrdd gwledig gyda blodau siâp cloch sy’n lliw pinc llachar. Yn ôl ‘Plantlife’, gall un ‘bys’ gynhyrchu miliwn o hadau!

Bloda gwyllt mis Gorffennaf

Clafrllys (Knautia arvensis)

Mae blodau piwslas y clafrllys yn wych i ddenu gwenyn, gwyfynod a gloÿnnod byw brodorol. Mae hefyd yn ffynhonnell fwyd hollbwysig i rai o’n rhywogaethau mwyaf prin fel y gwalchwyfyn gwenynaidd ymyl gul a glöyn byw brith y gors.

Y Bengaled (Centaurea nigra)

Ym mis Gorffennaf mae blodau pengaled yn blodeuo ar draws ein dolydd. Dyma flodyn gwyllt trawiadol, a’i flodau pinc llachar yn debyg i ysgall. Y bengaled yw un o’r blodau gorau i bryfed peillio. Mae’n ffynhonnell wych o neithdar maethlon i wenyn, gloÿnnod byw a chwilod. Yn nes ymlaen yn y tymor, mae ei hadau’n ffynhonnell bwysig o fwyd i amrywiaeth o’n rhywogaethau brodorol o adar.

Pig-yr-aran y weirglodd (Geranium pratense)

Pig-yr-aran y weirglodd yw’r blodyn gwyllt mwyaf toreithiog o’r genws Geranium. Mae’r rhain yn rhoi fflach o las/fioled yn gynnar yn yr haf ac yn gallu para am fisoedd yn ein dolydd blodau gwyllt. Maent yn parhau i ddenu’r llygad yn ystod misoedd yr hydref hefyd, wrth i’r dail newid o wyrdd i goch trawiadol – does dim rhyfedd ei fod yn ffefryn yng ngerddi nifer o gartrefi!

Llygad Llo Mawr (Leucanthemum vulgare)

Dyma flodyn gwydn sydd i’w weld yn ein dolydd blodau gwyllt. Mae’r llygad llo mawr yn ei flodau o fis Mai i fis Medi.

🎉 Dathlu Diwrnod Cenedlaethol Cofrestrwyr! 🎉

Heddiw (1 Gorffennaf) rydym yn dathlu ein Cofrestrwyr sy'n cefnogi ein trigolion drwy rai o gerrig milltir pwysicaf bywyd - o groesawu babi newydd, dweud "Gwnaf", dod yn ddinesydd Prydeinig, a ffarwelio ag anwyliaid.

Y llynedd, gwnaeth Cofrestrwyr Sir Ddinbych:

📜 gynhyrchu 11,072 o dystysgrifau

👶 Cofrestru 1,750 o enedigaethau

🕊️ Cofrestru 2,082 o farwolaethau

💍Cynnal 331 o seremonïau priodas a 5 partneriaeth sifil a

🇬🇧 Chroesawu 50 o ddinasyddion Prydeinig newydd trwy seremonïau dinasyddiaeth

Diolch i'n tîm ymroddedig am y trugaredd, y proffesiynoldeb a'r gofal rydych chi'n eu gynnig bob dydd, i gefnogi ein cymunedau o'r crud i'r bedd. 💙

Dysgwch fwy am wasanaethau cofrestrwyr Sir Ddinbych ar wefan y cyngor 👉 https://bit.ly/4atcri0

Ail-agoriad swyddogol Canolfan Ieuenctid Llangollen

☀️ Am ddiwrnod hyfryd a gawson ni yn ailagoriad Canolfan Ieuenctid Llangollen! ☀️

Roedd yr haul yn tywynnu, roedd gwên ym mhobman, ac roedd yn wych gweld cymaint o blant, pobl ifanc a theuluoedd yn dod i ddathlu gyda ni.

Mwynhaodd ymwelwyr ystod eang o weithgareddau drwy gydol y dydd, cyfarfu â gwasanaethau a phartneriaid lleol, a chawsant y cyfle i ddarganfod mwy am yr hyn sydd gan y ganolfan i'w gynnig. Roedd yn hyfryd gweld yr adeilad yn llawn egni, chwerthin ac ysbryd cymunedol.

Hoffai'r Gwasanaeth Ieuenctid, Teuluoedd yn Gyntaf a Dechrau'n Deg ddiolch yn fawr iawn i bawb a ddaeth draw a'u helpu i wneud y diwrnod yn gymaint o lwyddiant, gan gynnwys ein partneriaid, staff a gwirfoddolwyr. Diolch arbennig i'r Cynghorydd Diane King, Aelod Arweiniol dros Addysg, Plant a Theuluoedd am ailagor y ganolfan yn swyddogol a'n helpu i nodi'r garreg filltir gyffrous hon.

Rydym yn edrych ymlaen at groesawu hyd yn oed mwy o blant, pobl ifanc a theuluoedd trwy'r drysau yn yr wythnosau a'r misoedd nesaf.

Diolch i chi am ei wneud yn ddiwrnod mor arbennig - allwn ni ddim aros i'ch gweld chi eto'n fuan! 💙

Diolch i'n holl bartneriaid a busnesau a helpodd i wneud y prynhawn yn un mor arbennig:

• Gwasanaethau Ieuenctid
• Teuluoedd yn Gyntaf / Dechrau’n Deg 
• Hamdden Sir Ddinbych Cyf 
• Urdd
• Ceidwaid Chwarae Sir Ddinbych
• Ffermwyr Ifanc Llangollen 
• Rhannu Bwyd Llangollen 
• The Little Learning Company
• Partneriaeth Gymunedol De Sir Ddinbych
• Sir Ddinbych yn Gweithio 
• Uned Diogelwch Trais Teuluol 
• Shooting Stars Circus Skills
• Glitterbugz Body Art
• Beiciau Drosi Bikes
• Menter Iaith
• Planetree
• Bonni’s pizza

Galeri o luniau o'r digwyddiad

Gemau olaf ym Mhencampwriaeth Dan-19 UEFA yng ngogledd Cymru

Torrwyd record presenoldeb yng Nghlwb Pêl-droed Tref Dinbych ddydd Sadwrn pan ddaeth 1,725 o gefnogwyr i wylio dyfodol pêl-droed Ewropeaidd gyda Sbaen yn herio’r Almaen ym Mharc Canolog, Dinbych.

Bydd Parc Canolog yn cynnal eu gêm olaf yn y bencampwriaeth ddydd Mercher, 8 Gorffennaf Bachwch eich tocynnau ar wefan Tocynnau Cymdeithas Bêl-Droed Cymru

Dyma ganlyniadau'r gemau grŵp:

Gemau nesaf:

Gorsaf trosglwyddo gwastraff yn croesawu ymweliad y Cabinet

Yn ddiweddar, croesawodd staff yng Ngorsaf Trosglwyddo Gwastraff y Cyngor yn Ninbych aelodau’r Cabinet i gael taith o gwmpas y cyfleuster.

Roedd yr ymweliad yn gyfle defnyddiol i weld yn uniongyrchol sut mae’r broses ailgylchu yn gweithio a sut caiff deunyddiau eu trin pan fyddant yn cyrraedd y safle.

Dangoswyd y gwahanol gamau sy’n rhan o’r broses o drin gwastraff y cartref ac eitemau i’w hailgylchu, gan eu helpu i gael gwell dealltwriaeth o’r gwaith a wneir gan y staff bob dydd.

Yn yr orsaf trosglwyddo gwastraff, caiff deunydd i’w ailgylchu a gesglir gan breswylwyr Sir Ddinbych eu didoli’n ofalus fel bod modd rhoi’r papur, cardfwrdd, plastigau, gwydr, metalau, eitemau trydanol a deunyddiau eraill a dderbynnir, yn y ffrydiau ailgylchu cywir.

Dangosodd y staff bwysigrwydd gwasanaethau ailgylchu effeithlon i’r staff, o ran diogelu’r amgylchedd, gwella cynaliadwyedd a gwneud y defnydd gorau o adnoddau ar draws Sir Ddinbych.

Trwy weld sut mae’r orsaf yn gweithio, roedd aelodau’r Cabinet yn gallu gweld heriau ymarferol a buddion systemau ailgylchu modern a’r rôl maen nhw’n ei chwarae, gyda chefnogaeth preswylwyr, er mwyn cefnogi dyfodol cynaliadwy cryfach ac amgylchedd glanach.

Planhigfa’n meithrin gwely newydd i gefnogi blodau gwyllt

Mae gwely newydd yn llawn cefnogaeth i flodau gwyllt lleol yn dod yn ei flaen yn ein Planhigfa Goed yn Llanelwy.

Diolch i gymuned o wirfoddolwyr y Blanhigfa Goed, mae lle newydd wedi'i greu y tu allan i'r twneli tyfu i helpu gyda gwaith coed brodorol y safle.

Mae gwirfoddolwyr wedi plannu planhigion dros ben sydd wedi'u tyfu o hadau a gasglwyd ar hyd a lled Sir Ddinbych mewn gwely newydd ei baratoi.

Unwaith y bydd y planhigion yn hadu, bydd yr hadau'n cael eu casglu a'u storio'n briodol yn barod i'w plannu'r tymor canlynol.

Dywedodd Keegan Blazey, Swyddog yn y Blanhigfa Goed: “Mae gennym gymuned wych o wirfoddolwyr yma yn y blanhigfa goed, mae’n wych eu helpu i ddysgu sgiliau newydd ac rydym hefyd yn dysgu drwyddyn nhw diolch i’r profiadau bywyd gwahanol maen nhw’n eu cynnig bob wythnos.

“Bu Francesca, un o’n myfyrwyr sy’n gwirfoddoli, yn ymdrechu’n galed i helpu i greu’r gwely hwn a fydd yn rhoi ffynhonnell hadau wych i ni ar y safle i’n helpu i barhau i ddiogelu a meithrin ein natur leol yn y dyfodol.”

2026 Dyddiadau ar gyfer gwiriad pwysau carafanau am ddim a chyngor ar ddiogelwch

Mae Safonau Masnach Sir Ddinbych a Chonwy yn cynnig sesiynau pwyso a chyngor am ddim ar gyfer carafanau a faniau gwersylla.

Gall preswylwyr sy’n mynd ar wyliau mewn carafán neu fan wersylla wneud yn siŵr nad ydynt yn gorlwytho eu carafán a rhoi eu hunain mewn perygl.

Mae’r sesiynau pwyso a chyngor am ddim ar gyfer carafanau ar gael i drigolion Sir Ddinbych a Chonwy, ac i’r rheini mewn ardaloedd awdurdodau lleol eraill os gallant deithio i’r lleoliad.

Sesiwn gyngor yw hwn, ac ni chymerir unrhyw gamau os canfyddir gorlwytho neu faterion eraill, ond byddwn yn gweithio gyda chi i leihau'r llwyth. Bydd swyddogion y cyngor yng nghwmni swyddog o adran Diogelwch Cymunedol Heddlu Gogledd Cymru a fydd yn rhoi cyngor diogelwch ymarferol i gadw'ch car a'ch carafan yn ddiogel.

Bydd y gwiriadau pwysau rhad ac am ddim yn cael eu cynnal ar y bont bwyso ar yr A525 rhwng Rhuddlan a Llanelwy ar y dyddiadau a’r amseroedd canlynol:

• Dydd Gwener 17/07 – 10am-3pm
• Dydd Gwener 28/08 – 10am-3pm

Nid oes angen apwyntiad ar gyfer y sesiynau yma ac mae croeso i breswylwyr fynychu unrhyw un o’r sesiynau a restrir a darganfod a ydynt o fewn y pwysau cyfreithlon ar gyfer eu cerbydau.

Gellir dod o hyd i'r bont bwyso ar ffordd yr A525 rhwng Rhuddlan a Llanelwy, tua thri chwarter milltir o Ruddlan, a leolir yn y gilfan, bydd arwyddion yn nodi bod y bont bwyso ar waith.

Os oes gennych unrhyw gwestiynau am yr uchod, cysylltwch ag adran Safonau Masnach Sir Ddinbych ar tradingstandards@denbighshire.gov.uk ewch i'w tudalen Facebook, yn yr un modd cysylltwch â Safonau Masnach Conwy ar trading.standards@conwy.gov.uk

Cofrestru Llety Ymwelwyr yng Nghymru

Deddf newydd i gofrestru llety ymwelwyr yng Nghymru: Cyhoeddi gweminarau i helpu darparwyr i baratoi

Bydd gofyn i unrhyw un sy'n derbyn archebion ar gyfer llety dros nos yng Nghymru — o westeion achlysurol i weithredwyr gwestai mawr — gofrestru eu llety gydag Awdurdod Cyllid Cymru (ACC) pan fydd y gofrestr yn lansio'r hydref hwn.

Mae deddfwriaeth Llywodraeth Cymru yn golygu y bydd angen i bob darparwr sy'n cynnig llety i ymwelwyr, boed yn ystafell sbâr sengl, bwthyn gwyliau, gwely a brecwast, neu westy gwasanaeth llawn, gwblhau proses gofrestru ffurfiol. Mae'r gofyniad yn berthnasol p'un a yw gwesteion yn aros am un noson neu sawl wythnos.

Bydd y cynllun cofrestru llety ymwelwyr newydd yn lansio yn hydref 2026. Cyn hyn, mae'r ACC yn annog gwesteiwyr a busnesau i gofrestru am ddiweddariadau fel y gallant dderbyn nodyn atgoffa, canllawiau, a'r wybodaeth ddiweddaraf wrth i'r dyddiad cofrestru agosáu. Mae’r broses gofrestru’n rhad ac am ddim ac mae’n orfodol i bob darparwr llety gofrestru hyd yn oed os na chaiff yr Ardoll Ymwelwyr ei chyflwyno yn y pen draw yn y sir. Gallai gall darparwyr sy'n methu â chofrestru wynebu cosbau.

Gweminarau i Gefnogi Gwesteiwyr a Llwyfannau Archebu

Er mwyn helpu i baratoi'r sector, mae Awdurdod Cyllid Cymru yn cynnig cyfres o weminarau am ddim wedi'u hanelu at ddarparwyr llety ymwelwyr, llwyfannau archebu a chyrff twristiaeth. Bydd y sesiynau hyn yn darparu diweddariadau diweddaraf ar y gofynion cofrestru newydd a chanllawiau clir, ymarferol ar sut y gall darparwyr llety gydymffurfio. Bydd hefyd sesiwn holi ac ateb gydag arbenigwyr ACC.

Dyddiadau'r Gweminarau

Sesiynau Saesneg:

• Dydd Mawrth 24 Mawrth 2026, 11am–12pm
• Dydd Mawrth 24 Mawrth 2026, 6pm–7pm

Sesiwn Cymraeg:

• Dydd Iau 26 Mawrth 2026, 11am–12pm

Sut i Gofrestru ar gyfer Gweminar

Gallwch gofrestru ar gyfer gweminar ar y ddolen ganlynol - https://www.llyw.cymru/awdurdod-cyllid-cymru/hyfforddiant-digwyddiadau

Am ragor o wybodaeth ac i gofrestru ar gyfer hysbysiadau am y cynllun cofrestru newydd, ewch i https://registervisitoraccommodation.service.gov.wales/email-signup

Awydd dod yn Lysgennad Twristiaeth Sir Ddinbych?

Mae’r cynllun Llysgennad Twristiaeth Sir Ddinbych, yn gwrs hyfforddiant ar-lein am ddim i wella eich gwybodaeth am y sector twristiaeth yn Sir Ddinbych.

Mae 14 modiwl i ddewis ohonynt ar amrywiaeth o themâu gan gynnwys cerdded, becio. bwyd, celfyddydau, arfordir, hanes a thwristiaeth gynaliadwy.

Gwyliwch ein ffilm fer sy’n sôn am y cwrs.

Ewch i www.llysgennad.cymru a chychwyn arni heddiw.

Darganfod Sir Ddinbych...

Eisiau darganfod mwy o Sir Ddinbych?

Beth am gael ysbrydoliaeth o'n mapiau cerdded a beicio am syniadau newydd o leoedd i ymweld â nhw.

Am fwy o ysbrydoliaeth ar weithgareddau yn Sir Ddinbych a'r cyffiniau ewch i - https://www.northeastwales.wales/cy/ 

Cymorth ariannol tuag at gost gwisg ysgol a phrydau ysgol am ddim

Mae cymorth ariannol ar gael tuag at gost gwisg ysgol a phrydau ysgol am ddim.

Mae rhagor o wybodaeth ynghylch a ydych chi'n gymwys ar gael ar y poster isod.

I wneud cais ewch i www.sirddinbych.gov.uk/budd-daliadau neu sganiwch y cod QR.

A wyddoch chi sut i rhoi eich enw i lawr ar gyfer y Gofrestr Tai?

Ydych chi'n gwybod beth mae SARTH yn ei olygu? Mae SARTH yn sefyll am ‘Single Access Route to Housing’ sef 'Llwybr Mynediad Sengl i Dai’. Dyma lle, os ydych chi am gael eich cynnwys ar y Gofrestr Tai, dim ond un cais y bydd yn rhaid i chi ei wneud. Yn lle gwneud cais i wahanol gymdeithasau tai ar wahân, rydych chi'n cwblhau un cais sy'n cael ei rannu ar draws yr holl landlordiaid hynny sy'n rhan o'r cynllun. Mae ‘Llwybr Mynediad Sengl i Dai’ (SARTH) yn cael ei rannu gan bob darparwr tai cymdeithasol yn Sir Ddinbych. Ar ôl i chi wneud cais i fynd ar y Gofrestr Tai, yna caiff eich angen chi am dy gael ei asesu a'ch bod chi'n cael eich rhoi mewn band blaenoriaeth, gan helpu i sicrhau bod tai'n cael eu dyrannu mewn ffordd deg a thryloyw i'r rhai sydd eu hangen fwyaf.

Mae'r holl wybodaeth sydd angen i chi ei gwybod am y cynllun, a sut i wneud cais, ar ein gwefan.

A wyddoch chi fod 1.9% o wariant Treth y Cyngor yn mynd tuag at Warchod y Cyhoedd ac Iechyd yr Amgylchedd?

Mae 1.9% o wariant Treth y Cyngor yn mynd tuag at Warchod y Cyhoedd ac Iechyd yr Amgylchedd ac fel rhan o hyn, mae'r Cyngor yn archwilio oddeutu 720 o fwytai, caffis a lleoliadau pryd ar glud bob blwyddyn i sicrhau eu bod yn gweithredu'n ddiogel ar gyfer trigolioin Sir Ddinbych.

Yn ogystal, mae'r Cyngor yn ymateb i dros 1,200 o geisiadau bob blwyddyn sy'n berthnasol i dai a llygredd.

I ddarganfod mwy am sut caiff Treth y Cyngor ei wario ewch i'n gwefan

Wyddoch chi mai 1.8% o wariant Treth Cyngor sy’n mynd ar wagu biniau ac ailgylchu?

Mae 1.8% o wariant eich Treth Cyngor yn mynd ar wagio biniau ac ailgylchu sy’n cyfateb i £32.89 y flwyddyn (yn seiliedig ar eiddo Band D).

Am hyn, mae’r Cyngor yn casglu oddeutu 73,000 o finiau o fwy na 47,000 o gartrefi bob wythnos ar draws y sir.

I ddarganfod mwy am sut caiff Treth y Cyngor ei wario ewch i'n gwefan

A wyddoch chi fod 0.8% o wariant Treth Cyngor yn mynd tuag at oleuadau stryd?

Mae 0.8% o wariant Treth Cyngor yn mynd tuag at oleuadau stryd.

Am hyn, mae’r Cyngor yn cynnal 11,763 o oleuadau stryd a 1,547 o arwyddion a physt wedi’u goleuo

I ddarganfod mwy am sut caiff Treth y Cyngor ei wario ewch i'n gwefan

A wyddoch chi bod 2.9% o wariant Treth Cyngor yn mynd ar drafnidiaeth ysgol?

Mae 2.9% o wariant Treth Cyngor yn mynd ar drafnidiaeth ysgol.

Am hyn, mae'r Cyngor yn cludo oddeutu 2,871 o ddisgyblion yn ddiogel i 75 ysgol ledled y sir.

I ddarganfod mwy am sut caiff Treth y Cyngor ei wario ewch i'n gwefan

Gwasanaeth Ieuenctid Sir Ddinbych

Mae Gwasanaeth Ieuenctid Sir Ddinbych yn agored i bawb 11 i 25 oed. Mae nhw yn cynnig gweithgareddau a chyfleoedd cymdeithasol i ddatblygu diddordebau yn ogystal â helpu a chefnogi unrhyw un sydd ei angen. I ddod o hyd i glwb ieuenctid lleol neu i gael cymorth a chefnogaeth i blant a phobl ifanc, ewch i’n gwefan.

A wyddoch chi bod 29.8% o wariant Treth Cyngor yn mynd tuag at ofal cymdeithasol i blant ac oedolion?

Mae 29.8% o wariant Treth Cyngor yn mynd tuag at ofal cymdeithasol i blant ac oedolion.

A gyda 36.7% yn mynd i ysgolion ac addysg, mae hyn yn golygu bod dros 66% o’ch Treth Cyngor yn mynd i warchod y mwyaf bregus yn ein cymdeithas.

I ddarganfod mwy am sut caiff Treth y Cyngor ei wario ewch i'n gwefan.

A wyddoch chi fod 1.8% o wariant Treth Cyngor yn mynd tuag at ffyrdd ac isadeiledd?

Mae 1.8% o wariant eich Treth Cyngor yn mynd tuag at ffyrdd ac isadeiledd.

O fewn hyn mae’r gwasanaeth yn gyfrifol am 1,419km o briffyrdd (ag eithrio cefnffyrdd), 601 o bontydd priffyrdd a cheuffosydd, 302 o waliau cynnal a 26,000 o geunentydd.

I ddarganfod mwy am sut caiff Treth y Cyngor ei wario ewch i'n gwefan

A wyddoch chi fod gan Sir Ddinbych yn Gweithio tudalennau ar ein gwefan?

Mae gan Sir Ddinbych yn Gweithio dudalennau ar wefan y Cyngor.

Mae Sir Ddinbych yn Gweithio yma i helpu preswylwyr 16 oed a hŷn a allai fod yn ei chael yn anodd neu sy’n poeni am arian. P’un ai a ydych chi’n chwilio am waith neu angen cefnogaeth i godi eich hun yn ôl ar eich traed, mae nhw yma i’ch arwain chi tuag at ddyfodol gwell. Ewch i'n gwefan i gael gweld beth sydd gennyn nhw i gynnig.

A wyddoch chi?

Mae 36.7% o'ch Treth Cyngor yn cael ei wario ar ysgolion ac addysg, a 29.8% yn cael ei wario ar ofal cymdeithasol, sy'n golygu bod dros 66% o'ch Treth Cyngor yn mynd ar amddiffyn y mwyaf bregus yn ein cymdeithas.

I ddarganfod mwy am sut caiff Treth y Cyngor ei wario ewch i'n gwefan.

A wyddoch chi bod 64% o gyllideb y Cyngor yn mynd ar addysg, ysgolion a gofal cymdeithasol?

Mae 64% o gyllideb y Cyngor yn mynd ar addysg, ysgolion a gofal cymdeithasol? Mae 14% arall wedi'i neilltuo i bethau fel cynllun cenedlaethol Cymru gyfan ar gyfer budd-dal y Dreth Gyngor a'r ardoll y mae'n rhaid i ni ei thalu i Awdurdod Tân ac Achub Gogledd Cymru, sydd wedyn ond yn gadael 22% ar ôl ar gyfer holl wasanaethau eraill y Cyngor gan gynnwys gwagio biniau ac ailgylchu, cynllunio a diogelu'r cyhoedd, diogelu atyniadau treftadaeth, cludo disgyblion i'r ysgol.

Gallwch ddysgu mwy am ble mae'r gyllideb yn mynd ar y tudalennau newyddion.

A wyddoch chi bod rhan o'ch Treth Cyngor yn mynd tuag at y Gwasanaeth Tân?

Oeddech chi'n gwybod bod rhan o'ch Treth Cyngor yn mynd tuag at y Gwasanaeth Tân?

Nid yw'r holl Dreth Cyngor a gesglir yn talu am ddim ond gwasanaethau'r cyngor, mae 2.5% yn mynd tuag at y Gwasanaeth Tân. I ddarganfod mwy am sut caiff Treth y Cyngor ei wario ewch i'n gwefan.

Prydau ysgol am ddim

Mae pob plentyn oed cynradd yn gymwys i gael prydau ysgol am ddim drwy'r cynllun Prydau Ysgol Cynradd Cynradd Cyffredinol. Mae hon yn fenter gan Lywodraeth Cymru sydd wedi'i sefydlu i helpu gyda'r costau byw cynyddol. Gallwch ddarganfod rhagor o wybodaeth ar wefan y Cyngor.

Mae Treth y Cyngor yn cynrychioli dim ond 25% o arian y Cyngor

Mae Treth y Cyngor ond yn cyfrif am 25% o gyfanswm cyllid y Cyngor. Pan fyddwch yn talu eich bil Treth y Cyngor blynyddol, mae 1.8% o hwnnw’n talu am gasgliadau gwastraff ac ailgylchu – sy’n cyfateb i £32.89 y flwyddyn (yn seiliedig ar dreth gyngor eiddo Band D o £1,799.48 y flwyddyn). Mae'r rhan fwyaf o wariant Treth y Cyngor yn mynd tuag at y rhai mwyaf agored i niwed mewn cymdeithas - ysgolion ac addysg yw'r gwariant mwyaf sy'n cyfrif am 36.7% tra bod gofal oedolion a gofal cymdeithasol yn cyfrif am 29.8%. Darganfyddwch fwy ar ein gwefan.

A wyddoch chi fod 1.1% o wariant Treth y Cyngor yn mynd tuag at y gwasanaeth Cefn Gwlad?

Mae 1.1% o wariant Treth Cyngor yn mynd tuag at y Gwasanaeth Cefn Gwlad sy'n rheoli dros 80 o safleoedd cefn gwlad, dros 1,200 hectar o fannau gwyrdd ar gyfer hamdden a chadwraeth.

Mae'r rhain yn amrywio o Barc Gwledig Loggerheads a Moel Fammau, Planhigfa Goed y Sir yn Llanelwy, Pwll Brickfield yn y Rhyl, Prestatyn Dyserth Way, Llantysilio Green yn Nyffryn Dyfrdwy a nifer o safleoedd cymunedol llai ar draws y Sir.

Mae gan y Gwasanaeth dîm arbenigol yn y maes Ecoleg a Choed ledled y Sir,  y dynodiad Tirwedd Genedlaethol, hamdden a hawliau tramwy, sy'n trefnu teithiau cerdded natur ar gyfer iechyd ac yn rheoli'r Ganolfan Cefn Gwlad yn Loggerheads ac arlwyo ym Mhlas Newydd.

I ddarganfod mwy am sut caiff Treth y Cyngor ei wario ewch i'n gwefan

Llawrlwytho eLyfrau, llyfrau sain, papurau newydd ac yn y blaen

Gallwch chi lawrlwytho eLyfrau, llyfrau sain, cylchgronau digidol a phapurau newydd am ddim gan ddefnyddio ap Borrowbox? Y cyfan sydd ei angen arnoch chi yw eich cerdyn llyfrgell a'ch PIN. Ddim yn aelod o'r llyfrgell? Mae ymuno ar-lein am ddim www.sirddinbych.gov.uk/llyfrgelloedd.  

Sir Ddinbych yn Gweithio yn cynnig sesiynau llesiant yn wythnosol

Fod Sir Ddinbych yn Gweithio yn cynnig sesiynau llesiant wythnosol am ddim ledled y sir – gan gynnwys galwadau heibio, teithiau cerdded llesiant, cefnogaeth i bobl ifanc, a gweithgareddau i hybu hyder. Maen nhw ar agor i holl drigolion Sir Ddinbych 16+ oed, ac yn hollol rhad ac am ddim! Edrychwch ar yr amserlen a’r digwyddiadau diweddaraf yma. 

A wyddoch chi bod Tîm Trwyddedu’r Cyngor wedi lansio eu safonau gwasanaeth newydd.

Bod Tîm Trwyddedu’r Cyngor wedi lansio eu safonau gwasanaeth newydd. Mae’n egluro beth allwch chi ei ddisgwyl wrth wneud cais am drwyddedau, yn ystod archwiliadau a gorfodi, a sut i gysylltu neu roi adborth. Am ragor o wybodaeth ewch i’n gwefan.

A wyddoch chi mai 0.9% o wariant Treth y Cyngor sy'n mynd ar Wasanaeth Treftadaeth y sir?

Mae Gwasanaeth Treftadaeth Sir Ddinbych yn cyfrif am 0.9% o wariant Treth y Cyngor.

Am hyn, mae'n cadw ac yn hyrwyddo hanes unigryw'r sir, gan ofalu am safleoedd hanesyddol pwysig gan gynnwys Carchar Rhuthun, Plas Newydd, Nantclwyd Y Dre, Amgueddfa'r Rhyl (wedi'i lleoli yn y llyfrgell) a storfa gasgliadau fawr.

Drwy ddiogelu'r rhain mae'r gwasanaeth yn sicrhau bod hanes cyfoethog Sir Ddinbych yn parhau i fod yn hygyrch ar gyfer addysg, lles a mwynhad.

Trwy ein hatyniadau, digwyddiadau a rhaglenni dysgu, rydym yn cefnogi balchder lleol, twristiaeth ddiwylliannol a'r economi wrth amddiffyn treftadaeth ar gyfer cenedlaethau'r dyfodol.

I ddarganfod mwy am sut caiff Treth y Cyngor ei wario ewch i'n gwefan

A wyddoch chi y gallwch wylio cyfarfodydd y Cyngor arlein?

Gallwch weld gweddarllediadau byw ac wedi eu recordio o gyfarfodydd pwyllgorau’r Cyngor ar unrhyw adeg.

Mae'r holl bapurau hefyd i'w gweld gan gynnwys yr agenda a phenderfyniadau.

Os hoffech chi ddarganfod mwy am beth syn digwydd yn y Cyngor, edrychwch ar y calendr cyfarfodydd i weld beth sy’n mynd ymlaen.

Gwenoliaid Duon

Wyddoch chi fod ein tîm Bioamrywiaeth hefyd yn gweithio i gefnogi gwenoliaid duon sy'n mudo i Sir Ddinbych yn ystod yr haf? Mae'r adar hyn ar Restr Goch yr DU o Adar sy'n Peri Pryder Cadwraethol. Dysgwch beth rydym yn ei wneud yn y sir a sut gallwch chi helpu drwy wylio'r clip hwn.

Clwb Pêl Droed Dinbych yn barod am Ewros dan 19!

Bydd CPD Tref Dinbych yn  cynnal pedair gêm yng ngemau Pencampwriaeth UEFA 19 rhwng 28 Mehefin ac 11 Gorffennaf.

 Manylion y gemau isod 👇

⚽Cymerwch gipolwg ar Barc Canolog – cartref CPD Tref Dinbych. 👇

🎫I weld dyfodol pêl-droed Ewropeaidd yn Ninbych, bachwch eich tocynnau ar wefan docynnau Cymdeithas Bêl-droed Cymru 👉 https://tinyurl.com/3v6fm7yw

Grŵp Casglu Sbwriel Morol

Mae Tîm Perygl Llifogydd Cyngor Sir Ddinbych a gwirfoddolwyr wedi dod at ei gilydd i gasglu dros 30 bag o sbwriel ar hyd arfordir Prestatyn. 

Mae nifer o ddigwyddiadau wedi’u cynnal eleni i fynd i'r afael ag effaith sbwriel morol yn yr ardal a all greu rhwystrau mewn dyfrffyrdd a draeniau, gan atal llif y dŵr ac arwain at fwy o berygl o lifogydd yn lleol yn bellach i fyny’r afon.

Gall cael gwared ar y sbwriel oddi ar y traeth hefyd gefnogi amddiffynfeydd naturiol fel glannau, twyni a dolydd morwellt gan eu bod yn gallu cynnal eu swyddogaeth naturiol fel amddiffynfeydd yn erbyn y môr yn well.

Gwyliwch y clip yma am fwy o wybodaeth.

Cofrestru Llety Ymwelwyr yng Nghymru

Bydd gofyn i unrhyw un sy'n derbyn archebion ar gyfer llety dros nos yng Nghymru — o westeion achlysurol i weithredwyr gwestai mawr — gofrestru eu llety gydag Awdurdod Cyllid Cymru (ACC) pan fydd y gofrestr yn lansio'r hydref hwn.

Bydd y cynllun cofrestru llety ymwelwyr newydd yn lansio yn hydref 2026. Cyn hyn, mae'r ACC yn annog gwesteiwyr a busnesau i gofrestru am ddiweddariadau fel y gallant dderbyn nodyn atgoffa, canllawiau, a'r wybodaeth ddiweddaraf wrth i'r dyddiad cofrestru agosáu.

Am ragor o wybodaeth ac i gofrestru ar gyfer hysbysiadau am y cynllun cofrestru newydd, ewch i wefan Awdurdod Cyllid Cymru.

Gweithgareddau i'r teulu cyfan i fwynhau yng Nghanolfan Ieuenctid, Llangollen

Gweithgareddau i'r teulu cyfan i fwynhau yn Llygadog, Corwen

Croesawu Luis Gardner yn ôl i Ysgol Dinas Brân cyn Ewros dan 19!

Roeddem yn falch iawn o groesawu cyn-ddisgybl Ysgol Dinas Brân, Luis Gardner, yn ôl i’r ysgol ar gyfer sesiwn Holi ac Ateb arbennig gyda’n timau pêl-droed bechgyn a merched.

Rhannodd Luis ei daith o’i gyfnod fel disgybl yn YDB i gynrychioli Everton FC ac ennill anrhydeddau rhyngwladol gyda Chymru Dan 19. Cafodd ein myfyrwyr gipolwg gwerthfawr ar yr ymroddiad, y gwaith caled a’r gwydnwch sydd eu hangen i lwyddo ar y lefel uchaf.

Gyda Phencampwriaethau Ewropeaidd Dan 19 UEFA ar y gorwel, roedd yn wych i’n pêl-droedwyr ifanc glywed am brofiadau Luis a’i uchelgeisiau ar gyfer y dyfodol.

Mae Luis yn wir ysbrydoliaeth i’n myfyrwyr ac i gymuned YDB gyfan. Rydym yn hynod falch o bopeth y mae wedi ei gyflawni hyd yma ac edrychwn ymlaen at ddilyn ei lwyddiant parhaus.

Diolch yn fawr iawn i Luis am roi o’i amser i siarad gyda’n myfyrwyr ac am ateb eu cwestiynau mor agored a gonest.

Pob lwc yn yr Ewros, Luis – mae pawb yn YDB yn dy gefnogi di

Os hoffech chi weld Luis a gweddill tîm Cymru ym mhencampwriaeth Ewros dan 19 UEFA rhwng 28 Mehefin ac 11 Gorffennaf, gallwch brynu tocynnau ar wefan docynnau Cymdeithas Bêl-droed Cymru 👉 https://tinyurl.com/3v6fm7yw

Gwleidyddiaeth yn Arwain y Sector yn Ysgol Dinas Brân yn 2026

Yr ydym wedi rhoi gwerth mawr erioed ar lais y dysgwr yn YDB, gyda Chyngor y Disgyblion a’r Cyngor Eco, sydd ill dau wedi ennill sawl gwobr, wrth galon ein hymdrechion i rymuso ein myfyrwyr i ddatblygu’n arweinwyr hyderus ar gyfer y dyfodol. Yr ydym wedi sicrhau bod llais cyngor y myfyrwyr yn cael ei glywed yn glir, gyda myfyrwyr yn gwasanaethu ar ein bwrdd llywodraethwyr yn ogystal â chymryd rhan weithredol mewn fforymau Cyngor Sir Ddinbych.

Cydnabu Rocio Cifuentes, Comisiynydd Plant Cymru, gryfder a natur weithgar llais ein dysgwyr drwy ein defnydd effeithiol o holiaduron digidol. Yn dilyn hynny, ymwelodd ag YDB i annerch ein myfyrwyr mewn gwasanaeth arbennig. Yn ystod ei hymweliad, cafodd hefyd gyfle i drafod yn fanwl gyda’n haelodau o’r cyngor myfyrwyr, gan wrando ar eu barn am y materion sy’n wynebu pobl ifanc yng Nghymru, a’u syniadau am yr hyn y gall y llywodraeth ei wneud i’w cefnogi er mwyn eu helpu i gyflawni eu llawn botensial.

Yn ogystal, rydym wedi gweithio’n agos gyda’r ‘Politics Project’ i ddatblygu rhaglen ragorol sydd wedi rhoi cyfleoedd gwerthfawr i’n myfyrwyr. Cafodd myfyrwyr Blwyddyn 12 gyfle i gymryd rhan mewn sesiwn gwestiynu rhithiol gyda Darren Millar, Arweinydd y Ceidwadwyr Cymreig, tra bu myfyrwyr Blwyddyn 13 yn cyfweld â Rhun ap Iorwerth, Arweinydd Plaid Cymru a Phrif Weinidog Cymru erbyn hyn.

Yn ogystal, rydym wedi croesawu ymweliadau gan nifer o wleidyddion blaenllaw, gan gynnwys y cyn Brif Weinidog Mark Drakeford, Llŷr Gruffydd a Ken Skates, i drafod materion pwysig sy’n effeithio ar bobl ifanc, megis trafnidiaeth i bobl ifanc a’r Gymraeg.

Trefnodd staff a disgyblion YDB ddigwyddiad llwyfan etholiad cyn y Pasg, gydag wyth ymgeisydd yn sefyll yn etholiad y Senedd o ystod o bleidiau gwleidyddol yn cymryd rhan mewn sesiwn cwestiwn ac ateb dwy awr ar gyfer ein disgyblion Blwyddyn 11, 12 a 13, gan gynnwys cymorth gyda chofrestru i bleidleisio. Lluniwyd y cwestiynau gan y myfyrwyr, a chynhaliwyd y digwyddiad gan dîm ymroddedig yn cynnwys staff, myfyrwyr Hanes Blwyddyn 12 ac aelodau o gyngor y myfyrwyr.

Fel rhan o'u prosiect hanes ar rôl y Senedd, mae myfyrwyr blwyddyn 7 wedi cynnal etholiad dosbarth trwy greu eu pleidiau eu hunain gyda logos, enwau a maniffesto ac yna fe wnaethant bleidleisio ac ethol eu rhan o ddewis.

Heb os, mae hi wedi bod yn flwyddyn gyffrous arall i lais y dysgwr yn YDB, gyda llu o gyfleoedd rhagorol a phrofiadau byd go iawn gwerthfawr i’n myfyrwyr. Da iawn YDB!

Prom Ysgol Dinas Brân 2026

Cynhaliwyd prom blwyddyn 11 Ysgol Dinas Brân yn ddiweddar a thalwyd teyrnged i'r flwyddyn gan Mr Sinclair, Pennaeth Blwyddyn 11, Miss Hughes, Pennaeth Cynorthwyol Blwyddyn 11 a holl staff yr ysgol.

"Cafwyd noson wirioneddol fythgofiadwy i’n myfyrwyr ym Mlwyddyn 11. O’r gwisgoedd godidog i’r awyrgylch anhygoel, yn sicr, cafodd y myfyrwyr noson arbennig iawn i’w chofio.

"Yr ydym yn hynod falch o’r aeddfedrwydd, y caredigrwydd a’r ysbryd positif a ddangoswyd ganddynt drwy gydol y noson. Wrth iddynt symud ymlaen i’r bennod nesaf, dymunwn bob llwyddiant iddynt - maent yn haeddu'r gorau.

"Diolch o galon i’r staff, y teuluoedd a thîm y lleoliad a sicrhaodd fod y noson hon yn un mor arbennig".

Gwobr Aur Cymraeg Campus

Yn ystod tymor y Gwanwyn, dyfarnwyd Gwobr Aur Cymraeg Campus i Ysgol Cefn Meiriadog, gan eu gwneud yr ail ysgol yn unig yn Sir Ddinbych i ennill y wobr.

Mae gwobr Campws Cymraeg yn fenter iaith Gymraeg a gynlluniwyd ar gyfer ysgolion i hyrwyddo'r iaith Gymraeg a meithrin ethos Cymreig cryf ym mywyd bob dydd. Mae'r wobr hon yn gyflawniad gwych i Ysgol Cefn Meiriadog ac mae'n dyst i waith caled ac ymrwymiad y staff a'r dysgwyr i hyrwyddo'r iaith a'r diwylliant Cymraeg ar draws yr ysgol. Yn ystod tymor y Gwanwyn, ymunodd aelodau o'r Corff Llywodraethol a Chyngor Sir Dinbych â'r ysgol ar gyfer gwasanaeth dathlu a gyflwynwyd gan aelodau o'r Criw Cymraeg. Mae Criw Cymraeg yr ysgol yn helpu i arwain ymdrechion yr ysgol trwy drefnu gwasanaethau wythnosol, arwain gemau maes chwarae i gydnabod disgyblion sy'n ymdrechu'n galed i siarad Cymraeg a hyrwyddo'r iaith Gymraeg drwy gydol y diwrnod ysgol.

Dywedodd y Pennaeth Laura Martin: "Mae'r wobr hon yn dyst i waith caled cymuned gyfan yr ysgol, dan arweiniad Mrs Pitt-Lacey a'n Criw rhagorol.

"Fel ysgol rydym yn gweithio'n galed iawn i hyrwyddo'r iaith a'r diwylliant Cymraeg ac rydym wrth ein bodd bod hyn wedi cael ei gydnabod. Rwy'n hynod falch o ymdrech ac ymrwymiad pawb a gymerodd ran ac rwyf wrth fy modd fy mod wedi derbyn aur."

Dywed Cadeirydd y Llywodraethwyr, Shannon Gage "Ar ran y Corff Llywodraethol cyfan, hoffwn estyn ein llongyfarchiadau cynhesaf i'r ysgol ar ennill Gwobr Aur Cymraeg Campus. Mae'r wobr hon yn adlewyrchiad o'r ymroddiad a'r gwaith caled a ddangoswyd gan gymuned gyfan ein hysgol ac yn tynnu sylw at ein hymrwymiad diysgog i ddatblygu'r iaith a'r diwylliant Cymraeg yn Ysgol Cefn Meiriadog. Rydym yn hynod falch o'r cyflawniad hwn ac yn edrych ymlaen at adeiladu ar y llwyddiant hwn dros y blynyddoedd nesaf."

Citiau newydd i ddisgyblion Ysgol Bro Dyfrdwy!

Dyma ddisgyblion Ysgol Bro Dyfrdwy yn edrych yn hynod drwsiadus yn eu citiau pêl droed a rygbi newydd!

Meddai Mr Arwel Lloyd Owen, Pennaeth Ysgol Bro Dyfrdwy, "Hoffwn ddiolch yn fawr iawn i Coed y Dyffryn Ltd a Thafarn y Llew Glas, Cynwyd am eu cefnogaeth. Mae'r disgyblion wrth eu boddau gyda'r citiau newydd.

Da iawn ti Mason o Ysgol Santes Ffraid!

Cymerodd Mason Green (yn y llun ar y dde isod), disgybl o Ysgol Santes Ffraid, Dinbych, ran yng nghylch cyntaf pencampwriaeth Cymdeithas Tynnu Tractorau Prydain ar y 9fed a’r 10fed o Fai ym Maes Sioe Scorton yn Swydd Gaerhirfryn. Daeth cystadleuwyr o bob rhan o’r DU ynghyd gyda’u tractorau wedi’u haddasu i gymryd rhan yn yr ŵyl gyffrous hon o geffylau pŵer uchel. Mae cystadleuwyr yn cystadlu mewn fformat cynghrair mewn digwyddiadau ledled y DU drwy gydol misoedd yr haf.

Mae’r gystadleuaeth yn defnyddio tractorau wedi’u haddasu i dynnu sled trosglwyddo pwysau ar hyd trac 100m. Roedd Mason yn cystadlu yn Nosbarth Addasedig Gardd 500kg, lle ychwanegodd ef a’i dîm injan beic modur, llawer o bwysau ychwanegol, cewyll diogelwch a gwaith paent anhygoel at beiriant torri gwair safonol i’w droi’n gerbyd cystadlu. Yn ystod y ras, mae Mason yn gyrru’n gyflym i lawr y trac wrth i 500kg gael ei ychwanegu’n raddol at lwyth y tractor nes nad yw’r tractor yn gallu tynnu rhagor. Dywedodd am ei rediad: “Byddwn i wedi mynd ymhellach ar yr ail rediad, ond roeddwn i’n gallu teimlo’r turbo yn ysgwyd a’r peth olaf rwyt ti eisiau pan rwyt ti’n rhoi popeth iddo yw chwythu’r turbo.” Geiriau doeth iawn yn wir.

Dyfernir pwyntiau yn seiliedig ar y pellter a deithiwyd dros ddau rediad yn erbyn maes o 12 cystadleuydd yn y digwyddiad hwn. Gorffennodd Mason yn y 3ydd safle yn gyffredinol yn y digwyddiad cyntaf hwn o’r flwyddyn, gan gasglu 27 pwynt cynghrair yn y broses. Mae ef a’i dîm wrthi’n gweithio ar gael ychydig mwy o geffylau pŵer allan o’r injan wrth baratoi ar gyfer y digwyddiad nesaf yn Swydd Aberdeen ym mis Mehefin. Gorffennodd Mason yn yr ail safle yn gyffredinol yng nghystadleuaeth y llynedd, ond mae’n anelu at fynd un yn well eleni. Byddwn ni yma yn Ysgol Santes Ffraid yn cadw llygad barcud ar ei gynnydd.

Dywedldd penaeth Ysgol Santes Ffraid, Mrs Leah Crimes, “Rydym yn hynod falch o Mason a’i lwyddiannau mewn camp mor heriol ac unigryw. Mae ei ymroddiad, ei waith tîm a’i angerdd yn adlewyrchiad gwych o’r gwerthoedd rydym yn eu dathlu yma yn Ysgol Santes Ffraid. Mae ei weld yn cystadlu ar lefel genedlaethol ac yn sicrhau canlyniad mor drawiadol ar ddechrau’r tymor yn wirioneddol ysbrydoledig. Dymunwn bob llwyddiant i Mason wrth iddo barhau â’i daith bencampwriaeth.”

Llu Cadetiaid Cyfun Ysgol Santes Ffraid

Mae'r Llu Cadetiaid Cyfun (Combined Cadet Force - CCF) yn weithgaredd allgyrsiol a ddarperir o fewn yr ysgol sy'n anelu at helpu i ddatblygu unigolion i ddod yn aelodau gwell o gymdeithas pan fydd y myfyrwyr yn gadael yr ysgol yn y pen draw.

Mae'r flwyddyn academaidd hon wedi gweld y CCF yn cefnogi sawl digwyddiad proffil uchel. Aeth 12 o gadetiaid a 2 Wirfoddolwr Oedolion y Llu Cadetiaid (CFAVs) i'r Gwasanaeth Gŵyl Goffa yn Neuadd Frenhinol Albert a chafodd Sarjant Hedfan y Cadetiaid Alannah Davies y fraint o gario lumen CCF Genedlaethol. Y bore canlynol gwelwyd y cadetiaid a'r CFAVs yn gorymdeithio ochr yn ochr â phersonél gwasanaeth a chyn-filwyr yn yr orymdaith heibio'r Senotaff yn Llundain o flaen Ei Mawrhydi y Brenin.

Ym mis Chwefror eleni gwahoddwyd CCF Santes Brigid i ddarparu 12 cadetiaid i gefnogi gwasanaeth Arian Maundy yn Eglwys Gadeiriol Llanelwy lle cyflwynodd Ei Mawrhydi y brenin Arian Maundy i 154 o dderbynwyr, 77 o ddynion a 77 o fenywod yn cynrychioli oedran y Brenhinoedd. Roedd y cadetiaid fel aelodau o ysgol Santes Brigid a'r CCF yn glod i'r ysgol a'r sefydliad cadetiaid gan ddenu'r sylwadau canlynol gan y Cyrnol Edwyn Launders, Rheolwr, Swyddfa'r Arglwydd Siambrlen i ddiolch i'r cadetiaid am, "Mor wych yn cefnogi'r Gwasanaeth Brenhinol Maundy yn Eglwys Gadeiriol Llanelwy ddydd Iau 2 Ebrill. Ni allem fod wedi gobeithio am grŵp mwy clyfar, mwy proffesiynol ac effeithlon o bobl ifanc i'n helpu i ofalu am yr holl westeion."

Mae'r CCF yn rhoi cyfle i bobl ifanc ddatblygu sgiliau bywyd, cynyddu annibyniaeth a magu hyder wrth gymryd rhan mewn pethau fel cynllun Gwobr Dug Caeredin {DofE}, mynd i'r awyr a phrofi hedfan neu gefnogi digwyddiadau fel y rhai a amlygwyd uchod, gan roi cyfleoedd i bobl ifanc na fyddent fel arall wedi'u cael.

Llwyddiant Ysgol y Gwernant yn y Cwis Siarter Iaith!

Llongyfarchiadau i ddisgyblion Blwyddyn 5 a 6 ar ddod yn gydradd gyntaf yn rownd derfynol Cwis Siarter Iaith.

Rydym yn hynod falch o’u llwyddiant a’u hymroddiad i’r Gymraeg.